Een gek idee, het proberen waard

25 april 2018

Paola Gori-Giorgi krijgt een Vicibeurs voor het simuleren van interacties tussen moleculen. “Ik was al hoogleraar, ik heb al een goed lopende groep, maar dankzij de Vici kan ik een nieuwe, spannende onderzoekslijn starten.”

“Ik had een gek idee, en toen we het probeerden bleken de eerste resultaten leuk”, vertelt Paola Gori-Giorgi, hoogleraar Theoretische chemie aan de VU. “Dus met dat idee heb ik de Vici-aanvraag geschreven.” Ze is blij met de honorering, die haar de mogelijkheid geeft een nieuwe onderzoekslijn te starten. “De masterstudent die het vooronderzoek heeft gedaan, kan ik nu als promovendus aanstellen. De referenten zeiden dat het idee visionair was, en dat ze verwachten dat het onderzoek ook nieuwe kennis op zal leveren als mijn idee niet blijkt te werken. Dat was super om te horen.”

Gori-Giorgi ontvangt de Vici van 1,5 miljoen euro voor het verbeteren van computersimulaties van de interacties tussen moleculen. “Ik ben iemand die wil weten hoe dingen werken. Zo ben ik in het fundamentele onderzoek beland - altijd precies willen weten hoe het zit.” Dat is ook wat ze zo leuk vindt aan lesgeven. “Die twinkeling in de ogen als een student het ineens helemaal snapt.”

In de computationele chemie worden computersimulaties gebruikt bij het ontwikkelen van nieuwe materialen. “Met die simulaties kan je berekenen hoe de elektronen rond de atomen zich organiseren, en hoe een materiaal zich zal gedragen.” Op die moleculaire schaal speelt de quantummechanica een belangrijke rol. “Dat maakt de berekeningen complex. We zijn gedwongen om benaderingen te gebruiken. Mijn groep werkt aan het verbeteren van die benaderingen”, vertelt Gori-Giorgi. Door die benaderingen zitten de voorspellingen er soms naast; dan blijken de moleculen zich in de praktijk toch net even anders te gedragen dan verwacht. Met haar Vici wil Gori-Giorgi nu een stap verder zetten. Ze zal niet alleen naar de elektronen kijken, maar ook naar de Van der Waals-interacties tussen moleculen.

In het Vici-interview vroeg het panel haar steeds naar concrete toepassingen. “Ik bleef maar zeggen dat ik geen concrete toepassingen kon geven. Dat is namelijk niet wat wij doen. Maar als wij de simulaties verbeteren, en daarmee hun voorspellende waarde, is dat voor het hele scheikunde- en natuurkundeveld nuttig. Hoe beter de voorspellingen, hoe minder teleurstellende experimenten.” Ze vertelt dat dit ook precies is wat er leuk is aan haar werk: “Ik doe graag fundamenteel onderzoek dat breed inzetbaar is.”

Het werk dat Gori-Giorgi doet is multidisciplinair. “In mijn groep zitten wiskundigen, scheikundigen en fysici.” De universitaire structuur is er nog niet op ingericht, merkt ze vaak. “Er lopen duidelijke scheidslijnen tussen de disciplines, die mij soms in de weg zitten. Ik word in het hokje chemie geplaatst, terwijl wat ik doe net zo goed wiskundig en fysisch is.” Ze is dan ook groot voorstander van het brede Domein Exacte en Natuurwetenschappen binnen NWO, waarin de oude bètadisciplines in elkaar overvloeien. “Toch voel je dat bij NWO de oude indeling nog niet verdwenen is. Bij de gesprekken voor de Vici werd ik ondervraagd door iemand uit de katalytische chemie, terwijl er fysici en wiskundigen waren die dichter bij mijn vakgebied zaten. De overgang naar multidisciplinair kost tijd.” Zelf zou ze in ieder geval niet anders willen: “Al die verschillende mensen in mijn groep, dat versterkt elkaar. Een andere kijk werkt zo verfrissend.”

Bron: NWO