De groene spijkerbroek

Waarom zijn spijkerbroeken blauw? Omdat ze gekleurd zijn met indigo. Ooit werd deze kleurstof van planten gemaakt. Sinds ruim een eeuw wordt het gesynthetiseerd uit aardolie, een proces met een hoop vieze afvalstoffen. Biochemicus Marco Fraaije (Rijksuniversiteit Groningen) zet E. colibacteriën aan het werk om indigo te maken. Hij heeft de darmbacteriën uitgerust met een enzym uit een andere bacterie, de Methylophaga (die voorkomt in zee). Zet je opgevoerde E. coli’s in een reactorvat met water, suiker en wat andere voedingsstoffen, dan ziet het hele vat de volgende dag blauw van de indigo. Dat is mooi, maar Fraaije denkt door.

De (toen al blauwe) spijkerbroek werd in 1873 gepatenteerd.

‘We proberen ervoor te zorgen dat dit proces zo handig mogelijk kan worden toegepast in de textielfabriek’, zegt hij. ‘Het kan goedkoper worden dan de huidige productiemethode van indigo. Ook kun je er een ecolabel aan koppelen. Dat is voor de kledingindustrie heel interessant.’

Ook in ExperimentNL

In de kunst

Een oud kunststuk knip of zaag je niet zomaar open voor onderzoek. Daar gebruiken historici sinds kort een vernuftige 3D-röntgenscanner voor. Maar kan zo'n apparaat ook overweg met een tapijt?


Wie dit lees is (niet) gek

Hoe bepaal je of iemand psychisch gezond is of niet? Volgens de handboeken zou het verschil daartussen duidelijk moeten zijn. In de praktijk is dat niet het geval.


Byebye batterij

Een pacemaker die geen batterijen nodig heeft? Dat zou een uitkomst zijn voor hartpatiënten. Nima Tolou, universitair docent in precisiemechatronica aan de  TU Delft, doet er onderzoek naar.


Gasmeter in de ruimte

Niet eerder hebben we vanuit de ruimte zo’n goed zicht gehad op de mondiale luchtvervuiling en de ontwikkeling van het klimaat. Hoe dat komt? Onder meer door een nieuw Nederlands instrument.


Kas van straks

Er schijnt blauw en rood licht, een ingenieus klimaatsysteem berekent de temperatuur van elke afzonderlijke plant en tak, en een computer geeft de  tuinder advies over het bijknippen van bladeren.


Over de toonbank

Lekker op zaterdagmiddag met je moeder door de winkelstraat slenteren? Denk dan even aan de Romeinen, uitvinders van het winkelen.


Expeditie Oceaan

 

Hoe gaat het met de oceanen nu de aarde warmer wordt? Dat onderzochten ruim honderd wetenschappers uit allerlei vakgebieden tijdens de NICO-expeditie.


Darwin in een druppel water

Voortplanten en soorten vormen: dat kenden we tot nu toe alleen van levende organismen. In Groningen kun je moleculen vinden die in reageerbuisjes hetzelfde doen. Hoe zit dat?


Het nieuwe roken?

Van zitten word je ziek, hoor je de laatste tijd vaak. Het wordt zelfs 'het nieuwe roken' genoemd. Is dat terecht?