Toekenningen Vidi 2013
Gesorteerd op NWO-onderdeel
- Aard- en Levenswetenschappen
- Chemische Wetenschappen
- Exacte Wetenschappen
- Geesteswetenschappen
- Maatschappij- en Gedragswetenschappen
- Natuurkunde
- Technologiestichting STW
- ZonMw
Gesorteerd op alfabet
Veroorzaakt chaos kindermishandeling?
Prof. dr. L.R.A. (Lenneke) Alink (v), UL – Pedagogische Wetenschappen
Heeft chaos in het gezin invloed op kindermishandeling? Met een babysimulator
wordt experimenteel getoetst of chaos de kans op mishandeling verhoogt. Ook
zullen de onderzoekers het effect van een interventie gericht op vermindering
van chaos in risicogezinnen bestuderen.
Kennis voor schone technologie
Dr. F. (Floortje) Alkemade (v), UU – Copernicus Institute of Sustainable
Development
Technologische doorbraken zoals CO2-neutrale auto's zijn nodig om tot
een duurzame samenleving te komen. De onderzoekers ontwikkelen nieuwe methoden
om systematisch te bestuderen welke mechanismen tot technologische doorbraken in
schone technologie leiden.
Het eeuwige leven van stamcellen
Dr. R. (Renée) van Amerongen (v), UvA – Moleculaire Cytologie
Stamcellen kunnen zich schijnbaar eindeloos blijven delen. Deze bijzondere
eigenschap is cruciaal voor het weefselonderhoud en schadeherstel in ons
lichaam. Tegelijkertijd wordt dit proces strak gereguleerd. Om stamcelactiviteit
beter te leren begrijpen en beheersen, identificeren de onderzoekers de
verantwoordelijke controlemechanismen.
Rationele verwachtingen voorbij
Dr. A. (Aurélien) Baillon (m), EUR – Erasmus School of Economics
Hebben mensen perfecte (rationele) verwachtingen over hun toekomst zoals
economen doorgaans aannemen? Dit onderzoek bestudeert de werkelijk verwachtingen
van mensen. Dat leidt tot een beter begrip waarom mensen zich te veel verzekeren
en te weinig sparen voor hun pensioen.
De geheimen van chipkaarten afluisteren en beschermen
Dr. L (Lejla) Batina (v), RUN – ICIS
Chipkaarten worden gebruikt als bankpasjes, SIM-kaarten, ov-kaarten,
identiteitskaarten en ook in paspoorten. Dit project onderzoekt de beveiliging
van zulke kaarten tegen de meest bedreigende vorm van aanvallen, zogenaamde
side-channnel attacks, waarbij nauwkeurige analyse van bijvoorbeeld het
stroomverbruik geheime sleutels verraadt.
Financiële beslissingen: lessen uit de geschiedenis
Dr. F.B. (Fabio) Braggion (m), UvT – Financiering
Belastingen en bijbehorende wetgeving zijn belangrijke factoren wanneer
bedrijven besluiten tot een aandelenuitgave of dividenduitkering. Hun werkelijke
impact is echter onduidelijk. Ik bestudeer hoe deze financiële beslissingen van
bedrijven veranderden toen overheden bedrijfsbelastingen en regelgeving
invoerden in de afgelopen eeuw.
Omzetten van biomassa met katalyse: de natuur doet het voor
Dr. P. C. A. (Pieter) Bruijnincx (m), UU – Anorganische
Chemie & Katalyse
De natuur heeft elegante oplossingen gevonden om complexe processen mogelijk te
maken en te controleren. Met deze oplossingen als inspiratiebron gaan de
onderzoekers nieuwe, dynamische processen en katalysatoren ontwikkelen om
biomassa om te zetten in duurzame chemicaliën en brandstoffen.
Gravity as a hologram
Dr. A. (Alejandra) Castro (f), UvA – Instituut voor
Theoretische Fysica
Physics Black holes give rise to a radical possibility: our universe is like a
hologram. The goal of the project is to explore the repercussions of holography.
The basic question to answer is: how does geometry emerge from a quantum theory?
Burgerlijke Ongehoorzaamheid – Democratisch, Globaal,
Digitaal?
Dr. R. (Robin) Celikates (m), UvA – Filosofie
Burgerlijke ongehoorzaamheid speelt een belangrijke rol in de geschiedenis van
de democratie. Denk bijvoorbeeld aan Martin Luther King, Jr. Maar hoe is deze
praktijk veranderd? Dit onderzoek bestudeert de uitdagingen van de
democratisering, globalisering en digitalisering van ongehoorzaamheid aan het
begin van de 21e eeuw.
Zieke bloedvaatjes in zieke bloedvaten
Dr. C. (Caroline) Cheng (v), UMCU – Vaatwand Biologie
Aderverkalking is het dichtslippen van bloedvaten waardoor organen niet meer
voldoende zuurstof kunnen ontvangen. Bij een ernstige vorm hiervan treedt er
ingroei op van slecht functionerende microvaatjes. Dat verergert de
aderverkalking en daarom kijken de onderzoekers hoe dit tot stand komt.
Kunnen verontreinigingen een fusieplasma in toom houden?
Dr. ir. I.G.J. (Ivo) Classen (m), DIFFER – Fusiefysica
Het succes van fusiereactoren hangt voor een groot deel af van het onder
controle krijgen van een instabiliteit die plotselinge warmteverliezen
veroorzaakt. Het is gebleken dat deze instabiliteit beïnvloed wordt door
verontreinigingen in het plasma. Dit onderzoek gebruikt zowel een fusiereactor
als een plasma-wand-simulator om de effecten van verontreinigingen te verklaren
en methodes te vinden instabiliteit te vermijden.
Parasiteren bij een sluipend ziekteproces: atherosclerose
Dr. ir. I. (Ingrid) Dijkgraaf (f), UM – Biochemie
Atherosclerose is een chronische ziekte waarbij de interactie tussen twee
ontstekingseiwitten een oorzakelijke rol speelt. De onderzoekers zullen deze
interactie op moleculair niveau bestuderen en proberen te verbreken met behulp
van een recentelijk ontdekt tekeneiwit.
Lawines in de donkere diepe zee
Dr. J.T. (Joris) Eggenhuisen (m), UU – Sedimentologie
Wervelende lawines voeren sediment 1000 km ver door meanderende geulen op de
bodem van de oceanen. Deze lawines worden nagemaakt in het laboratorium om
erachter te komen hoe dat kan, en te voorspellen waar in oceanen zand afgezet
wordt.
