Toekenningen Rubicon 2009-2

Hieronder volgt een alfabetische lijst met de gehonoreerden en een indicatieve titel van het onderzoeksproject. Achter de naam volgt het geslacht. Daarachter de huidige of laatste werkplek en het gastinstituut waaraan het Rubicon-onderzoek zal uitgevoerd worden.

Turning sunlight into clean fuels A. Agiral (m) 08-12-1980, Universiteit Twente -> University of Berkeley, HELIOS Solar Energy Research Center, Lawrence Berkeley National Laboratory (USA), 24 maanden Energy is the single most important problem facing humanity today. For millions of years, green plants have used solar fuel production (photosynthesis) to harvest energy from sunlight. This research concerns development of an artificial version of photosynthesis by using new inorganic nanoscale assemblies that can be used to produce clean fuels from carbon dioxide and water.

Het geheimzinnige gebruik van geheimschrift, 1603-1642
Dr. N.N.W. Akkerman (v) 22-08-1978, VU Amsterdam -> Universiteit Leiden (NED), 12 maanden
De Britse koningsdochter en eerste koningin in Den Haag, Elizabeth Stuart (1596-1662), Koningin van Bohemen, versleutelde haar brieven met raadsels, onzichtbare inkt en cijfercodes. Dit onderzoek gaat na hoe en waarom geheimtaal in diplomatieke correspondentie werd ingezet.

Highly stable FeRu and RuRu complexes in rlectrocatalytic and photocatalytic hydrogen production
Dr. R. Angamuthu (m) 24-03-1980, Leiden Institute of Chemistry -> University of Illinois, Department of Chemistry (USA), 24 maanden
De productie van waterstofgas op een milieuvriendelijke en energie-efficiënte manier is noodzakelijk in verband met de afnemende olievoorraden en de beoogde waterstofeconomie. Het doel van de onderzoeker is de ontwikkeling van nieuwe ijzer- en rutheniumbevattende verbindingen, die redoxactief en lichtgevoelig zijn. Deze verbindingen kunnen toegepast worden als elektrokatalysatoren voor de productie van waterstofgas uit protonen, waarbij de zon als energiebron gebruikt kan worden.

Atom efficient tandem and multicomponent reactions based on pd-insertion of isonitriles for the synthesis of valuable heterocycles
Mw. G.A.K. Van Baelen (v) 27-05-1982, Universiteit Antwerpen -> Vrije Universiteit Amsterdam, Division of Organic Chemistry (NED), 12 maanden
Heteroaromaten zijn moleculen die gebruikt worden voor de aanmaak van medicijnen, pesticiden, katalysatoren en van materialen nodig voor verschillende nieuwe technologieën. De onderzoekers gaan nieuwe synthesemethodes ontwikkelen om snel en efficiënt toegang te krijgen tot deze belangrijke heteroaromaten. Om alles sneller te laten verlopen of om bepaalde reacties überhaupt mogelijk te maken, worden katalysatoren gebruikt. Om de hoeveelheid afval en het gebruik van grondstoffen minimaal te houden gaan de onderzoekers 'multicomponenten-reacties' gebruiken.

Sporen op het DNA
Drs. H. Boon (v) 24-07-1981, Universiteit Maastricht -> Karolinska Institutet, Molecular Medicine and Surgery (ZWE), 12 maanden
Omgevingsfactoren zoals het milieu, voeding en beweging laten sporen achter op het DNA, en beïnvloeden zo of iemand wel of niet ziek wordt. De onderzoekers gaan analyseren of deze sporen bij patiënten met ouderdomssuikerziekte verbeteren door een bewegingsprogramma.

Regulating the regulators of immunity
Dr. J. Coquet (m) 09-03-1982, University of Melbourne (AUS) -> NKI-AVL (NED), 12 maanden
The immune system needs to be very active to help us fight infections, yet at other times, it needs to be 'turned off' to prevent it from having harmful effects. The researchers will look at important proteins that control whether the system is 'on' or 'off'.

Practical numerical simulations of Climate
Dr. S.B. Dubinkina (v) 27-02-1982, CWI -> Potsdam University, Institute of Mathematics (GER), 24 maanden
To simulate the real climate one has to include dissipation and forcing, e.g. sun radiative heating, storms, etc. This research project aims to understand how this should be treated numerically in order to get reliable long-time simulations of the climate.

Nieuwe functie voor antistoffen
Dr. J. den Dunnen (m) 05-06-1980, VUmc -> AMC – Celbiologie en Histologie (NED), 12 maanden
Tijdens een infectie maken mensen antistoffen aan tegen ziekteverwekkers. De onderzoekers hebben een nieuwe functie ontdekt voor deze antistoffen, en gaan nu onderzoeken hoe deze functie precies werkt bij zowel de afweer tegen ziekteverwekkers als bij de ziekte SLE.

