1,3 miljoen euro voor praktijktest energiesystemen in Amsterdam

3 oktober 2016

Acht onderzoekers met lopende projecten binnen het programma URSES (Uncertainty Reduction in Smart Energy Systems) krijgen additionele financiering om hun oplossingen voor toekomstige energiesystemen van grote steden en metropolen in de praktijk te testen in de stad Amsterdam. De acht projecten kunnen nu hun onderzochte oplossingen dóórontwikkelen en aan een praktijktest onderwerpen. Tegelijk kunnen ze bepalen hoe deze oplossingen geschikt zijn te maken voor ingebruikname en welke de randvoorwaarden zijn voor succesvolle toepassing. Financiers zijn het Amsterdam Institute for Advanced Metropolitan Solutions (AMS Institute), en het Topconsortium voor Kennis en Innovatie Urban Energy (TKI UE).

‘URSES+: toepassing in de stedelijke context’, de extra financiering, is interdisciplinair van aard en gericht op samenwerking met partners uit het bedrijfsleven, overheden en maatschappelijke organisaties. Door de betrokkenheid van het AMS Institute en het TKI Urban Energy krijgen de onderzoekers de mogelijkheid hun potentiële innovaties te testen in de stedelijke context van de metropoolregio Amsterdam. Het beschikbare budget voor deze call was 1,3 miljoen euro, bijgedragen door AMS Institute (1,3 miljoen) en het TKI Urban Energy (4 ton).

URSES is een gezamenlijk initiatief van de NWO-gebieden Maatschappij- en Gedragswetenschappen (MaGW) en Exacte Wetenschappen (EW), Technologiestichting STW en Shell. URSES maakt deel uit van de NWO-bijdrage aan de topsector Energie. De looptijd van de projecten is vier jaar. De ‘kop-projecten’ hebben een maximale looptijd van twee jaar.

De aanvragen voor URSES+ zijn beoordeeld door een internationale beoordelingscommissie. De programmacommissie van URSES heeft daarna op basis van de oordelen en de ranking van de beoordelingscommissie een definitief advies opgesteld over de toekenning van de projecten. Het formele toewijzingsbesluit is genomen door het Gebiedsbestuur MaGW.


De volgende onderzoeksprojecten zijn toegekend:

Amsterdam Builds the Coalition towards a zero emission built environment (ABC)
Prof. dr. D. Loorbach, Erasmus Universiteit Rotterdam

ABC onderzoekt hoe de institutionele, organisatorische, mentale en technologische barrières voor het realiseren van een duurzame nieuwbouwwijk door en voor de bewoners geslecht kunnen worden. Enkele ABC partners hebben recent een technisch concept ontwikkeld voor Centrumeiland in IJburg. Hierin wordt de aanleg van een infrastructuur voor zeer lage temperatuurverwarming gekoppeld aan nieuwe sanitatie. De zuivering van afvalwater gaat een bijdrage leveren aan een betaalbare duurzame energievoorziening. Doel van ABC is om nieuwe vormen van samenwerking tussen burgers, private partijen, instellingen en de lokale overheid tot stand te brengen voor het realiseren van dit energieconcept.

Modelling and designing ’Car as Power Plant’ systems in a real life environment at Shell Technology Centre Amsterdam and at the Amsterdam Arena Stadium
Dr. ir. Z. Lukszo, TU Delft

CaPP, ‘Car as Power Plant’, is een concept van Prof. Ad van Wijk van TU Delft om geparkeerde brandstofcelauto's te gebruiken als elektriciteitscentrale. Er loopt hiervoor binnen de TU Delft een onderzoeksprogramma. Nu wil het onderzoeksteam een volgende fase ingaan – het modeleren en ontwerpen van twee praktijksystemen, die als veldtest kunnen worden gerealiseerd. Het onderzoek vindt plaats in een gecontroleerde omgeving: het Shell Technologie Centrum Amsterdam.. Het onderzoek vergroot het inzicht over de toepasbaarheid van CaPP buiten de muren van de universiteit.

Storing renewable energy in urban households
Prof. dr. G. Spaargaren, Wageningen UR

Storage of renewable energy at household or neighbourhood level has an enormous potential to contribute to a low-carbon energy system. This research examines how storage can be implemented successfully in urban regions by focusing on the social and organisational aspects. Implementing  storage requires new forms of cooperation between existing and new players in the field of smart energy. In addition, storage systems and services need to take into account the preferences and needs of endusers. This research aims to contribute to the design of socially robust and sustainable storage models and services.

Energy based analysis and control of the grid: dealing with uncertainty and markets in an urban environment
Prof. dr. C. de Persis, Rijksuniversiteit Groningen

In dit project worden nieuwe modellen en prijsmechanismes ontwikkeld om rekening te houden met de variaties die er zijn in het distributienetwerk van een stedelijk gebied zoals bijvoorbeeld Amsterdam. De toename van het gebruik van elektrische auto’s, oplaadstations, maar ook productie van elektriciteit met bijvoorbeeld zonnepanelen, zorgt dat er nieuwe methodes moeten worden ontwikkeld die het elektriciteitsnetwerk van een stedelijk gebied zo efficiënt mogelijk gebruikt. Daarmee worden capaciteitsproblemen van het netwerk voorkomen.

