Vier toekenningen in Open Programma

13 oktober 2015

In het Open Programma zijn vier projectvoorstellen goedgekeurd. Die gaan over eiwitten aan het uiteinde van microtubuli, over de vraag hoe bacteriën hun eigen groeisnelheid in de gaten hebben, de organisatie van actief en inactief DNA, en veranderingen op celniveau bij veroudering en de relatie tot ziektes.

Control of cytoskeletal organization and cell movement by microtubule minus-end binding proteins
Prof. dr. A.S. Akhmanova, UU
Microtubuli zijn asymmetrische buisvormige filamenten die vele aspecten van de celstructuur controleren. Dit project wil op een moleculair niveau inzicht krijgen in de werking van de eiwitten die aan een van de twee uiteindes van microtubuli binden. Deze eiwitten reguleren de organisatie van de cellulaire netwerken van microtubuli en beïnvloeden de celmigratie.

Understanding how bacteria cells measure their own growth rate
Dr. G.E. Bokinsky, TUD
Hoe weten bacteriën hoe snel ze groeien? Een chemisch signaal synchroniseert de biologische motors van een cel met zijn groei, zoals een radiosignaal de radiografische klokken wereldwijd synchroniseert met de rotatie van de aarde. Maar waar dit radiosignaal op zijn beurt weer wordt bepaald door een tijdsstandaard, is het onbekend wat het biologische groeisnelheidssignaal bepaalt. Dit project gaat het signaal dat cellen synchroniseert identificeren. De onderzoekers willen zo begrijpen hoe dit signaal van de groeisnelheid afhangt. Het mechanisme ontdekken dat verantwoordelijk is voor groeisnelheid synchronisatie zal helpen bij de ontwikkeling van nieuwe antibiotica die werken tegen antibiotica resistente bacteriële infecties.

Single-cell quantifications of genome-nuclear lamina interactions during cellular differentiation
Dr. J.H. Kind, Hubrecht laboratorium
Cellen met hetzelfde DNA kunnen verschillende functies ontwikkelen, wat samenhangt met de activiteit van het DNA. Of een stuk DNA wel of niet actief is hangt af van de positionering ervan binnen de kern. Het actieve DNA bevindt zich in het midden, het inactieve DNA ligt tegen de wand van de kern. Cellen met verschillende functies hebben dus een verschillende 3D DNA organisatie. De hoofdvraag van dit onderzoek is: hoe komt deze organisatie tot stand en hoe draagt het bij aan het ontstaan van de verschillende celtypen in de ontwikkeling van een organisme?

A mother's sacrifice: asymmetric inheritance of ageing factors
Dr. L.M. Veenhoff, UMCG
De beste voorspeller voor ziektes als Alzheimer, kanker en hartfalen is leeftijd, ofwel veroudering. Om op moleculair niveau inzicht te krijgen in veranderingen die veroudering veroorzaken, en dus potentieel ten grondslag liggen aan deze ziekten, gebruiken we een modelsysteem: bakkersgist. We vergelijken oude en jonge cellen en identificeren zo verouderings- en verjongingsfactoren. De oogst op de lange termijn van dit fundamentele onderzoek is de identificatie van de onderliggende oorzaken van ouderdomsziekten en het bestrijden ervan.

Bron: NWO