Experimentele kosmologie met supergeleidende nano-circuits
Dr. A. (Akira) Endo (m), TUD – Kavli Institute of
Nanoscience
De gevoeligheid van supergeleiders voor straling wordt gebruikt om de kosmos te
ontrafelen. Een nano-gestructureerde supergeleidende chip geplaatst in een
telescoop zal onthullen waar en hoe diep weg de sterrenstelsels aan de rand van
het universum zitten.
New Catalysts for the sustainable production of chemicals
Dr. M. A. (Tati) Fernández (f), RUG – Chemistry
The sustainable synthesis of organic molecules provides innumerable benefits for
the environment and economy. The researchers will develop new catalysts for the
direct and selective functionalization of C-H bonds, a highly attractive
strategy to achieve green, clean and efficient transformations.
Van mutatie tot ziekte
Dr. L.H. (Lude) Franke (m), UMCG – Genetica
Voor veel ziekten zijn nu genetische risicofactoren bekend. Voor de meeste
ziekten blijft het echter onduidelijk hoe deze mutaties uiteindelijk tot ziekte
leiden en welke biologische processen zij verstoren. De onderzoekers gaan dit
uitzoeken met behulp van 'big data'.
De invloed van darmbacteriën op onze vetstofwisseling
Dr. J. (Jingyuan) Fu (v), UMCG – Genetica
Darmbacteriën en mensen hebben een symbiotische relatie. Dit project zal
uitzoeken hoe darmbacteriën onze vetstofwisseling beïnvloeden en welke rol
genetische variatie daarin speelt. Dit onderzoek zal aanknopingspunten bieden
voor nieuwe mogelijkheden voor behandeling door gebruik te maken van
darmbacteriën.
Onzekerheid in ranglijsten zichtbaar maken
Dr. J. J. (Jelle) Goeman (m), UMC St. Radboud – Biostatistiek
Een ranglijst heeft altijd een winnaar en een verliezer, maar als de werkelijke
verschillen klein zijn speelt het toeval hierbij vaak een grote rol. De
onderzoekers ontwerpen methoden om aan te geven hoe zeker we zijn over een
gevonden rangorde.
Nieuws uit de Nieuwe Wereld
Dr. M. (Michiel) van Groesen (m), UvA – Geschiedenis
De eerste gedrukte kranten stonden vol met nieuws uit de Nieuwe Wereld. De
strijd om Brazilië en de komst van de jaarlijkse zilvervloot werden thuis
nauwlettend gevolgd. Dit onderzoek bestudeert de dynamiek van trans-Atlantische
berichtgeving in de nieuwe media van de Gouden Eeuw.
Rol van bindweefsel bij boezemfibrilleren
Dr. J.R. (Joris) de Groot (m), AMC/UvA – Cardiologie
Boezemfibrilleren is de meest voorkomende hartritmestoornis en ontstaat door
bindweefselvorming in de linker hartboezem. De onderzoekers zullen de
bindweefselopbouw en -afbraak in de boezem van patiënten bestuderen en
onderzoeken of boezemfibrilleren te genezen is door het bindweefsel te
behandelen.
Sleutelen aan de motoren van de spier
Dr. J. (Joris) Hoeks (m), UM – Humane Biologie
In de spieren van type-2 diabetespatiënten is het functioneren van mitochondria,
de cellulaire energieleveranciers, verminderd. Het verbeteren van deze
mitochondriële capaciteit kan daarom bijdragen aan de behandeling van diabetes.
Dit onderzoek bestudeert nieuwe regulatiemoleculen die de werking van
spiermitochondria kunnen beïnvloeden.
Spontane vorming van complexe batterijen
Dr. ir. M. (Mark) Huijben (m), UT – Anorganische
Materiaalkunde
Batterijen spelen een belangrijke rol in de huidige energieopslag, maar voldoen
nog niet aan onze wensen. De onderzoekers gaan de interne verbindingen
verbeteren door middel van complexe, 3-dimensionale structuren. Deze vormen zich
spontaan uit de losse onderdelen door zelforganisatie.
Modelling Surface Processes in Quantum Dot Solar Cells by First
Principles
Dr. I (Ivan) Infante (m), VU – Theoretical Chemistry
Inexpensive and high-performance solar devices that convert light into
electricity efficiently are of crucial importance for society. Quantum dot solar
cells are cheap, flexible and reliable devices that are expected to play a major
role in future solar technologies. In this project, my group will develop and
apply versatile computational tools to speed-up the development of this emerging
technology.
Verbouwing van ingepakt DNA
Dr H. (Hugo) van Ingen (m), UU – NMR Spectroscopy Research
Group
Ons DNA wordt beschermd door het stevig in te pakken. Om het DNA te kunnen
aflezen, wordt het weer uitgepakt. De onderzoekers ontwikkelen nieuwe technieken
om het mechanisme van deze verbouwing te achterhalen, met nadruk op het
samenspel van moleculaire structuur, dynamica en interacties.
De toekomst van de sterfte ontrafeld
Dr. F. (Fanny) Janssen (v), RUG – Demografie
Sterftevoorspellingen zijn cruciaal voor sociale zekerheid en de
gezondheidszorg, maar worden continue bijgesteld. Dit onderzoek verbetert de
sterfteprognose door nieuwe inzichten over ontwikkelingen in roken, obesitas,
alcohol en het uitstel van het ouder worden te verkrijgen en gelijktijdig te
beschouwen.
3D-eiwitmodellen in evolutionair perspectief
Dr. R.P. (Robbie) Joosten (m), NKI-AvL – Biochemie
Kristallografische 3D-eiwitmodellen helpen het leven in de cel te begrijpen en
medicijnen te ontwikkelen. In dit onderzoek worden nieuwe computertechnieken
ontwikkeld om, continu en systematisch, kennis uit evolutionair verwante
eiwitten te gebruiken om betere, informatievere 3D-eiwitmodellen te maken.
Sticky when wet
Dr. M.M.G. (Marleen) Kamperman (v), WUR – Physical
Chemistry and Colloid Science
Borstelwormen leven onder water en bouwen cilindervormige huisjes door stukjes
schelp en steen aan elkaar te plakken. De onderzoekers gaan het mechanisme
nabootsen dat de borstelworm gebruikt om de lijm onderwater uit te scheiden, en
gaan een sterke, taaie lijm ontwikkelen, die bijvoorbeeld als biomedische lijm
toegepast kan worden.
