Vier toekenningen binnen Nederlands Polair Programma

2 juli 2020

Het Bestuur van het NWO-domein Exacte en Natuurwetenschappen heeft drie aanvragen in het Nederlands Polair Programma gehonoreerd, en het besluit over één aanvraag aangehouden. In totaal werden er tien aanvragen ingediend. Het gaat om aanvragen van consortia van ervaren, gepromoveerde onderzoekers die financiering ontvangen voor beleidsrelevant onderzoek dat zich richt op vraagstukken gerelateerd aan de poolgebieden. In totaal wordt er in deze ronde 5,5 miljoen euro aan poolonderzoek besteed.

Hieronder vindt u het complete overzicht van de  gehonoreerde projecten, in alfabetische volgorde:

Proactief beheer van Antarctisch toerisme: verkenning van de rol van Antarctisch Verdrag Systeem: beginselen en waarden en ‘best practices’ buiten het AVS
Hoofdaanvrager: Prof.dr. C.J. (Kees) Bastmeijer, Universiteit van Tilburg
Mede-aanvragers: Universiteit Utrecht, Wageningen University & Research
Toegekend bedrag: 1,3 M€

De afgelopen jaren is Antarctisch toerisme sterk gegroeid – zowel in bezoekersaantallen als typen activiteiten – en verdere groei wordt verwacht. Veel van de 29 landen die samen Antarctica beheren zijn bezorgd dat het Milieuprotocol van 1991 en andere regulering onvoldoende bescherming bieden aan milieu, veiligheid en wetenschap. Dit onderzoeksprogramma ondersteunt Nederland met proactief beheer van toerisme binnen het Antarctisch Verdrag Systeem (AVS) op vier thema’s: (1) maximaliseren van bezoekersaantallen middels een cap-and-trade systeem; (2) beperken van diversificatie van activiteiten middels pre-assessment procedures; (3) verbeteren van nationale implementatie van AVS toerisme regulering; en (4) versterken van de rol van niet-gebruik

The Antarctic biota count (ABC): een functionele op eigenschappen gebaseerde benadering om de biodiversiteit van lokaal tot regionaal te schalen
Hoofdaanvrager: Prof.dr. J.H.C. (Hans) Cornelissen, VU Amsterdam
Mede-aanvragers: Vrije Universiteit, British Antarctic Survey
Toegekend bedrag: 1,3 M€

De diversiteit van het leven op land in Antarctica is slecht beschermd binnen het huidige Antarcticaverdrag. Dit komt deels doordat het onbekend is hoeveel vegetatie er is en hoe deze bijdraagt aan biodiversiteit en ecosysteemprocessen. Met dit project willen we deze data leveren voor een online tool opdat er een systematische aanpak van de bescherming van Antarctische ecosystemen geïmplementeerd kan worden. We zullen dit doel bereiken door een link te leggen tussen vegetatieopnamen in het veld en de biodiversiteit en processen die door de vegetatie ondersteund worden. Via satellietbeelden zullen we deze grondmetingen dan opschalen naar het Antarctische Schiereiland.

Nederlands Consortium voor Cryosfeer- en Klimaatverandering
Hoofdaanvrager:  Prof.dr. R.W.S. (Roderik) van de Wal, IMAU, Utrecht
Consortium:  Utrecht Universiteit, KNMI/Rijksuniversiteit Groningen, TU Delft/Deltares
Toegekend bedrag: 2,0 M€

Wat betekent klimaatverandering in de poolgebieden voor Nederland? Klimaatverandering uit zich in versterkte mate in de poolgebieden, waar temperatuurstijgingen groter zijn dan het mondiaal gemiddelde; hierdoor nemen de omvang van zee-ijs en ijskappen snel af. Gedurende de afgelopen tien jaar is het massaverlies van Groenland verdubbeld en dat van Antarctica verdrievoudigd. Ook de zee-ijsuitbreiding en -volume in het Arctische gebied nemen snel af. Dit project zal veranderingen in beide poolgebieden in kaart brengen, en duiden hoe zulke veranderingen Nederland beïnvloeden, met name wat betreft de stijging van de zeespiegel en de kans op het optreden van extreem hoge waterstanden.

Aangehouden voorstel
Een vierde voorstel is voorlopig aangehouden. Het domeinbestuur ENW heeft de aanvragers verzocht een aangepast voorstel in te dienen dat, passend binnen het daarvoor beschikbaar gestelde budget vanuit het restbedrag van deze ronde, mogelijk op later moment wordt gehonoreerd.

Over het Nederlands Polair Programma
Deze beleidsgestuurde financieringsronde van het Nederlands Polair Programma heeft als doel meer inzicht te verschaffen in de veranderende poolgebieden en daarmee vragen te beantwoorden die voor zowel de wetenschap als de Nederlandse overheid relevant zijn. De status als raadgevende partij in het Antarctisch Verdrag schept een verplichting tot het uitvoeren van wetenschappelijk onderzoek. Ook in het Noordpoolgebied heeft Nederland een verantwoordelijkheid voor hoogstaand onderzoek via de werkgroepen van de Arctische Raad.

In internationale fora is wetenschappelijk onderbouwde kennis cruciaal voor de standpunten en het beleid van de Nederlandse overheid. Alle gehonoreerde projecten hebben een beleidsstrategie ontworpen die aansluit op actuele beleidsvraagstukken. Deze kennis ondersteunt het Nederlandse beleid betreffende de poolgebieden bij nationale en internationale onderhandelingen over de poolgebieden. Kennis over veranderingen in de poolgebieden en de gevolgen daarvan is voor Nederland van strategisch belang. De opwarming van de poolgebieden en de ontwikkelingen die daar plaatsvinden hebben gevolgen voor Nederland en de rest van de wereld.

Contact
Voor meer informatie over het Nederlands Polair Programma kunt u contact opnemen met Daan Blok, +31 (0)70 3494118, npp@nwo.nl.

Site NPP: www.nwo.nl/npp

Bron: NWO