Eiwitten op pad tijdens chronische ontstekingspijn
Dr. N. Eijkelkamp (m) 18-07-1980, UMCU -> University College London, Molecular nociception (UK), 24 maanden
Ontsteking gaat gepaard met pijn, die chronisch kan worden. Ik zal bestuderen hoe het eiwit GRK2 de organisatie beïnvloedt van membraan ionkanalen van de zenuwcel in samenwerking met andere eiwitten in relatie tot chronische pijn.

Relatieadvies van een onvolwassen molecuul
Dr. J.H. Gibcus (m) 01-03-1978, UMCG -> UMASS Medical School, PGFE (USA), 24 maanden
Niet-coderend RNA, dat nooit in eiwit wordt omgezet, blijkt een belangrijke schakel in het reguleren van eiwitten. Deze eiwitten kunnen genen bij elkaar brengen middels driedimensionale interacties. De onderzoekers bekijken welke rol niet-coderend RNA speelt in deze interacties.

Van klanken naar betekenis (en andersom)
L. Hogeweg (v) 08-08-1980, Radboud Universiteit Nijmegen -> Cognitive Science Department Johns Hopkins University (USA), 6 maanden
De betekenis van woorden is flexibel: een woord kan in de ene zin iets anders betekenen dan in de andere. Deze flexibiliteit vinden we vaker in taal. Ook de uitspraak van klanken hangt af van de omringende klanken. Dit onderzoek gaat na wat de overeenkomst is tussen het begrijpen en kiezen van woorden en het herkennen en uitspreken van klanken.

Wat maakt kiemcellen wakker?
Dr. S. Houwing (v) 03‐10‐1981 Hubrecht Instituut -> Skirball Institute of Biomolecular Medicine, University of New York (USA), 24 maanden
In vroege kiemcellen (of geslachtscellen) moet de genexpressie nog op gang komen. In dit project wordt gekeken welke factoren deze expressie nauwkeurig reguleren om zo de genetische informatie te behouden die doorgegeven kan worden aan de volgende generatie.

De weerstand van één molecuul
Dr. E.H. Huisman (m) 26-11-1980, RUG -> Columbia University, Fysica van Nanodevices (USA), 24 maanden
Een molecuul is in potentie een aantrekkelijke, kleine elektronische component. Een molecuul is namelijk relatief makkelijk te ontwerpen met organische chemie en kan sinds enkele jaren verbonden worden met elektrodes. De onderzoekers zullen de elektronische eigenschappen van een individueel molecuul bestuderen met behulp van een nieuwe, verbeterde methode.

Kruipende cellen
Drs. T. Idema (m) 20-04-1981, Universiteit Leiden -> University of Pennsylvania, Theoretische biofysica (USA), 24 maanden
Cellen kunnen rondkruipen door stukken van hun membraan als een voet naar buiten te duwen. Dit proces is van belang bij het genezen van verwondingen en het opsporen van infecties. De onderzoekers ontwikkelen een model voor deze manier van bewegen.

Speuren naar humaanspecifieke functionele DNA-elementen
Dr. F.M.J. Jacobs (m) 24-10-1978, RMI Utrecht -> University of California, Santa Cruz, Center for Biomolecular Science and Engineering (USA), 24 maanden
Het overgrote deel van ons genoom heeft geen toegeschreven functie, maar bevat vermoedelijk een groot aantal DNA-elementen belangrijk voor genregulatie. Dit project beschrijft de zoektocht naar deze functionele DNA-elementen en onderzoekt hun relatie met betrekking tot de evolutie van het menselijk brein.

De cel knipt knap
Dr. T. Kuilman (m) 08-11-1978, NKI -> LRI - Chromosome Segregation Laboratory (UK), 24 maanden
Aan het einde van elke celdeling bevinden zich twee identieke, fysiek gescheiden kopieën van het erfelijk materiaal (DNA) in een cel. De onderzoekers bestuderen de eiwitten die het celmembraan tussen die kopieën insnoeren en afknippen, waardoor twee dochtercellen ontstaan.

Hoe bepaalt evolutie de vorm van cellen?
Dr. ir. L. Laan (v) 07-12-1980, FOM-Instituut AMOLF -> Harvard University, Dept. of Molecular and Cellular Biology (USA), 24 maanden
Cellen hebben allerlei ingenieuze manieren ontwikkeld om de juiste vorm te krijgen. Verrassend genoeg gebruiken soorten die evolutionair dicht bij elkaar staan soms zeer verschillende mechanismen. Dit onderzoek gaat na hoe evolutie deze mechanismen, die cruciaal zijn voor een cel, verandert.