Tomaten uit de houdgreep
Dr. M. (Merijn) Kant (m), UvA – Moleculaire en Chemische
Ecologie
Sommige parasieten kunnen de natuurlijke afweer van gewassen onderdrukken. De
onderzoekers gaan deze achilleshiel in kaart brengen en tomatenplanten
selecteren die niet onderdrukt kunnen worden. Deze eigenschappen gaan ze
inzetten om gecultiveerde tomaten te bevrijden uit de houdgreep van plagen.
Wervelend de diepzee in
Dr. C.A. (Caroline) Katsman (v), UU/NIOZ – Oceanografie
In de Noord-Atlantische Oceaan zinkt zeewater naar de diepzee. Dit proces stokt
in een warmer klimaat, wat leidt tot extra zeespiegelstijging. Effecten van
wervels in oceaanstromingen ontbreken echter in dit toekomstbeeld. Door te
analyseren wat wervels doen verbeteren oceanografen klimaatvoorspellingen.
Paying for All the King's Horses and All the King’s Men – Een
belastinggeschiedenis van het Oud-Perzische Rijk
Dr. K. (Kristin) Kleber (v), VU – Geschiedenis
Het Oud-Perzische Rijk (550-330 v.Chr.) was het eerste 'wereldrijk' met vele
culturen, dat zich uitstrekte van Griekenland tot het huidige Afghanistan. De
bestudering van het belastingstelsel helpt ons de stabiliteit van dit rijk te
verklaren.
Het uiteenvallen van de Indo-Europese moedertaal
Dr. A. (Alwin) Kloekhorst (m), UL – Taalwetenschap
Alle talen van Europa tot aan India stammen af van één moedertaal, die duizenden
jaren geleden gesproken werd. In dit project zal door middel van taalkundig
stamboomonderzoek achterhaald worden hoe de allereerste opsplitsing van die
Indo-Europese moedertaal precies gegaan is.
Aanpak klimaatverandering kan niet zonder vastgoed
Dr. N. (Nils) Kok (m), UM – Finance
Mensen verbruiken het meeste energie in woningen, kantoren en winkels. Om dit te
veranderen moeten we investeren in gebouwen of, bijvoorbeeld met slimme
technologieën, ons gedrag aanpassen. De onderzoekers kijken naar de effectiefste
methoden en de gevolgen voor economische waarde.
Over Malaria, Mitochondriën, Modellen & Medicijnen
Dr. T.W.A. (Taco) Kooij (m), RU – Medische Microbiologie
De malariaparasiet bezit slechts één mitochondrion voor zijn gehele
energiehuishouding, wellicht de achilleshiel van deze moordenaar op
wereldformaat. Een multidisciplinair onderzoeksteam gaat deze huishouding
ophelderen en een compleet malaria mitochondrion model bouwen. Dit zal
aangrijpingspunten voor broodnodige nieuwe medicijnen opleveren.
Efficiënte organische zonnecellen
Dr. L. J. A. (Jan Anton) Koster (m), RUG – Photophysics and Optoelectronics
(natuurkunde)
Organische zonnecellen zijn een veelbelovend, nieuw type zonnecel. Om ze
commercieel toe te kunnen passen moet hun efficiëntie worden verbeterd. Daarom
gaan de onderzoekers uitzoeken hoe het weglekken van ladingen in zulke
zonnecellen kan worden onderdrukt.
Emoties en economische beslissingen
Dr. G. (Gijs) van de Kuilen (m), UvT – Economie
Emoties zijn van invloed op economische beslissingen van mensen, maar hoe en
welke emoties precies een rol spelen is grotendeels onbekend. In dit project
gaan de onderzoekers de relatie tussen emoties en keuzegedrag in kaart brengen
met een nieuwe meetmethode.
'Mamma, bier is niet voor jou, dat is voor pappa's!'
Dr. E. (Emmanuel) Kuntsche (m), RU – Behavioural Science Institute
Nederlandse jongeren drinken hun eerste glas alcohol vaak al op jonge leeftijd.
Dit onderzoek richt zich op de rol van blootstelling aan het drinkgedrag van
ouders in de ontwikkeling van kennis over alcohol in de kindertijd (4-8 jaar) en
verwachtingen van alcohol en motieven om te drinken in de vroege adolescentie
(9-13 jaar).
Wegennet van het brein in beeld
Dr. A. (Alexander) Leemans (m), UMCU – Image Sciences Institute
De connecties in het brein zijn te vergelijken met een snelwegennet. De
onderzoekers gaan dit wegennet van verbindingen in kaart brengen door het
diffusieproces van watermoleculen in hersenweefsel te bestuderen.
Taai biokeramiek voor botherstel
Dr. ir. S.C.G. (Sander) Leeuwenburgh (m), Radboudumc –
Biomaterialen
Calciumfosfaat biokeramiek wordt veelvuldig toegepast als kunstmatig materiaal
voor botvervanging. Helaas is biokeramiek bros en daardoor niet geschikt voor
lastdragende toepassingen. De onderzoekers gaan een nieuwe klasse van taai
calciumfosfaat keramiek ontwikkelen dat wel aangebracht kan worden in
lastdragend bot.
Een navigatiesysteem in iedere cel
Dr. S.M. (Simone) Lemeer (f), UU – Scheikunde
Kankercellen zijn meester in het omzeilen van blokkades (medicijnen) die hun
groei belemmeren. Hoe werkt dit interne navigatiesysteem? Kan door het
aanbrengen van meerdere blokkades de kankercel alsnog gedood worden? Dit
onderzoek zal het uitwijzen.
Europa en de civiele rechtspraak
Dr. C. (Chantal) Mak (v), UvA – Centre for the Study of European Contract
Law
Het publieke belang begrenst de vrijheid van private partijen. Wat betekent dit
voor rechters die EU-doelstellingen tegen nationaal beleid moeten afwegen? De
onderzoekers ontwikkelen een theoretisch kader voor de invulling van het
publieke belang in Europese en nationale civiele rechtspraak.
Wat maakt de mens zo sociaal?
