Zeven Nederlandse onderzoeksteams aan de slag met Smart Urban Futures (ENSUF)

15 december 2016

Binnen het Europese onderzoeksprogramma JPI Urban Europe, Smart Urban Futures zijn vijftien projectvoorstellen gehonoreerd. In zeven daarvan doen Nederlandse onderzoekers mee. De Nederlandse onderzoekers werken in hun projecten, mede gefinancierd door NWO, samen met zowel onderzoekers als professionals uit de stedelijke praktijk in verschillende Europese landen.

De vraagstukken binnen de zeven gehonoreerde projecten zijn in lijn met de drie centrale thema’s van ENSUF:

  • concepten en strategie voor slimme stedelijke transformatie, groei en krimp
  • nieuwe dynamiek en van openbare diensten
  • inclusieve, levendige en toegankelijke stedelijke gemeenschappen.

Gehonoreerde projecten

De zeven gehonoreerde projecten met participatie van Nederlandse onderzoekers zijn:

BRIGHT FUTURE
Beoogd resultaat van BRIGHT FUTURE zijn innovatieve lokale ontwikkelingsstrategieën voor de toekomst van (post)industriële (kleinere) Europese steden. De strategieën gaan verder dan het dominante economisch gedreven gedachtegoed dat vooral geschikt is voor heel grote steden. Het team wil nieuwe post-industriële verhalen ontwikkelen die aansluiten bij de unieke collectieve identiteit en het industriële verleden en heden van steden in transitie.

Nederlandse betrokkene/contactpersoon: dr. Marco Bontje, UvA

Andere consortiumleden: Slovenian Academy of Sciences and Arts (Slovenië, consortiumleider), University of Eastern Finland (Finland), University of Bucharest (Roemenië), Social Life Limited (organisatie voor placemaking en innovatie, VK), The Young Foundation (onderzoekscentrum voor stedelijke vraagstukken, VK)

Cities of Making
Het project ‘Cities of Making’ draait om het naar de stad terugbrengen van de maakindustrie wat allerlei mogelijke voordelen biedt op het gebied van werkgelegenheid, circulaire economie en economische veerkracht. De onderzoekers richten zich op kennisontwikkeling rond nieuwe slimme technologie, fysieke omgevingen voor de maakindustrie en de rollen die publieke diensten kunnen spelen bij de ‘re-industrialisatie’ van steden. Er zijn casestudies in Brussel, Londen en Rotterdam.

Nederlandse betrokkene/contactpersoon: prof. dr. ir. Han Meyer, TUD

Andere consortiumleden: Latitude (platform voor stedelijk onderzoek en ontwerp, België, consortiumleider), Université Libre de Bruxelles (België), Vrije Universiteit Brussel (België), BECI (Brussels Enterprises, België), University College London (VK)

FloodCitiSense
Het project FloodCitiSense ontwikkelt een ‘early warning’-dienst voor wateroverlast door neerslag in steden voor en door burgers en autoriteiten. Burgers blijven niet passief, maar werken actief mee. Het instrument zal ervoor zorgen dat burgers en andere stedelijke actoren beter voorbereid zijn en beter kunnen reageren op wateroverlast, waardoor de negatieve impact hiervan vermindert. De cocreatie waarbinnen de innovatieve dienst wordt ontwikkeld, krijgt vorm door alle betrokken partijen samen te brengen in een aantal urban living labs.

Nederlandse betrokkene/contactpersoon: dr. Marie-Claire ten Veldhuis, TUD

Andere consortiumleden: Vrije Universiteit Brussel (België, consortiumleider), Imperial College London (VK), International Institute for Applied Systems Analysis (Oostenrijk), Staten Generaal van het Water in Brussel (burgerplatform, België), Local Government Information Unit (denktank, VK), RainPlus Ltd (VK), RPS Environmental Management Ltd (VK), Disdrometrics (Nederland), gemeente Brussel (België), gemeente Rotterdam (Nederland), gemeente Birmingham (VK), National Taipei University of Technology (Taiwan)

