Plenaire discussie: Is er nog genoeg ruimte voor de Isaac Newtons?

Een terugkerende kritiek is dat steeds meer middelen naar een steeds kleinere groep gaan. Is er inderdaad sprake van een zogenaamd 'Dagobert Duck-effect'? Tijdens de plenaire discussie reageerden deelnemers op de standpunten van de sprekers Klaas Landsman, Rianne Letschert en Marileen Dogterom.

Volgens De Volkskrant zou er een groep 'veelverdieners' zijn die het grootste deel van het beschikbare onderzoeksgeld binnenhaalt. Zoveel beter kunnen die topwetenschappers toch nooit zijn?

Een ander punt van kritiek is dat het huidige financieringssysteem te 'risicomijdend' zou zijn door steeds weer geld te geven aan bewezen talenten. Dit riep o.a. in De Volkskrant de vraag op of er nog wel genoeg ruimte is voor de Isaac Newtons? Moeten we terug naar meer kleinere beurzen zodat de middelen breder verdeeld kunnen worden? Aan de andere kant  is het juist belangrijk dat bewezen kwaliteit nieuw geld en nieuw talent blijft aantrekken. Dit om grote onderzoeksgroepen te kunnen vormen die internationaal kunnen concurreren met de toenemende competitie. Immers: alleen grote groepen met veel middelen kunnen nog internationaal gezien nog het verschil maken!

Opzet discussie

De discussie bestond uit drie delen. Voorafgaand aan elke discussie-onderdeel hield een spreker plenair een kort pleidooi om zijn of haar standpunt toe te lichten. Vervolgens konden de deelnemers reageren op een stelling door letterlijk een positie in te nemen in de zaal op een schaal van 'helemaal eens' tot 'helemaal oneens'.

Sprekers

Stellingen

Prof. dr. Klaas Landsman

> “Succes is niet een kwestie van één grote stap, maar van heel veel kleine stapjes. Je moet niet denken: ik wil vijftig winkels neerzetten. Je moet eerst die ene winkel goed doen. Je moet die ene bh goed kunnen maken.” (Marlies Dekkers)

> Vraag: What are the five most important problems in computer science?

Antwoord: I don’t like this ‘top ten business’. It’s the bottom ten that I like. You’ve got to go for the little things, the stones that make up the wall. (...) Science is a tremendous collaboration of people from all over the world adding little bricks to a massive wall. The individual bricks are what make it work, and not the milestones. Next question? (Donald Knuth)

> “Support of basic research in the universities and research institutes must leave the internal control of policy, personnel, and the method and scope of the research to the institutions themselves. This is of the utmost importance.” (Vannevar Bush, ‘Science: The Endless Frontier’, 1945)

- - -

Prof. dr. mr. Rianne Letschert

Subsidieverstrekkers moeten zich meer inrichten op team science dan op persoonsverheerlijking van individuen.

Beurzen moeten flexibel zijn qua bedrag, zodat ze beter aansluiten bij de diverse wetenschappelijke disciplines.

Universiteiten moeten zich nadrukkelijker profileren op enkele gebieden van de wetenschap en meer samenwerken in plaats van dezelfde expertise te ontwikkelen op meerdere plaatsen in Nederland.

Niet grote, piramidevormige groepen met veel middelen, maar nieuwe talenten met creatieve ideeën maken internationaal het verschil voor de toekomst.

- - -

Prof. dr. Marileen Dogterom

Overweeg een “subsidie plafond” in te stellen voor individuele onderzoekers. Zo creëer je ruimte voor jonge talenten en stimuleer je dat meerdere kleinere groepen samen (kunnen) werken aan grote vragen. Zie ook discussie in VS (Sciencemag).