Dr. R.B. (Rogier) Mars, RUN, Donders Instituut voor Brein, Cognitie en
Gedrag
Wij mensen zijn sociale wezens. Onze sociale vermogens zorgen ervoor dat wij de
aardbol domineren. In dit onderzoek kijken we welke veranderingen in ons brein
ertoe geleid hebben dat juist wij zo sociaal geworden zijn.
DNA-reparatie onder de loep
Dr. ir. J.A.F. (Jurgen) Marteijn (m), Erasmus MC – Genetica
DNA-schade verstoort transcriptie. Hierdoor kunnen cellen sneller dood gaan wat
kan leiden tot versnelde veroudering. De onderzoekers zullen de werking van
eiwitten betrokken bij reparatie van deze DNA-schade in levende cellen
bestuderen met geavanceerde microscoop en eiwitanalyses.
Geluidsverwerking in de menselijke hersenen
Dr. F. (Federico) De Martino (m), UM – Cognitive
Neuroscience
Om de geluiden die ons in het dagelijkse leven omringen te begrijpen, moeten de
akoestische aspecten van een geluid (zoals de frequenties) geanalyseerd worden.
Dit project onderzoekt hoe akoestische informatie verwerkt wordt binnen de
verschillende stadia van de menselijke hersenen en hoe de interactie van deze
processen tot geluidsperceptie leidt.
Verkeerschaos in darmcellen veroorzaakt ernstige diarree
Dr. S. (Sabine) Middendorp (v), UMC Utrecht –
Kindergastro-enterologie
Darmcellen hebben een gespecialiseerd transportmechanisme om vertering en opname
van voedingsstoffen efficiënt te laten verlopen. Verstoring in dit transport
leidt tot levensbedreigende diarree bij heel jonge kinderen. De onderzoekers
bestuderen hoe dit werkt en zoeken naar nieuwe therapieën.
Op zoek naar oorzaak en gevolg
Dr. J.M. (Joris) Mooij (m), UvA – Instituut voor
Informatica
Welke advertenties kan een website het beste tonen? Verlagen
bezuinigingsmaatregelen de staatsschuld? Hoe reageert een tumorcel onder invloed
van een bepaalde chemische stof? De onderzoekers ontwikkelen nieuwe theorie en
efficiënte algoritmes voor het maken van dergelijke causale voorspellingen.
De politiek van het economische meten
Dr. D.K. (Daniel) Mügge (m), UvA – Politicologie
Kencijfers zoals inflatie of werkeloosheid staan centraal in economisch beleid.
Die cijfers lijken vaak objectief, maar in de praktijk is het allesbehalve
vanzelfsprekend hoe we onze economieën moeten meten. Dit project onderzoekt
waarom overheden bepaalde meetformules boven anderen verkiezen.
Bacteriën: Van ongewenste darmbewoners tot veroorzakers van
suikerziekte
Dr. M. (Max) Nieuwdorp (m), AMC/UvA – Inwendige en Vasculaire
Geneeskunde
Overgewicht veroorzaakt vaak een ontsteking in het buikvetweefsel. Deze
ontsteking bevordert het ontstaan van suikerziekte bij mensen met overgewicht.
De onderzoekers proberen te ontrafelen of specifieke darmbacteriën de bron van
deze ontsteking vormen en of er mogelijke behandeling tegen is.
Staan koudwaterkoraalriffen in de diepzee op rantsoen?
Dr. ir. D. (Dick) van Oevelen (m), NIOZ – Ecosysteem Studies
Koudwaterkoraalriffen zijn ware hotspots van biodiversiteit in de donkere
diepzee. Echter, slechts weinig voedsel bereikt de oceaanbodem. Het bestaan van
koraalriffen in de diepzee lijkt daarom een paradox. Dit onderzoek zoekt uit hoe
deze diepzeeriffen aan een rantsoen ontsnappen.
Origins of super-Earths
Dr. C.W. (Chris) Ormel (m), UvA – Astronomy
Super-Earths are a new and very common class of exo-planets. They are big and
orbit close to their host star. The researchers aim to understand the origins of
these planets and the diversity in architectures of planetary systems.
Licht laten schijnen op hartritmestoornissen
Dr. D.A. (Daniël) Pijnappels (m) UL – Hartziekten, Hart Long Centrum Leiden,
LUMC
Bij ritmestoornissen is de elektrische stroom in het hart verstoord. Dit komt
veel voor en kan dodelijk zijn. Algen produceren elektrische stroom middels
licht-gevoelige ionkanalen. Biologen en artsen gaan deze ionkanalen gebruiken om
hartritmestoornissen te onderzoeken én te behandelen met lichtpulsen.
Over- en onderschatters vallen vaker
Dr. M. (Mirjam) Pijnappels (v) VU –
Bewegingswetenschappen
In ons dagelijks bewegen stemmen we ons gedrag af op wat ons lichaam kan. In dit
project wordt onderzocht of ouderen vaker vallen omdat zij zichzelf overschatten
of onderschatten. Een verkeerde inschatting zou tot een hoog valrisico of tot
inactiviteit kunnen leiden.
Complexe elektrische geleiding in het hart
Dr. C.A. (Carol Ann) Remme (v) AMC – Experimentele Cardiologie
Natriumkanalen in hartspiercellen zorgen voor een normale elektrische geleiding
in het hart. Een verstoorde functie van deze kanalen kan levensbedreigende
hartritmestoornissen veroorzaken. Dit onderzoek zal de complexiteit en
diversiteit in samenstelling, structuur en functie van natriumkanalen in het
hart in kaart brengen.
Software snapt normen en waarden
Dr. M.B. (Birna) van Riemsdijk (v), TUD – Interactive
Intelligence
Technologie raakt steeds meer verweven met ons dagelijks leven. Om ervoor te
zorgen dat dit gebeurt met respect voor belangrijke waarden zoals privacy en
vrijheid, ontwikkelen onderzoekers slimme software die zich aanpast aan normen
en waarden van mensen.
Regels zijn (taal)regels! Maar hoe leer je ze?
Dr. J. E. (Judith) Rispens (v), UvA – Taalwetenschap
Jonge kinderen zijn in staat om de regels van hun moedertaal te leren, zonder
dat het nodig is om hun expliciet deze regels uit te leggen. In dit onderzoek
wordt nagegaan welk neurocognitief proces daaraan bijdraagt.
Wat zeggen de medische gegevens?
