Prof. dr. R.A. (Rutger) van Santen

Anorganische chemie en katalyse, Technische Universiteit Eindhoven, Spinozalaureaat 1997

Prof. dr. R.A. (Rutger) van Santen

Rutger van Santen (1945) is hoogleraar in de Anorganische Chemie en Katalyse aan de Technische Universiteit Eindhoven en wetenschappelijk directeur van de erkende onderzoekschool Nederlands Instituut voor Onderzoek in de Katalyse (NIOK).

Van Santen is zonder enige twijfel een onderzoeker van internationaal erkende topkwaliteit. Hij heeft veel bijgedragen aan de fysische chemie, met name aan de moleculaire grondslagen van de heterogene katalyse.

De breedte van het spectrum dat hij bestrijkt is indrukwekkend: hij combineert nieuwe theoretische inzichten (zoals Car-Parinello-berekeningen en configurational-bias Monte Carlo methoden) met spectroscopie (bijvoorbeeld in-situ positron emissie tomografie) en toegepast reactor onderzoek (inclusief engineeringaspecten). Wat Van Santens prestaties extra reliëf geeft, is dat hij een uitermate complex vakgebied heeft gekozen. Vooruitgang in de heterogene katalyse vraagt kennis van en technische hoogstandjes in een viertal disciplines: chemie, fysica, thermodynamica en 'surface science'.

Van Santens publicaties in Nature illustreren dat naast kwaliteit en breedte, zijn werk ook kwalitatief en vernieuwend op grote hoogte staat. Zijn lijst van publicaties, merendeels in internationale stertijdschriften, is indrukwekkend. Hij heeft negen octrooien op zijn naam. Nationaal en internationaal zijn er sterke samenwerkingsverbanden. De internationale erkenning moge blijken uit de eerbewijzen en visiting lectureships die Van Santen ten deel vielen, zoals de gouden KNCV-medaille (1981), awards van de Noth American Catalysis Society (1992), de prestigieuze F.G: Chiapetta Lectureship Award, de Society of Automotive Engineers (1992), North Western University (1994), zijn benoeming tot Ipatieff Lecturer (1994) en het Bourke lectureship van de Royal Society of Chemistry (1996).

Van Santen is een stimulerend en innoverend onderzoeker. Mede door zijn grote internationale reputatie trekt Van Santen veel begaafde leerlingen aan. Hij is bij 21 promovendi als eerste promotor opgetreden en er werkten twintig promovendi en een tiental postdocs uit verschillende werelddelen onder zijn inspirerende supervisie.

De verwachting is dat Van Santen het hoge niveau van zijn onderzoek van de afgelopen jaren nog vele jaren zal voortzetten. De Spinozapremie zal hem in staat stellen om experimenteel spectroscopisch werk voor de moleculaire studies van reacties aan het grensvlak van vaste stof en vloeistof te initiëren. De nucleaire techniek, Positron Emissie Profilering, die mede door Van Santen in de scheikunde is geïntroduceerd, zal verder kunnen worden uitgebouwd naar toepassingen in de vloeistoffase. Ook kunnen nieuwe impulsen worden gegeven aan het grootschalige rekenwerk, hetgeen tevens een sterk uitstralend effect zal hebben op andere groepen in de onderzoekschool. Het grote Nederlandse gezag in de internationale heterogeen katalytische wereld zal zo kunnen worden gecontinueerd.

Spinozalaureaten

De informatie over de Spinozalaureaten dateert uit het jaar van toekenning.