Crèche helpt kinderen om te leren wat ander kind begrijpt

30 augustus 2013

Kinderen die regelmatig naar een kinderdagverblijf gaan, zijn beter in het aanpassen van hun communicatie aan het niveau van hun gesprekspartner dan kinderen die minder vaak gaan. Dit blijkt uit een studie van onderzoekers van de Radboud Universiteit Nijmegen naar het leren van non-verbale communicatie bij jonge kinderen die op 30 augustus in het tijdschrift PLOS ONE verschijnt.

Als we iets uitleggen, passen we onze boodschap aan met behulp van de voorkennis die we veronderstellen bij onze gesprekspartner. Deze communicatieve vaardigheid leren we niet door simpelweg na te apen en we zetten hem ook niet pas in als er een misverstand dreigt, stellen onderzoekers van het Donders Institute for Brain, Cognition and Behaviour van de Radboud Universiteit. Het lijkt een sociaal-cognitieve vaardigheid die al op vroege leeftijd gevormd wordt door onze sociale ervaring.

Non-verbale communicatie

Arjen Stolk en zijn collega‘s van het Donders Institute for Brain, Cognition and Behaviour aan de Radboud Universiteit bedachten een experiment om het inspelen op voorkennis te testen bij kinderen van vijf jaar: een spelletje waarbij de kinderen niet mochten praten, maar toch de positie van een eikeltje op een speelbord duidelijk moesten maken door met een vogeltje te bewegen. Omdat er een nieuwe vorm van non-verbale communicatie nodig was, konden ze dit gedrag niet nageaapt hebben.

De deelnemers, kinderen van vijf jaar, dachten het spel te spelen met een kleuter van twee en met een kind van hun eigen leeftijd, die ergens anders achter de computer zaten. De onderzoekers zagen dat de kinderen met het vogeltje de meeste tijd doorbrachten op het veld waar het eikeltje lag om zo de nadruk op de positie te leggen voor hun medespeler. Dit deden ze nog langer toen ze dachten met de kleuter te spelen dan met hun leeftijdsgenootje. Bovendien lieten ze deze aanpassing voornamelijk in de eerste helft van het experiment zien wat erop wijst dat ze vanaf het begin al hun gedrag aanpassen aan hun medespelers.

Crèchekinderen passen zich meer aan

Alle deelnemende kinderen pasten hun gedrag aan op de veronderstelde leeftijd van hun tegenspelers, maar sommigen deden dat meer dan anderen. Hoe vaak kinderen op jongere leeftijd naar het kinderdagverblijf gingen, was hiervoor een betere verklaring dan gezinsfactoren als het opleidingsniveau van de ouders of het al dan niet hebben van broertjes en zusjes. Het zou kunnen dat kinderen op de crèche ervaringen opdoen die hun sociaal-cognitieve vaardigheden vormen, denken de onderzoekers.

Deze studie maakt onderdeel uit van het promotieproject van Stolk, die de neurale mechanismen van verbale en non-verbale communicatie onderzoekt.

Dit onderzoek is mogelijk gemaakt met een Vici-financiering van NWO.


Bron: Radboud Universiteit Nijmegen

Kenmerken

Wetenschapsterrein

Maatschappij- en Gedragswetenschappen

Programma

Vernieuwingsimpuls

Speerpunt

Investeren in talent en vrij onderzoek (2011-2014)