Subtypen van depressie verder ontrafeld
Dr. ir. F. Lamers (v) 01-05-1980, Universiteit Maastricht -> National Institute of Mental Health (USA), 24 maanden
Depressieve episoden werden al beschreven in de tijd van Hippocrates maar nog steeds is er beperkte kennis over subtypen van depressie en hun oorzaak. Door gebruik te maken van datagedreven analysetechnieken kunnen subtypen van depressie, hun kenmerken en hun beloop nauwkeuriger bestudeerd worden.

Het voorspellen van individuele verschillen in de risicogedrag van jongeren
Drs. L. van Leijenhorst (v) 14-03-1979, Universiteit Leiden -> UCLA, ontwikkelingspsychologie (USA), 18 maanden
We weten dat adolescenten risico's nemen omdat hun hersenen nog in ontwikkeling zijn. Waarom sommige adolescenten veel risico nemen en andere niet kunnen we nog niet verklaren. Dit onderzoek gebruikt nieuwe analysemethoden voor fMRI-data om deze verschillen tussen jongeren te onderzoeken.

Hoe kinderen leren lezen
Drs. E. Marinus (v) 12-06-1980, Universiteit van Amsterdam (UvA), Pedagogiek en Onderwijskunde (POW) -> Macquarie University, Macquarie Centre for Cognitive Science (MACCS) (AUS), 24 maanden
Om vlot te kunnen lezen is het van groot belang om geschreven woorden in een keer te herkennen. Dit onderzoek bekijkt hoe kinderen dit leren en waarom het voor kinderen met leesproblemen moeilijk blijft.

Schelpen bouwen met kristallen
Drs. W. L. Noorduin (m) 31-12-1980, Radboud Universiteit Nijmegen -> Harvard University, Biomineralization and Biomimetics Lab (USA), 24 maanden
Skeletten van zeedieren zijn niet alleen prachtig om te zien, maar hebben ook heel bijzondere eigenschappen. Het is alleen een raadsel hoe de natuur ze opbouwt. De onderzoekers gaan deze materialen namaken door kristallen slim op elkaar te stapelen.

De vele gezichten van celdood
Dr. B.J. van Raam (m) 08-02-1980, Universiteit van Amsterdam -> Burnham Institute for Medical Research, Program in Apoptosis and Cell Death Research (USA), 24 maanden
In diverse organen van het lichaam vindt voortdurend aanmaak en gecontroleerd afsterven van cellen plaats. Een cel kan op verschillende manieren tot geprogrammeerde zelfmoord worden aangezet. In een kankercel zijn die zelfmoordprogramma's vaak verstoord, waardoor de cel te lang blijft leven. Toch lijken er manieren te zijn om juist kankercellen zelfmoord te laten plegen. Het mechanisme achter deze nieuwe vormen van celdood willen de onderzoekers ophelderen.

Defecten in schizofrenie
Dr. P. van Ruitenbeek (m) 04-05-1980, UM -> King’s College London, Institute of Psychiatry (UK), 18 maanden
Schizofrenie gaat gepaard met stoornissen van mentale vermogens zoals denken, plannen, waarnemen en herinneren. De stof histamine lijkt een belangrijke rol te spelen bij schizofrenie. Van Ruitenbeek onderzoekt of histamine ook een rol speelt bij de aangetaste mentale vermogens.

Using high-throughput screening of chemical libraries to identify factors involved in cross-presentation
Dr. C. Sadaka (v) 02-02-1980, Curie Institute (FRA) -> NKI-Cell Biology II (NED), 12 maanden
Developing an efficient immune response is crucial to cure us from infectious diseases and cancer. Our goal is to discover new drugs to boost the immune response.

How to outsmart the bugs
S. Semrau (m) 16-01-1979, Leiden University -> Systems Biology lab, M.I.T. (USA) , 24 maanden
Antibiotic resistance is a growing threat to public health. The researchers aim to understand how bacteria can adapt so quickly to new antibiotics. With highly-sensitive microscopy tools they will study the behaviour of single bacteria in the presence of antibiotics.

Romeinse kolonies: geen steden maar dorpen?
Dr. T.D. Stek (m) 10-07-1978, UvA -> Oxford University, Faculty of Classics (UK), 18 maanden
Romeinse kolonies worden doorgaans als trotse steden gezien. Nieuw onderzoek wijst echter juist op een niet-urbaan nederzettingssysteem waarin dorpen een centrale rol speelden. De onderzoekers bekijken hoe dit systeem werkte. Daarvoor worden Latijnse inscripties en archeologische resten gebruikt.

De voor- en nadelen van het beter zijn dan anderen
Drs. ing. N. van de Ven (m) 03-10-1979, Universiteit van Tilburg, Sociale Psychologie -> Cornell University, Department of Psychology (USA), 6 maanden
Het beter zijn dan anderen kan prettig zijn, maar echter ook tot ongemak leiden omdat anderen zich er slecht bij kunnen voelen. Onderzocht wordt wanneer het beter zijn tot positieve ervaringen en gedragingen leidt, en wanneer juist tot negatieve.