Aquifer Thermal Energy Storage Smart Grids+
Dr.ir. T. Keviczky, TU Delft

Bodemenergiesystemen maken gebruik van de ruimte in de ondergrond. Waar veel gebouwen bij elkaar in de buurt staan is het van belang om die ruimte zo optimaal mogelijk te benutten zodat al die gebrouwen energie kunnen besparen met bodemenergie. De TUDelft onderzoekt hoe naburige bodemenergiesystemen zelf het gebruik van hun ondergrond kunnen organiseren door onderlinge communicatie en afstemming. Voor implementatie in de praktijk is het nodig om de ontwikkelde generieke algoritmes te testen op complexere/realistischere gebouwmodellen en waar nodig te verbeteren en/of te detailleren. In dit onderzoek implementeert de TUDelft met hun partners zelforganiserende bodemenergiesystemen op een locatie in Amsterdam.

Distributed Intelligence for Smart Power routing and mATCHing 2 – Extension to a case study of Amsterdam ArenA
Dr. ir. P. Nguyen, TU Eindhoven

Grootstedelijke gebieden met faciliteiten voor grote evenementen zoals de ArenA zijn van grote betekenis voor het toepassen van intelligente energiesystemen vanwege hun potentie voor efficiëntieverbeteringen en integratie van hernieuwbare energiebronnen. DISPATCH 2 beoogt een experimentele implementatie voor het valideren van geavanceerde plannings- en netwerkbeheermechanismen om de uitdagingen rondom energiebeheer aan te pakken. Het valideren van dergelijke innovatieve oplossingen in een realistische testomgeving die grote dynamische energiegebruikers omvat zoals de ArenA, is waardevol voor zowel onderzoekers als betrokken belanghebbenden om utilisatie en snelle adoptie van grensverleggende oplossingen voor energiebeheer te bewerkstelligen en geschikt te maken voor het toekomstige energienetwerk.

Future-proof Flexible Charging: dealing with uncertain prices and network constraints
Dr. M. M. de Weerdt, TU Delft

Elektrische voertuigen kunnen de leefbaarheid van een metropool verhogen, en flexibel opladen kan de overgang naar zonne- en windenergie ondersteunen. Hiertoe moet het opladen gepland worden in periodes met veel zon en wind, bij lage elektriciteitsprijzen. Bovendien moeten accu’s tijdig voldoende gevuld zijn. Echter, hoeveel er precies opgewekt gaat worden met zon en wind hangt af van het weer, en hoeveel flexibiliteit er is bij het opladen hangt af van de bestuurders. Recent ontwikkelde planningsalgoritmen kunnen omgaan met dit soort onzekerheden. Wij gaan samen met Jedlix de meerwaarde hiervan voor het opladen van elektrische voertuigen evalueren.

SMARTEST: Smart energy systems in the Amsterdam area: Electric vehicle as gateway to smart and sustainable energy use
Prof. dr. E.M. Steg, Rijksuniversiteit Groningen

De adoptie van elektrische auto’s in de regio Amsterdam kan voor capaciteitsproblemen op het elektriciteitsnet zorgen. Om deze problemen te voorkomen zullen mensen duurzamer moeten gaan handelen, waaronder het slim laden van de elektrische auto en opwekken van duurzame energie. Wij testen de cruciale rol van milieu-zelfidentiteit: mensen vertonen meer duurzaam gedrag als ze zichzelf zien als milieuvriendelijk persoon. We testen hoe mensen die hun auto niet om milieuredenen hebben aangeschaft gestimuleerd kunnen worden tot duurzaam gedrag door het versterken van hun milieuzelfidentiteit. Op basis van de resultaten worden businessmodellen ontwikkeld om dit te stimuleren.


Meer informatie over AMS Institute

AMS is een jong en ambitieus wetenschappelijk instituut in Amsterdam. In dit Instituut werken wetenschap, onderwijs, overheid, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties intensief samen om oplossingen te creëren voor de complexe uitdagingen waar een metropool als Amsterdam voor staat. Nu en in de toekomst. AMS is verankerd in de unieke samenwerking en betrokkenheid van de volgende drie vooraanstaande universiteiten op het gebied van toegepaste wetenschappen: TU Delft, Wageningen University & Research en MIT. Amsterdam fungeert als haar thuisbasis en living lab. Het onderzoeksportfolio van AMS is sterk in ontwikkeling en bedraagt momenteel 26 miljoen.


Meer informatie over TKI Urban Energy

TKI Urban Energy is een Topconsortium voor Kennis en Innovatie binnen de Topsector Energie. De stichting is een netwerk van bedrijven en kennisinstellingen, met een bestuur en een programmabureau. De hoofdactiviteiten van TKI Urban Energy zijn:

  • Het opstellen van innovatieprogramma’s op relevante thema’s.
  • Het begeleiden van consortia bij innovatieprojecten (van idee tot uitvoering).
  • Het delen van kennis en innovatieve ontwikkelingen uit binnen-en buitenland.

Bron: NWO