Dr. D. (Dimitris) Rizopoulos (m), Erasmus MC – Biostatistiek
Tegenwoordig beschikken artsen over veel medische gegevens voor elke patiënt. In
dit project ontwikkelen we innovatieve statistische modellen om op basis van
deze gegevens op een optimale wijze de prognose te bepalen.
Deel en heers
Dr. ir. B.P.M. (Bert) De Rybel (m), WUR – Biochemie
Om weefsels een juiste driedimensionale vorm te geven, moeten plantencellen op
heel precieze manier delen tijdens de vroege ontwikkeling. De onderzoekers gaan
na hoe de plant controleert welke cellen mogen delen en hoe de richting van deze
deling wordt bepaald.
Reading through proteins with graphene
Dr G.F. (Grégory) Schneider (m), UL, Leiden Institute of Chemistry
Graphene – a single layer of graphite – is a sheet that is only one carbon atom
thick at its edge. This research project aims to find out whether this
atomically thin edge can be used to ultimately read-off the structure and
chemical sequence in proteins with atomic precision.
Immuuncellen in het hart ontmaskerd
Dr. B.L.M. (Blanche) Schroen (v), UM, CARIM, department of Cardiology
Ondanks de aanwezigheid van immuuncellen in gezonde en zieke harten, is hun
bijdrage aan het (dis)functioneren van de hartspier onderbelicht. De
onderzoekers vonden dat recent-ontdekte niet-coderende genen zoals 'mascRNA'
immuuncelgedrag aansturen. Onderzocht wordt of mascRNA in immuuncellen bijdraagt
aan hartfalen.
Stamcellen programmeren
Dr. R. I. (Richard) Sherwood (m), Hubrecht Institute
Stamcellen kunnen zich ontwikkelen tot iedere cel in het menselijk lichaam,
alleen weten wij nog niet hoe we ze hierin kunnen sturen. De onderzoekers bouwen
computermodellen die vertellen hoe we stamcellen kunnen programmeren naar ieder
gewenst celtype.
Effecten van klimaatsverandering op dierpopulaties
Dr. I.M. (Isabel) Smallegange (v), UvA – Theoretische Ecologie/Populatie
Biologie
Wat zijn de gevolgen van klimaatsverandering voor plant- en dierpopulaties? Dit
onderzoek richt zich op het opstellen en testen van een wiskundig model dat
zowel de ecologische als evolutionaire gevolgen van klimaatsverandering voor
dierpopulaties in kaart kan brengen.
Het kopieerapparaat van een ziekteverwekker
Dr. W.K. (Wiep Klaas) Smits (m), LUMC – Medische Microbiologie
De machinerie waarmee bacteriën hun DNA kopiëren is een belangrijk doelwit voor
de ontwikkeling van nieuwe antibiotica. De onderzoeker gaat analyseren waaruit
de machinerie bestaat en hoe deze werkt in de bacterie Clostridium difficile,
die wereldwijd steeds vaker ziektes veroorzaakt.
Wormen als middel tegen astma
Dr. H.H. Smits (v) LUMC – Parasitologie
Astma is een ontstekingsziekte aan de longen. Wormen onderdrukken juist
ontstekingsreacties door de aanmaak van speciale B-cellen die tolerantie
opwekken. De onderzoekers gaan uitzoeken welke wormmoleculen deze B-cellen
activeren. De wormmoleculen kunnen vervolgens voor nieuwe therapiedoeleinden
ingezet worden.
Making Scientific Inferences More Objective
Prof. dr. J.M. (Jan) Sprenger (m), UvT – Filosofie
The authority of science with the general public depends on the objectivity of
scientific inferences. This research projects rethinks the foundations of
statistical reasoning in order to make scientific inferences more objective.
Listening to quantum sound
Dr. G. A. (Gary) Steele (m), TUD – Quantum
Nanoscience
In quantum mechanics, objects move in counterintuitive ways: quantum footballs
can 'tunnel' through walls while classical footballs always bounce back. Here,
new experiments will listen to the quantum sounds of carbon nanostrings and
nanodrums, exploring quantum motion and its applications.
Een stabiele visuele wereld
Dr. S. (Stefan) van der Stigchel (m), UU – Psychologische
Functieleer
Ondanks dat we continu oogbewegingen maken, ervaren we een stabiele visuele
wereld. Na een hersenbeschadiging kan deze stabiliteit echter verstoord zijn en
ervaren patiënten problemen in het dagelijks leven. Dit onderzoek gaat na hoe
visuele stabiliteit in het brein werkt.
Het verminderen van door turbulentie veroorzaakte wrijving
Dr. C. (Chao) Sun, (m) UT – Technische Natuurkunde
Meerfasenstromingen met deeltjes of belletjes zijn komen overal voor, vooral in
industriële toepassingen. Deze systemen lijden grote verliezen door wrijving die
wordt veroorzaakt door turbulentie. Het doel van dit project is het fysische
mechanisme van wrijvingsvermindering metbellen, druppen, en deeltje te
begrijpen, wat mogelijkheden biedt om de huidige industriële processen te
verbeteren.
Motieven als de ondeelbare deeltjes van de rekenkunde
Dr. L.D.J. (Lenny) Taelman (m), UL – Wiskunde
Veel moeilijke rekenkundige problemen over bijvoorbeeld priemgetallen kunnen in
principe opgelost worden door de bijhorende meetkundige structuren te splitsen
in 'motieven'. De onderzoekers proberen meer over deze mysterieuze motieven te
leren door ze uitgebreid in een eenvoudigere context te bestuderen.
Shaping Segregation
Dr. A.R. (Anthony) Thornton (m), UT – Mechanical
Engineering and Applied Mathematics
Granular segregation is a major problem to numerous industries who often rely on
empirical rules of thumb. The researchers will develop a model of this effect
allowing us for the first time to control and shape segregation to our will.
Grote roofdieren en het natuurbeschermingsrecht
Mr. dr. A. (Arie) Trouwborst (m), UvT – Tilburg Law School
Wolven, beren en lynxen zijn in Europa bezig met een terugkeer. Goed nieuws voor
de natuur, maar het leidt ook tot conflicten met de mens. Dit onderzoeksproject
zoekt uit hoe het natuurbeschermingsrecht de 'carnivore comeback' in goede banen
kan leiden.