Geuren prikkelen ongezond eetgedrag
Dr. L.A.W. Verhagen (v) 13-11-1979, Universiteit Utrecht -> University of Cologne, Department of Mouse Genetics and Metabolism (GER), 24 maanden
De verleiding om vet en veel te eten is voor veel mensen groot en wordt mede bepaald door de geur van voedsel. In dit project onderzoeken wetenschappers hoe het brein de geur van voedsel verwerkt en de invloed ervan op de energiebalans in het lichaam.

Dwingende afhankelijkheid bij kankercellen
Dr. S. van Wageningen (m) 19-01-1977, UMC Nijmegen -> Department of Genetics and Development, Columbia University Medical Center, New York (USA), 24 maanden
Kankercellen gedragen zich anders dan normale cellen. Sommige genen zijn voor een normale cel misbaar terwijl een kankercel er volledig van afhankelijk is. Onderzocht zal worden voor welke genen dit geldt.

Ontwikkelen van nieuwe knutseltechnieken
Ir. M. Wolffs (m) 15-12-1981, Technische Universiteit Eindhoven -> University of California Santa Barbara, Materials Research Laboratory (USA), 24 maanden
Plastic materialen bestaan uit hele kleine deeltjes die met een kluwen wol kunnen worden vergeleken. Om van een kluwen wol met verschillende kleuren (eigenschappen) een kledingstuk met verschillende kleurpatronen te maken, moeten de stukken wol op een bepaalde manier aan elkaar worden gezet. Dit onderzoek gaat over de ontwikkeling van een nieuwe methode om de stukken wol aan elkaar te zetten.

New functions for old hormones
Dr. C.X. Yi (v) 15-02-1972, NIN, KNAW -> Genome Research Institute & Obesity Research Center, Department of Medicine, University of Cincinnati (USA), 24 maanden
Medicijnen ter bestrijding van vetzucht werken het best in onze hersenen omdat ze hier zowel voedselopname alsook het energiemetabolisme kunnen remmen. Dit voorstel onderzoekt, in proefdieren, de effectiviteit van glucagon-receptor-agonisten in het brein ter bestrijding van overgewicht.

Natuurlijke variabiliteit in CO2 – Analoog voor het globale klimaat aan het eind van de 21ste eeuw?
Dipl. Geol. M. Ziegler (m) 02-10-1978, Utrecht University -> Columbia University, Lamont-Doherty Earth Observatory (USA), 24 maanden
De CO2 concentratie op aarde is gestegen door de mens. Om de gevolgen hiervan te begrijpen is het van belang om deze concentratie in het verre verleden te reconstrueren, in een tijd dat die hoger lag dan tegenwoordig. Het voorgestelde onderzoek heeft als doel om die concentratie rond 25 miljoen jaar geleden te bepalen, en de gevolgen daarvan te onderzoeken.

Blind date: partnerkeuze op basis van geur
Dr. Z.V. Zizzari (v) 29-10-1981, University of Siena (ITA) -> VU Amsterdam, Dierecologie (NED), 12 maanden
In veel diersoorten kiezen vrouwtjes hun partner aan de hand van uiterlijk of gedrag. Springstaartenvrouwtjes weten de beste partner te kiezen zonder dat ze deze zien of zelfs maar ontmoeten. De onderzoekers gaan de rol van geur in deze keuze bestuderen.

Moleculaire ordening in organische halfgeleiders
Dr. A.P. Zoombelt (m) 24-05-1980, Technische Universiteit Eindhoven -> Stanford University, Chemical Engineering (USA), 24 maanden
De prestaties van plastic elektronica zijn sterk afhankelijk van ladingstransport. Hoe netter moleculen geordend zijn, des te beter transporteert het materiaal ladingen. Dit onderzoek bestudeert aan de hand van verschillende moleculen welke pakking het beste ladingstransport oplevert.

Hoe een virus klein(er) wordt
Dr. M.P. Zwart (m) 14-10-1979, Laboratorium voor de Virologie, WUR -> Instituto de Biología Molecular y Celular de Plantas, Evolutionary Systems Virology Group (ESP), 24 maanden
Levende organismen komen voor in alle soorten en maten, maar hetzelfde geldt ook voor hun erfelijk materiaal – het genoom. Hoe heeft de evolutie deze grote diversiteit tot stand gebracht? Met behulp van plantenvirussen gaan onderzoekers bestuderen hoe de grootte en complexiteit van het genoom evolueert.

Contact

Neem voor meer informatie contact op met de afdeling Communicatie, via +31 (0)70 344 07 29 of mail naar: