Hoofdstuk 5 WerkomgevingIn dit hoofdstuk wordt verslag gedaan over zaken die verband houden met de gezondheid en het welzijn van de medewerkers van NWO-werkgever. Dit betreft diverse onderwerpen waaronder ziekteverzuim en arbo-aangelegenheden, maar ook de totstandkoming van de Klokkenluiderregeling en de rapportage daarover. Tevens vermeldt dit hoofdstuk het Arbojaarverslag 2007 van NWO-werkgever.
5.1 | Gezondheid: ziekteverzuimregistratie en –rapportageVoor NWO-koepel lag het ziekteverzuimpercentage in 2007 op 2,9%. In 2006 lag dit percentage op 2,7% (in 2005 op 2,6%, in 2004 op 2,7% en 2003 op 2,9%). Het landelijke verzuimpercentage ligt hoger. CBS-cijfers over het ziekteverzuim in 2007 waren april 2008 echter nog niet beschikbaar. De meest recente beschikbare gegevens dateren uit 2005. Toen lag het landelijk gemiddelde verzuimpercentage op 4% (Nationale VerzuimStatistiek). Het verzuimpercentage van medewerkers tussen 55 en 65 jaar lag landelijk gemiddeld op 6,2%.
Ook bij NWO-werkgever lag het ziekteverzuimpercentage van 2007 van 3,8% iets hoger dan het percentage van 2006 (3,5%). De verzuimfrequentie (het aantal ziekmeldingen per medewerker) is met 1.6 gelijk gebleven. Hiermee zit NWO-werkgever 0.6 boven de gemiddelde verzuimfrequentie in 2005 (1.0, Nationale VerzuimStatistiek) en 0.1 boven de landelijke norm (1.5). De verzuimduur (het gemiddelde aantal ziektedagen per medewerker) daalde andermaal, met 0.9 en kwam daarmee op 11.2. Het landelijk gemiddelde voor verzuimduur lag in 2005 op 18.4 (Nationale VerzuimStatistiek).
Tabel 7 geeft de drie ziekteverzuimkengetallen weer over 2005, 2006 en 2007 voor NWO-werkgever totaal en uitgesplitst naar de verschillende onderdelen binnen NWO-werkgever.
Bij de onderdelen van NWO-werkgever was alleen bij ASTRON het ziekteverzuimpercentage in 2007 lager dan in 2006: 2,3% in plaats van 3,1%. Met name bij STW-bureau was het ziekteverzuimpercentage hoger.
Grafiek 10 geeft ter vergelijking, naast de ziekteverzuimpercentages van de verschillende onderdelen, ook de percentages van NWO-werkgever en het landelijk gemiddelde weer.
5.2 | Terugdringing ziekteverzuimTerugdringing van het ziekteverzuim staat bij NWO-werkgever hoog op de agenda en met name binnen het bureau van NWO, waar het verzuimpercentage hoger is dan bij de instituten, wordt met preventieve maatregelen en een intensieve verzuimbegeleiding gestuurd op terugdringing van ziekteverzuim. Directeuren van gebieden en instituten, alsmede hoofden van afdelingen ontvangen driemaandelijks een overzicht van het ziekteverzuim binnen hun onderdeel over de afgelopen twaalf maanden. Daarnaast vindt eenmaal per zes weken overleg van het Sociaal Medisch Team (SMT) plaats, waarin de bedrijfsarts, de leidinggevende van de betreffende zieke medewerker en de personeelsadviseur deelnemen. Tijdens het SMT-overleg wordt besproken op welke wijze het herstel en de reïntegratie van medewerkers die twee weken of langer ziek zijn, zo optimaal mogelijk bespoedigd kan worden.
Sinds de Wet Verbetering Poortwachter is sprake van een intensievere begeleiding van zieke medewerkers en een grotere verantwoordelijkheid daarin van zowel werkgever als werknemer. Samen dienen zij er voor te zorgen dat de verzuimduur beperkt blijft en langdurig ziekteverzuim zo veel mogelijk wordt voorkomen.