Paramilitarisme, georganiseerde misdaad en de staat
Dr. U.Ü. (Uğur) Üngör (m), UU – Geschiedenis
Paramilitairen zijn speciale eenheden die tijdens etnische conflicten geweld
tegen burgers begaan. Deze groepen onderhouden nauwe banden met politieke
elites, maar ook met de georganiseerde misdaad. Dit onderzoek verklaart hoe en
waarom paramilitarisme ontstaat en hoe het bijdraagt aan etnisch conflict.
Het Darwinizeren van cultuur
Dr. K. (Krist) Vaesen (m), TUE – Filosofie &
Ethiek
Cultuur onderscheidt de mens van andere biologische soorten. Toch wordt taal,
techniek en religie tegenwoordig vaak bestudeerd aan de hand van methodes uit de
evolutionaire biologie. De onderzoekers bepalen de (on)zin van zulk gebruik van
Darwin's ideeëngoed.
Analyse van vergelijkingen met ruis
Dr. ir. M.C. (Mark) Veraar (m), TUD – Analyse
Modellen uit de praktijk zijn meestal onderhevig aan ruis. Wiskundig worden
zulke modellen beschreven door een stochastische partiële
differentiaalvergelijking. In dit onderzoek worden nieuwe klassen van
vergelijkingen met ruis onderzocht die tot nu nog vrijwel onbegrepen zijn.
Kijken naar een kwantumstemvork
Dr. E. (Ewold) Verhagen (m), AMOLF – Center for
Nanophotonics
Ook 'grote' objecten – die bestaan uit vele atomen – zouden een extreem kleine
'kwantumbeweging' moeten uitvoeren. Door met laserlicht heel snel en precies de
positie van een trillend bruggetje op een chip te bepalen, gaan de onderzoekers
de kwantumtrillingen van het bruggetje bekijken en zelfs beïnvloeden.
Praten met de buren
Dr. ir. J.E.M. (Joop) Vermeer (m), WUR – Planten Celbiologie en Moleculaire
Biologie
Plantencellen staan onder hoge druk en zitten aan elkaar vast via de celwand. De
onderzoekers gaan analyseren hoe planten cellen met elkaar communiceren tijdens
de initiatie en ontwikkeling van nieuwe organen.
Nanodeeltjes verbeteren efficiëntie van kankertherapie
Dr. ir. T (Tina) Vermonden (v), UU – Biofarmacie &
Farmaceutische Technologie
Geneesmiddelen tegen kanker moeten kankercellen doden, maar ze vernietigen ook
gezonde cellen waardoor ernstige bijwerkingen optreden. In dit project worden
biomaterialen ontwikkeld waaruit nanodeeltjes beladen met geneesmiddelen
gedurende een langere periode vrijkomen. Hierdoor verbetert de efficiëntie,
terwijl de gebruikte dosis lager kan zijn.
Het toegevoegde risico van grootte
Dr. M.G. (Martina) Vijver (v), UL – Ecotoxicologie
Nanodeeltjes worden verwerkt in allerlei producten om ze bijvoorbeeld
krasbestendiger, zonwerend of lichter te maken. Ondanks het grootschalige
gebruik kennen we de risico’s van deze deeltjes niet. De onderzoekers gaan
ecotoxicologische kennis combineren met geavanceerde microscopie om te bepalen
hoe deeltjes worden opgenomen, waar ze zich gaan bevinden in een lichaam en in
een cel en of ze schade veroorzaken.
Rol van de media in de economische crisis
Prof. dr. R. (Rens) Vliegenthart (m), UvA – Amsterdam School of
Communication Research
Veel van wat mensen merken van de economische crisis is niet gebaseerd op
directe ervaring, maar via de nieuwsmedia. Dit project gaat over hoe die
berichtgeving tot stand komt en hoe het economische en politieke percepties
beïnvloedt.
Beschadigde bloedvaten in het brein
Dr. ir. L. (Louise) van der Weerd, LUMC, Radiologie & Humane
Genetica
Eiwitophopingen in de hersenvaten kunnen hersenbloedingen veroorzaken. De
onderzoekers gaan met beeldvormende technieken zoals MRI bekijken hoe dit proces
verloopt, en welke bestaande geneesmiddelen zouden kunnen helpen om de
eiwitophopingen te verminderen of de bloedvaten sterker te maken.
Shedding light on dark matter
Dr. C. (Christoph) Weniger (m), UvA – Physics
The Universe is dominated by dark matter, a puzzling substance that is not made
of anything we know. I will use telescopes and particle colliders to search for
telltale signs of dark matter and figure out what it is.
Spiraalvormige elektronen worden supergeleidend
Dr. J. (Jasper) van Wezel (m), UvA – Instituut voor
Theoretische Fysica
De elektronen in sommige metalen kunnen zodanig met elkaar samenwerken dat ze
allemaal tegelijk de vorm van een kurkentrekker aannemen. De elektronen zien er
dan uit als links- of rechtsdraaiende spiralen. Dit onderzoek gaat bekijken
welke rol zulke spiraalvormige elektronen spelen in de formatie van
supergeleiders: metalen die, als je ze afkoelt, elektrische stroom kunnen
geleiden zonder weerstand.
Coevolution for Autonomous Systems
Dr. S.A. (Shimon) Whiteson (m) , University of Amsterdam –
Informatica
Making intelligent systems like robots autonomous requires algorithms for
automatically discovering rules governing their behaviour. This project will
develop such algorithms by exploiting the principle of coevolution to
simultaneously optimise both behavioural rules and the way those rules are
tested.
De natuurlijke rem gesaboteerd
Dr. F (Femke) van Wijk (v) UMC Utrecht – Pediatrische Immunologie
Het afweersysteem bij kinderen met een jeugdreuma is verstoord. Op de plaats van
ontsteking wordt de natuurlijke rem van het afweersysteem gesaboteerd. De
onderzoekers gaan uitzoeken wie er verantwoordelijk is voor de sabotage en hoe
dit werkt.
The importance of export
Dr. C. P. (Chris) Williams (m), RUG – Moleculaire Celbiologie
Eiwit export uit celcompartimenten is cruciaal om defecte eiwitten te vervangen
of signalen naar buiten te sturen. De onderzoeker gaat biochemische en
microscopische technieken gebruiken om het recentelijk ontdekte exportsysteem
van eiwitten uit peroxisomen te bestuderen.
Het brein op automatische piloot
Dr. S. (Sanne) de Wit (v), UvA – Psychologie
Goede voornemens sneuvelen omdat het inspanning vergt om oude gedragspatronen af
te leren en nieuwe patronen geleidelijk te automatiseren. Dit onderzoek gaat na
of het brein dit moeizame proces over kan slaan door strategisch op de
automatische piloot te gaan.