FLOODLABEL
FLOODLABEL draait om overstromingslabels voor gebouwen. Deze vorm van labeling wordt ontwikkeld, getest en uiteindelijk ingebed in een strategisch governance-arrangement tussen grondgebruikers, waterautoriteiten en verzekeringsmaatschappijen. Het instrument is bedoeld om gebouweigenaren zich bewuster te laten worden van de risico’s die ze lopen bij overstromingen en hen te activeren om zelf meer mitigerende maatregelen te treffen. Het team werkt met experimenten in urban living labs in Nederland, België, Oostenrijk en Duitsland.

Geleid door dr. Patrick Witte, UU

Andere consortiumleden: Universiteit Gent (België), University of Natural Resources and Life Sciences (Oostenrijk), Nelen & Schuurmans (IT-oplossingen voor watermanagement, Nederland), Hochwasser Kompetenz Centrum (Duitsland), Vlaamse Milieumaatschappij (België)

SMART-U-GREEN
SMART-U-GREEN bestudeert het omgaan met conflicterende perspectieven die een rol spelen bij transformaties in het overgangsgebied tussen de stad en de groene omgeving. Het project draagt bij aan de ontwikkeling en implementatie van nieuwe vormen van governance waarin transdisciplinaire kennisontwikkeling en conflicterende perspectieven onder de gebruikers van het stedelijke landschap binnen planningregimes worden meegenomen. Nieuwe opties worden uitgeprobeerd in experimentele gebiedsontwikkeling met een focus op de allocatie en het gebruik van groene (stadsrand-)gebieden.

Geleid door dr. Matthijs Hisschemöller – DRIFT (Erasmus Universiteit Rotterdam)

Andere consortiumleden: University of Camerino (Italië), Université de Reims (Frankrijk), rehio Drechtsteden (Nederland), regio Marche (Italië), regio Reims (Frankrijk), University of Guelph (Canada), University of Zagreb (Kroatië), Pskov State University (Rusland), Ekapraekt (milieu-NGO, Wit-Rusland), CIVILSCAPE (netwerk van Europese NGO’s en overheden op het terrein van landschapsbescherming)

SmartUrbI
De onderzoekers binnen SmartUrbI proberen meer zicht te krijgen op de katalyserende rol en bijdrage die (netwerken van) sleutelfiguren in buurten leveren aan stedelijke ontwikkeling en transformatie. Deze sleutelfiguren – ‘smart urban intermediairies’ – mobiliseren en ondersteunen lokale gemeenschappen en stedelijke instituties. Het onderzoek legt daarbij de nadruk op bemiddeling en samenwerkingspraktijken rond sociale innovatie in Nederland (Amsterdam), Denemarken (Kopenhagen) en het Verenigd Koninkrijk (Birmingham en Glasgow).

Geleid door dr. Merlijn van Hulst, UvT

Andere consortiumleden: Roskilde University (Denemarken), University of Edinburgh (VK), University of Birmingham (VK), Danish Town Planning Institute (Denemarken)

Meer informatie

In totaal is er voor ENSUF 23,8 miljoen euro beschikbaar aan publieke middelen, afkomstig uit nationale en regionale financiers uit 18 Europese landen, met inbegrip van steun van Horizon 2020.

Afgelopen voorjaar zijn in totaal 189 projectideeën ingediend, waarvan er 43 in een tweede fase nader zijn uitgewerkt tot volledig onderzoeksvoorstel. Van de nu in totaal vijftien gehonoreerde voorstellen zijn er zeven met Nederlandse onderzoekers. Deze zeven projecten worden toegevoegd aan de serie middelgrote projecten van het programma SURF, Smart Urban Regions of the Future. SURF draagt tussen de 200.000 en 300.000 bij aan elk van de zeven projecten. In SURF (een programma van VerduS, Verbinden van Duurzame Steden) werken NWO, het Rijk, Platform31 en het regieorgaan SIA samen.


Bron: Verbinden van Duurzame Steden (VerDuS)