Het gaat erom dat bij ieder ziektegeval zo snel mogelijk wordt onderkend wat er aan de hand is, en dat begeleiding (ten behoeve van reïntegratie) direct wordt opgepakt zodra blijkt dat die mogelijk is. Een dergelijke actieve en vroeg ingezette verzuimbegeleiding draagt bij aan een beperking van de WIA-uitstroom. (De WIA, Wet Werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen, is eind 2005 in werking getreden. Na 104 weken ziekte kan de medewerker op basis van de WIA in aanmerking komen voor een WGA- of IVA-uitkering).
5.3 | WIA in 2007 en eigen risicodragerschap WGAIn 2007 zijn geen arbeidsongeschikte medewerkers uitgestroomd naar de WIA.
Met instemming van de Centrale Ondernemingsraad (COR) heeft NWO-werkgever ervoor gekozen om per 1 juli 2007 eigen risicodrager te worden voor de betaling van de WGA-uitkering aan langdurige gedeeltelijk arbeidsongeschikte werknemers.
Een WGA-uitkering (de regeling Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten) wordt toegekend aan medewerkers die langer dan twee jaar arbeidsongeschikt zijn en voor wie een arbeidsongeschiktheidspercentage is vastgesteld tussen 35% en 80%. Met het eigen risicodragerschap betaalt NWO maximaal tien jaar lang de WGA-uitkering en draagt NWO geen gedifferentieerde WGA-premie meer af.
5.4 | Arbojaarplannen en Arbojaarverslag 2007 Artikel 10 ArbowetArbojaarplan
Alle onderdelen van NWO-werkgever werken systematisch aan onderhoud en ontwikkeling
van goede arbeidsomstandigheden onder andere door het opstellen en uitvoeren van
arbojaarplannen. Meer informatie over NWO-bureau is te vinden in Hoofdstuk 8.
Voor de overige instituten wordt verwezen naar de eigen jaarverslagen.
Artikel 10 Arbowet
Op grond van Artikel 10 van de Arbowet moeten
werkgevers rapporteren over de verplichtingen die in de Arbowet staan. Aan de hand van negen in
de wet vastgelegde vragen is deze rapportage opgenomen in Bijlage 3 van dit jaarverslag.
5.5 | Welzijn: KlokkenluiderregelingNWO-werkgever heeft sinds 1 mei 2007 een klokkenluiderregeling. Deze is tot stand gekomen met instemming van de COR. De klokkenluiderregeling biedt de mogelijkheid om misstanden die de integriteit van NWO kunnen aantasten, op een gereguleerde manier aan de orde te stellen. De regeling is echter bedoeld als sluitstuk. Idealiter zou de klok nooit geluid behoeven te worden, als immers de medewerkers van NWO zich in hun werk steeds bewust zijn van het belang van integer handelen, en er een cultuur heerst waarin dit ook goed bespreekbaar is. Onder misstanden wordt ernstig laakbaar handelen verstaan, zoals strafbare feiten en ernstige schendingen van regelgeving of beleidsregels.
Met de invoering van de klokkenluiderregeling zijn twee vertrouwenspersonen aangesteld bij wie misstanden vertrouwelijk kunnen worden gemeld. De vertrouwenspersonen zijn Frans Martens, gebiedsdirecteur Aard- en Levenswetenschappen (ALW) en Roel Gathier, adjunct-directeur SRON.
In de klokkenluiderregeling is bepaald dat de Algemeen Directeur van NWO elk jaar aan de COR rapporteert over (het aantal) meldingen van misstanden. In 2007 hebben geen meldingen plaatsgevonden.
5.6 | Seksuele intimidatie, agressie en geweldIn 2007 werden drie klachten ontvangen in het kader van de regeling Seksuele Intimidatie, Agressie en Geweld (SIA). Over deze klachten heeft de Adviescommissie Personeelsaangelegenheden aan de directie advies uitgebracht.