Samenwerken aan ruimte-detector voor ‘vermiste’ materie

China en Nederland tekenen memorandum

29 juni 2017

Met het oog op een toekomstige Chinese ruimtetelescoop voor de studie naar ‘vermiste materie’, vermoedelijk ijl gas van honderden miljoenen graden in het heelal, gaan China en Nederland samenwerken. De gerenommeerde Tsinghua Universiteit in Peking en SRON Netherlands Institute for Space Research gaan kijken of detectoren, die in Europees verband ontwikkeld worden voor een project van de Europese ruimtevaartorganisatie ESA, gebruikt kunnen worden om straling vanaf dit hete plasma te meten. Dat hebben beide partijen donderdag in Peking bezegeld.

In China willen wetenschappers in de toekomst het hete plasma bestuderen dat zich vermoedelijk tussen clusters van melkwegstelsels bevindt. Dit ‘spinrag’ tussen de knooppunten van het kosmische web, heet het Warm-Hot Intergalactic Medium, oftewel WHIM. Astronomen denken dat ongeveer de helft van de baryonen (de ons bekende deeltjes in het universum),zich daar ophouden als heet gas.

Missie Hot Universe Baryon Surveyor (HUBS)

De ‘verstopte’ baryonen moeten niet worden verward met ‘donkere materie’. Baryonen verklaren maar 5% het totaal van massa en energie waarvan we de invloed in het heelal zien. Van de rest doet 27% zich gelden als raadselachtige massa (donkere materie) en 68% als onbekende (donkere) energie. De ruimtemissie die China op basis van de detectoren hoopt te kunnen ontwikkelen wil het plaatje van de vertrouwde baryonen completer krijgen. De missie heet Hot Universe Baryon Surveyor (HUBS).

Chinese onderzoeker versterkt SRON-team

Detectoren die SRON al ontwikkelde voor een ruimtetelescoop die röntgenstraling van extreem hete verschijnselen in het universum gaat meten, vormen ook het uitgangspunt in de nieuwe samenwerking. China zal twee jaar lang een onderzoeker afvaardigen die samen met experts van SRON in Nederland aan de detectorontwikkeling zal werken. Dit staat in het Memorandum of Understanding dat SRON-managing director Dr. Remco den Besten van SRON donderdag tekende met vice-president Professor Qikun Xue van de Chinese universiteit. De Tsinghua Universiteit is een zeer gerenommeerde universiteit, veertiende in de ranglijst van de Times’ Higer Education World Reputation Rankings van dit jaar.

Bij de ondertekening waren behalve directieleden en professoren van de Tsinghua Universiteit en SRON ook Professor Wim van den Doel van de Raad van Bestuur van de Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) aanwezig, alsmede Nederlands Tijdelijke Zaakgelastigde in China, Mr. Paul Menkveld.

Over de Nederlands-Chinese samenwerking

NWO voert sinds 2009 bilaterale onderzoeksprogramma’s uit met partners in China: de National Natural Science Foundation of China (NSFC) en de Chinese Academy of Sciences (CAS). De programma’s zijn gebaseerd op inhoudelijke kansen voor de wetenschap. Voorop staat dat de samenwerking zich vooral richt op die terreinen waarop Nederland internationaal sterk bijdraagt of waarop onderzoek elders Nederland veel te bieden heeft.

Bron: NWO