Chronische infecties sussen het afweersysteem in slaap
Dr. M.C. (Monika) Wolkers (v) Sanquin Research –
Hematopoiese
Tijdens chronische infecties verliest het afweersysteem het van de
ziekteverwekker doordat steeds minder afweerstoffen worden aanmaakt. Dit
onderzoek zal ontrafelen hoe de eiwitproductie wordt geremd, en zal bestuderen
of men daarop therapeutisch in kan spelen.
Helden Hoezo?
Dr. J. (Joanne) van der Woude (v), RUG – American Studies
Zeelieden, ontdekkers en Indianenopperhoofden: we kennen ze als helden of
schurken. Maar waarom worden ze zo weergegeven? Dit onderzoek legt het politieke
nut bloot van helden in Engelse, Nederlandse, Spaanse, en Nahuatl poëzie uit
vroeg-Amerika.
Nano-goud belicht individuele enzymen in een levende cel
Dr. P. (Peter) Zijlstra (m), TU/e – Molecular
Biosensors
Enzymen reguleren biochemische processen in een cel. De onderzoekers gaan een
klein gouden nanodeeltje gebruiken om de biochemische activiteit van een enkel
enzym te bestuderen.
Hoe ontcijferen cellen zonder fouten ruizige signalen?
Dr. J.S. (Jeroen) van Zon (m), AMOLF – Systems
Biophysics
In het embryo moet iedere cel het juiste celtype kiezen op basis van moleculaire
signalen die vaak willekeurige variatie vertonen. De onderzoekers gebruiken
nieuwe microscopietechnieken en informatietheorie om te begrijpen hoe zulke
'ruizige' signalen toch tot extreem betrouwbare celtypekeuzes leiden.
Gesorteerd op NWO-onderdeel
Aard- en Levenswetenschappen
Het eeuwige leven van stamcellen Dr. R. (Renée) van Amerongen (v), UvA – Moleculaire Cytologie Stamcellen kunnen zich schijnbaar eindeloos blijven delen. Deze bijzondere eigenschap is cruciaal voor het weefselonderhoud en schadeherstel in ons lichaam. Tegelijkertijd wordt dit proces strak gereguleerd. Om stamcelactiviteit beter te leren begrijpen en beheersen, identificeren de onderzoekers de verantwoordelijke controlemechanismen.
Lawines in de donkere diepe zee
Dr. J.T. (Joris) Eggenhuisen (m), UU – Sedimentologie
Wervelende lawines voeren sediment 1000 km ver door meanderende geulen op de
bodem van de oceanen. Deze lawines worden nagemaakt in het laboratorium om
erachter te komen hoe dat kan, en te voorspellen waar in oceanen zand afgezet
wordt.
De invloed van darmbacteriën op onze vetstofwisseling
Dr. J. (Jingyuan) Fu (v), UMCG – Genetica
Darmbacteriën en mensen hebben een symbiotische relatie. Dit project zal
uitzoeken hoe darmbacteriën onze vetstofwisseling beïnvloeden en welke rol
genetische variatie daarin speelt. Dit onderzoek zal aanknopingspunten bieden
voor nieuwe mogelijkheden voor behandeling door gebruik te maken van
darmbacteriën.
Wervelend de diepzee in
Dr. C.A. (Caroline) Katsman (v), UU/NIOZ – Oceanografie
In de Noord-Atlantische Oceaan zinkt zeewater naar de diepzee. Dit proces stokt
in een warmer klimaat, wat leidt tot extra zeespiegelstijging. Effecten van
wervels in oceaanstromingen ontbreken echter in dit toekomstbeeld. Oceanografen
verbeteren klimaatvoorspellingen, door te analyseren wat wervels doen.
Over Malaria, Mitochondriën, Modellen & Medicijnen
Dr. T.W.A. (Taco) Kooij (m), RU – Medische Microbiologie
De malariaparasiet bezit slechts één mitochondrion voor zijn gehele
energiehuishouding, wellicht de achilleshiel van deze moordenaar op
wereldformaat. Een multidisciplinair onderzoeksteam gaat deze huishouding
ophelderen en een compleet malaria mitochondrion model bouwen. Dat zal
aanknopingspunten opleveren voor broodnodige nieuwe medicijnen.
DNA-reparatie onder de loep
Dr. ir. J.A.F. (Jurgen) Marteijn (m), Erasmus MC – Genetica
DNA-schade verstoort transcriptie. Hierdoor kunnen cellen sneller dood gaan, wat
kan leiden tot versnelde veroudering. De onderzoekers bestuderen met
geavanceerde microscoop- en eiwitanalyses, in levende cellen de werking van
eiwitten betrokken bij reparatie van deze DNA-schade.
Geluidsverwerking in de menselijke hersenen
Dr. F. (Federico) De Martino (m), UM
– Cognitive Neuroscience
Om de geluiden die ons in het dagelijkse leven omringen te begrijpen, moeten de
akoestische aspecten van een geluid (zoals de frequenties) geanalyseerd worden.
Dit project onderzoekt hoe akoestische informatie verwerkt wordt binnen de
verschillende stadia van de menselijke hersenen en hoe de interactie van deze
processen tot geluidsperceptie leidt.
Staan koudwaterkoraalriffen in de diepzee op rantsoen?
Dr. ir. D. (Dick) van Oevelen (m), NIOZ – Ecosysteem Studies
Koudwaterkoraalriffen zijn ware hotspots van biodiversiteit in de donkere
diepzee. Echter, slechts weinig voedsel bereikt de oceaanbodem. Het bestaan van
koraalriffen in de diepzee lijkt daarom een paradox. Dit onderzoek zoekt uit hoe
deze diepzeeriffen aan een rantsoen ontsnappen.
Deel en heers
Dr. ir. B.P.M. (Bert) De Rybel (m), WUR – Biochemie
Om weefsels een juiste driedimensionale vorm te geven, moeten plantencellen op
heel precieze manier delen tijdens de vroege ontwikkeling. De onderzoekers gaan
na hoe de plant controleert welke cellen mogen delen en hoe de richting van deze
deling wordt bepaald.
