Non-verbale communicatie, hoe herken je dat?

18 november 2015

Tijdens interactie tussen mensen speelt non-verbale communicatie een belangrijke rol. Hoe herkennen de hersenen identiteit en emotie van gezichten, lichaamstaal en massale groepen? Elisabeth Huis in ’t Veld deed onderzoek naar sociale interacties. Zij onderzocht emotie en gezichtsherkenning bij mensen met gezichtsblindheid. Ook ontwikkelde zij een systeem voor de herkenning van lichaamstaal gebaseerd op spieractiviteit. Op 18 november promoveert zij aan de Universiteit van Tilburg op onderzoek gefinancierd door het NWO regieorgaan voor hersenen en cognitie (NIHC).

Non-verbale communicatie

Elisabeth Huis in ’t Veld bestudeerde sociale interacties, waaronder het herkennen van identiteit en emotie aan het gezicht bij mensen met gezichtsblindheid (prosopagnosie). Zij vond dat gezichtsherkenning en geheugen, maar niet de herkenning van objecten, bij deze groep was verstoord. ‘Waarschijnlijk komt dit doordat de hersenen gezichten als geheel verwerken. Mensen zijn over het algemeen slechter in het herkennen van omgekeerde dan rechtopstaande gezichten, terwijl het omdraaien van objecten weinig invloed heeft. Dit proces lijkt verstoord bij mensen met gezichtsblindheid; zij zijn juist vaak beter in het herkennen van omgekeerde gezichten dan rechtopstaande’, zo verklaart Huis in ‘t Veld.

Gezichtsblinden herkennen lichaamsexpressie

Hoewel gezichtsblinden minder goed in staat zijn om emotionele gezichtsexpressies te herkennen, scoren zij wel normaal op het herkennen van emotionele lichaamstaal. Gezichtsherkenning kan bij deze groep zelfs verbeterd worden wanneer het samen gaat met emotionele lichaamsexpressie. ‘Deze patiënt kan informatie van het lichaam slecht negeren als hem wordt gevraagd de emotie van het gezicht te herkennen. Bij herkenning van de emotionele lichaamsexpressie heeft het gezicht een vergelijkbaar storende invloed als bij controle groepen.’

Anger and fear

Emotionele lichaamstaal

Huis in ’t Veld onderzocht tevens wat er gebeurt in het lichaam en de hersenen wanneer emotionele lichaamsexpressie wordt waargenomen in sociale interacties tussen twee of meer personen. Ze ontwikkelde hiervoor het ‘Body Action Coding System’ (BACS), een innovatief meetinstrument dat in kaart brengt welke spieren worden gebruikt bij het uiten van lichaamstaal, maar ook hoe de spieren in het lichaam onbewust reageren op het zien van emoties in anderen. ‘De BACS kent vele toepassingsmogelijkheden. Het kan worden ingezet om op niet-invasieve wijze de onbewuste lichamelijke en emotionele reacties van klinische patiëntengroepen in sociale interacties te onderzoeken, zoals bij mensen met psychoses, autisme, of aggressieproblematiek. Maar ook voor de automatische herkenning van gevaarlijke situaties aan de hand van lichaamstaal in veiligheidstoepassingen.’

Promotie

Datum en tijd: 18 november om 14:00 uur
Locatie: Aula van het Cobbenhagen gebouw van de Universiteit van Tilburg
Promovendus: Elisabeth Huis in ’t Veld, E.M.J.HuisIntVeld@uvt.nl
Proefschrift: From individual to crowd perception: How motions and emotions influence the perception of identity, social interactions, and bodily muscle activations.
Promotors: Professor Beatrice de Gelder (Universiteit van Maastricht) en dr. Geert van Boxtel (Universiteit van Tilburg)

Bron: Nationaal Initiatief Hersenen & Cognitie

Kenmerken

Wetenschapsterrein

Hersenen, Cognitie, Gedrag

Programma

Hersenen & cognitie – maatschappelijke innovatie in gezondheidszorg, educatie en veiligheid

Speerpunt

Samenwerken in thema's (2011-2014) Thema: Hersenen en cognitie (2007-2010)