Opbrengstgericht werken: van beleidsspeerpunt tot de uitvoering in de groep

Samenvatting

Opbrengstgericht werken is één van de speerpunten in het overheidsbeleid gericht op onderwijskwaliteit.
Onderzoek laat zien dat leerkrachten door scholing op het gebied van opbrengstgericht werken toetsresultaten
beter leren analyseren en dat dergelijke scholing samengaat met verbeterde leerlingprestaties. Uit onderzoek
blijkt echter ook dat het voor leerkrachten moeilijk is om daadwerkelijk gedifferentieerd onderwijs te plannen
en te geven. Bovendien blijkt dat scholen sterk verschillen in de mate waarin zij opbrengstgericht zijn en hoge
onderwijskwaliteit realiseren. Deze verschillen tussen scholen hebben te maken met interne factoren zoals
professionele vaardigheden van het team en externe factoren zoals krimp, en vragen om verschillen in aanpak
en ondersteuning.
Het huidige onderzoek concentreert zich daarom op drie thema’s, op drie verschillende niveaus: (1) op
groepsniveau: effecten van het gebruik van gedifferentieerde groepsplannen, (2) op schoolniveau: oorzaken
voor een goede of achterblijvende ontwikkeling op kleine, krimpende basisscholen en kenmerken van
verbeterde scholen, en (3) op school- en bestuursniveau: de wijze waarop scholen gefaciliteerd worden in
kwaliteitsverbetering door overheids- en bestuursbeleid. Thema 1 wordt onderzocht door gebruik te maken van
data van het Focus-project (UT). Op een deel van deze scholen wordt aanvullende observatiedata verzameld,
gekoppeld aan groepsplannen. Thema 2 en 3 worden in samenhang onderzocht. Via interviews met
bestuurders, schoolleiders en de ib-er/leerkracht van 16 besturen met elk 2 kleine en/of 2 verbeterde scholen
(voor thema 3 aangevuld met 8 kleine besturen) wordt inzicht verkregen in oorzaken van positieve of
achterblijvende ontwikkeling op scholen, implementatie van componenten van opbrengstgericht werken en
beleidsmaatregelen die daarbij faciliterend werken.

Output

Boek of monografie

  • M.I. Deunk, S. Doolaard(2014): Onderwijs op kleine scholen pp. 36 , Groningen

Professionele publicatie

  • M.I. Deunk, R. Maslowski, M.F. van Kuijk, S. Doolaard(2015): Scholen in verandering
  • R. Maslowski, R.H. Hofman(2015): Adaptief onderwijsbeleid
  • R. Maslowski, M.I. Deunk, M.F. van Kuijk, H. Bijlsma(2015): Adaptief onderwijsbeleid
  • M. Marreveld(2015): Review kwaliteit kleine scholen
  • M. Marreveld(2015): Meerpitters doen 't niet automatisch beter pp. 54 - 55
  • J.M. Faber, A.J. Visscher, W.G.C. Schut(2015): Opbrengstgericht Werken in het primair onderwijs: Competenties, Uitvoering en Resultaten

Kenmerken

Projectnummer

413-12-016

Hoofdaanvrager

Prof. dr. R.J. Bosker

Verbonden aan

GION - Instituut voor Onderzoek van Onderwijs, Opvoeding en Ontwikkeling, Directie

Uitvoerders

Dr. M.I. Deunk, J.M. Faber MSc, Dr. R. Maslowski, W.G.C. Schut MSc

Looptijd

01/06/2013 tot 15/04/2015