Miljoenenpremie voor vijf vooraanstaande hersen-en cognitiewetenschappers

13 februari 2015

36 wetenschappers, waaronder vijf binnen het onderzoeksterrein van de hersenenen en cognitie, ontvangen een Vici-beurs van anderhalf miljoen euro van NWO. De financiering is bedoeld om de komende 5 jaar onderzoek te doen en een eigen onderzoeksgroep op te bouwen. Vici is een van de grootste persoonsgebonden wetenschappelijke premies van Nederland en is onderdeel van de Vernieuwingsimpuls van NWO.

Vrij onderzoek

Binnen Vici zijn onderzoekers vrij om hun eigen onderzoeksproject voor te dragen voor financiering. Voor de ronde van 2014 dienden bij de vooraanmelding in totaal 216 wetenschappers een voorstel in. 132 aanvragers hebben een uitgebreide aanvraag ingediend. Daarvan zijn er nu 36 toegewezen, wat neerkomt op een toekenningspercentage van 17 procent.

Vici maakt onderdeel uit van de Vernieuwingsimpuls van NWO, bestaande uit Veni, Vidi en Vici. Hiermee biedt NWO wetenschappers in verschillende stadia binnen hun carrière de mogelijkheid om grensverleggend onderzoek te doen. De Vernieuwingsimpuls is bedoeld om wetenschappelijk talent te stimuleren. Het is een impuls voor de Vici-onderzoekers en creëert tegelijk ruimte voor een groot aantal jonge onderzoekers die in hun onderzoeksgroepen gaan werken.

Selectie van de beste voorstellen

De Vici-beurzen worden door NWO jaarlijks toegekend. Om de beste voorstellen te selecteren, geven per project meerdere wetenschappers uit het vakgebied van de aanvrager hun reactie op het onderzoeksvoorstel. Commissies van gerenommeerde wetenschappers uit verschillende vakgebieden bekijken alle voorstellen vervolgens in vergelijking met elkaar en interviewen de aanvragers over hun onderzoeksvoorstel. Bij het selecteren van voorstellen kijken de beoordelaars onder andere naar de kwaliteit van de onderzoeker, het innovatief karakter, de wetenschappelijke impact van het onderzoeksvoorstel en kennisbenutting.

Samenvattingen van de gehonoreerde hersen- en cognitieprojecten

The cost of cognitive doping. From dopamine to cognitive control via dynamic neural coding
Prof. dr. R. (Roshan) Cools (v), Radboud UMC – Psychonomics and Cognitive Psychology

Onze samenleving doet aan ‘mensverbetering’. We zien een toename in het gebruik van dopamine--?verhogende middelen zoals Ritalin, ook door gezonde mensen. De gevolgen daarvan zijn onduidelijk. Dit project onderzoekt de baten en risico’s van dopamine voor hersenfuncties die van belang zijn voor optimale prestatie en creatief denken.

The neural signature of self-concept development in adolescence
Prof. dr. E.A.M. (Eveline) Crone (v), UL - Ontwikkelingspsychologie

Adolescenten hebben een veranderend zelfbeeld en zijn daardoor extra gevoelig voor andermans mening. Dit kan hun vorming in de maatschappij soms belemmeren. Nieuwe inzichten uit hersenonderzoek laten zien dat verschillende aspecten van het zelfbeeld in het brein aanwijsbaar zijn. We onderzoeken hoe deze hersengebieden zich ontwikkelen in adolescenten.

Giving cognition a hand: Linking spatial cognition to linguistic expression in native and late learners of sign language and bimodal bilinguals
Prof. dr. H.A. (Asli) Özyürek (v), RUN CLS – Linguistics

Denken en spreken over ruimte zijn basaal voor onze dagelijkse communicatie. Vergeleken met gesproken talen wordt ruimte in gebarentalen iconisch gecodeerd door de visuele articulatoren. Dit project onderzoekt of dit aspect van gebarentaal de ruimtelijke cognitie van gebarentaalgebruikers anders beïnvloedt dan die van gebruikers van gesproken taal.

Guiding the guides of nervous system wiring
Prof. dr. R.J. (Jeroen) Pasterkamp (m), UMC Utrecht - Histology, cell biology

Onze hersenen bevatten 100 miljard zenuwcellen die elk ongeveer duizend verbindingen maken. Deze verbindingen worden aangelegd tijdens de embryonale ontwikkeling volgens een ‘wegenkaart’ die bestaat uit een code van eiwitten. Dit project onderzoekt hoe zo’n honderd eiwitten een kaart vormen die de aanleg van biljoenen zenuwvezelverbindingen reguleert.

Molecular plasticity of good and bad memories
Dr. S. (Sabine) Spijker (v), VU Amsterdam - Geneeskunde

Herinneringen geven ons onze identiteit, maar een herinnering is na het herbeleven ervan niet meer hetzelfde als daarvoor door een verandering van communicatie tussen hersencellen. De onderzoekers gaan deze verandering in communicatie, die volgt op het ophalen van herinneringen, systematisch analyseren door verschillende type herinneringen (goede en slechte) te vergelijken.


Bron: NWO

Kenmerken

Wetenschapsterrein

Hersenen, Cognitie, Gedrag

Speerpunt

Samenwerken in thema's (2011-2014) Thema: Hersenen en cognitie (2007-2010)