Wat de wind doet met geluid

Case

Wat de wind doet met geluid

Onderzoekers bestuderen voor het eerst wat de invloed is van wind op geluid in een stedelijke omgeving. Hoe gaat dit in z'n werk?

(Klik op de afbeelding voor een grotere versie)

Beschrijving infographic: zie document onderaan de pagina

(Foto: Dziurek | shutterstock)

Gezondheidsproblemen

Bij harde wind draagt geluid verder, maar hoe werkt dat precies? Die vraag bestuderen onderzoekers van Technische Universiteit Eindhoven in het onderzoek Tools to tackle environmental health problems. Door harde wind bestaat de kans dat geluidsnormen van bijvoorbeeld een snelweg overschreden worden en geluidsoverlast toeneemt. Om die reden is het belangrijk beter in kaart te brengen wat de invloed van wind op geluid is. Het is voor het eerst dat dit onderzocht wordt in een stedelijke omgeving.

In het dichtbevolkte Nederland is geluidsoverlast een belangrijk thema. Veel mensen wonen dichtbij geluidsbronnen als wegen of sporen. De populariteit van evenementen en meer bouw binnen in plaats van buiten bestaande bebouwing kunnen eraan bijdragen dat mensen meer geluidshinder ervaren. Dat kan leiden tot verminderde concentratie, slaaptekort, stress en uiteindelijk zelfs tot gezondheidsproblemen. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is geluidshinder door alleen al verkeer voor 1 op de 5 Europeanen schadelijk voor de gezondheid. Overlast door geluid neemt volgens de WHO toe.

Om geluidshinder te stoppen neemt de overheid maatregelen, zoals het bouwen van een geluidswal bij een snelweg. Nu is nog lastig te voorspellen hoeveel hoger het geluidsniveau is bij harde wind. Er bestaat een correctie, maar die is onvoldoende nauwkeurig. Meer inzicht kan helpen bepalen hoe hoog die afscherming moet zijn om te voorkomen dat de norm door weersomstandigheden overschreden wordt, zegt onderzoeker Maarten Hornikx.

Daarnaast kan het onderzoek bijdragen aan meer acceptatie onder bewoners. Hornikx: ‘Mensen herkennen de geluidsbron en ergeren zich eraan, zoals bijvoorbeeld een festival. Als  geluidsoverlast beter te voorspellen is, kunnen gemeenten mensen daar ook beter over informeren en maatregelen nemen. Daardoor neemt acceptatie toe. ’

Betere correctie voor wind

De onderzoekers werken samen met de Gemeente Eindhoven, TNO, het Havenbedrijf Rotterdam en het KNMI.
In het onderzoek wordt het geluid van drie geluidsbronnen (zie infographic) gemeten vlak bij de bron van het geluid en op plekken steeds verder van de bron af, in dezelfde richting. Deze gegevens worden gecombineerd met weerinformatie.

Een groot deel van het werk bestaat vervolgens uit data-processing, zegt Maarten Hornikx. ‘Een harde windvlaag of voorbijrijdende auto bij de kerkklok kan leiden tot een ongeldige meting’, legt de onderzoeker uit. Er zijn geen audio-opnamen gemaakt, het is dus geen kwestie van terugluisteren. Aan de hand van afwijkingen in het geluidspatroon bepalen de onderzoekers of er sprake is van een foutmeting. Voor alle drie de locaties zijn ze bezig de ruwe data om te zetten tot gegevens die gebruikt kunnen worden. Na een analyse moet dit leiden tot uitkomsten die tonen wat de invloed is van wind op geluid. Die informatie wordt gebruikt om gedetailleerde rekenmodellen te valideren en om tot betere correcties te komen voor eenvoudigere praktijkberekeningen.

Gespecialiseerde adviseurs bij bijvoorbeeld TNO kunnen uiteindelijk de gedetailleerde rekenmodellen zelf gebruiken. Adviseurs bij gemeenten zullen vooral een verbeterde correctie voor harde wind gebruiken, verwacht Hornikx: ‘Het bepalen van geluidshinder is met name in stedelijk gebied een moeilijk proces. Dit onderzoek gaat eraan bijdragen om hier handen en voeten aan te geven.’ De resultaten van het onderzoek worden na de zomer van 2021 verwacht.

Meer informatie