Stamcellen programmeren
Dr. R. I. (Richard) Sherwood (m), Hubrecht Institute
Stamcellen kunnen zich ontwikkelen tot iedere cel in het menselijk lichaam,
alleen weten wij nog niet hoe we ze hierin kunnen sturen. De onderzoekers bouwen
computermodellen die vertellen hoe we stamcellen kunnen programmeren naar ieder
gewenst celtype.
Effecten van klimaatsverandering op dierpopulaties
Dr. I.M. (Isabel) Smallegange (v), UvA – Theoretische Ecologie/Populatie
Biologie
Wat zijn de gevolgen van klimaatsverandering voor plant- en dierpopulaties? Dit
onderzoek richt zich op het opstellen en testen van een wiskundig model dat
zowel de ecologische als evolutionaire gevolgen van klimaatsverandering voor
dierpopulaties in kaart kan brengen.
Het kopieerapparaat van een ziekteverwekker
Dr. W.K. (Wiep Klaas) Smits (m), LUMC – Medische Microbiologie
De machinerie waarmee bacteriën hun DNA kopiëren is een belangrijk doelwit voor
de ontwikkeling van nieuwe antibiotica. De onderzoeker gaat analyseren waaruit
de machinerie bestaat en hoe deze werkt in de bacterie Clostridium difficile,
die wereldwijd steeds vaker ziektes veroorzaakt.
Praten met de buren
Dr. ir. J.E.M. (Joop) Vermeer (m), WUR – Planten Celbiologie en Moleculaire
Biologie
Plantencellen staan onder hoge druk en zitten aan elkaar vast via de celwand. De
onderzoekers gaan analyseren hoe planten cellen met elkaar communiceren tijdens
de initiatie en ontwikkeling van nieuwe organen.
Het toegevoegde risico van grootte
Dr. M.G. (Martina) Vijver (v), UL – Ecotoxicologie
Nanodeeltjes worden verwerkt in allerlei producten om ze bijvoorbeeld
krasbestendiger, zonwerend of lichter te maken. Ondanks het grootschalige
gebruik kennen we de risico’s van deze deeltjes niet. De onderzoekers gaan
ecotoxicologische kennis combineren met geavanceerde microscopie om te bepalen
hoe deeltjes worden opgenomen, waar ze zich gaan bevinden in een lichaam en in
een cel en of ze schade veroorzaken.
Beschadigde bloedvaten in het brein
Dr. ir. L. (Louise) van der Weerd (v), LUMC - Radiologie & Humane
Genetica
Eiwitophopingen in de hersenvaten kunnen hersenbloedingen veroorzaken. De
onderzoekers gaan met beeldvormende technieken zoals MRI bekijken hoe dit proces
verloopt en welke bestaande geneesmiddelen zouden kunnen helpen om de
eiwitophopingen te verminderen of de bloedvaten sterker te maken.
Chemische Wetenschappen
Omzetten van biomassa met katalyse: de natuur doet het voor
Dr. P. C. A. (Pieter) Bruijnincx (m), UU – Anorganische
Chemie & Katalyse
De natuur heeft elegante oplossingen gevonden om complexe processen mogelijk te
maken en te controleren. Met deze oplossingen als inspiratiebron gaan de
onderzoekers nieuwe, dynamische processen en katalysatoren ontwikkelen om
biomassa om te zetten in duurzame chemicaliën en brandstoffen.
Parasiteren bij een sluipend ziekteproces: atherosclerose
Dr. ir. I. (Ingrid) Dijkgraaf (f), UM – Biochemie
Atherosclerose is een chronische ziekte waarbij de interactie tussen twee
ontstekingseiwitten een oorzakelijke rol speelt. De onderzoekers zullen deze
interactie op moleculair niveau bestuderen en proberen te verbreken met behulp
van een recentelijk ontdekt tekeneiwit.
New Catalysts for the sustainable production of chemicals
Dr. M. A. (Tati) Fernández (f), RUG – Chemistry
The sustainable synthesis of organic molecules provides innumerable benefits for
the environment and economy. The researchers will develop new catalysts for the
direct and selective functionalization of C-H bonds, a highly attractive
strategy to achieve green, clean and efficient transformations.
Modelling Surface Processes in Quantum Dot Solar Cells by First
Principles
Dr. I (Ivan) Infante (m), VU Amsterdam – Theoretical Chemistry
Inexpensive and high-performance solar devices that convert light into
electricity efficiently are of crucial importance for society. Quantum dot solar
cells are cheap, flexible and reliable devices that are expected to play a major
role in future solar technologies. In this project, my group will develop and
apply versatile computational tools to speed-up the development of this emerging
technology.
Verbouwing van ingepakt DNA
Dr H. (Hugo) van Ingen (m), UU – NMR Spectroscopy Research
Group
Ons DNA wordt beschermd door het stevig in te pakken. Om het DNA te kunnen
aflezen, wordt het weer uitgepakt. De onderzoekers ontwikkelen nieuwe technieken
om het mechanisme van deze verbouwing te achterhalen, met nadruk op het
samenspel van moleculaire structuur, dynamica en interacties.
3D-eiwitmodellen in evolutionair perspectief
Dr. R.P. (Robbie) Joosten (m), NKI-AvL – Biochemie
Kristallografische 3D-eiwitmodellen helpen het leven in de cel te begrijpen en
medicijnen te ontwikkelen. In dit onderzoek worden nieuwe computertechnieken
ontwikkeld om, continu en systematisch, kennis uit evolutionair verwante
eiwitten te gebruiken om betere, informatievere 3D-eiwitmodellen te maken.
Sticky when wet
Dr. M.M.G. (Marleen) Kamperman (f), WUR – Physical Chemistry and Colloid
Science
Borstelwormen leven onder water en bouwen cilindervormige huisjes door stukjes
schelp en steen aan elkaar te plakken. De onderzoekers gaan het mechanisme
nabootsen dat de borstelworm gebruikt om de lijm onderwater uit te scheiden, en
gaan een sterke, taaie lijm ontwikkelen, die bijvoorbeeld als biomedische lijm
toegepast kan worden.
Een navigatiesysteem in iedere cel
Dr. S.M. (Simone) Lemeer (f), UU – Scheikunde
Kankercellen zijn meester in het omzeilen van blokkades (medicijnen) die hun
groei belemmeren. Hoe werkt dit interne navigatiesysteem? Kan door het
aanbrengen van meerdere blokkades de kankercel alsnog gedood worden? Dit
onderzoek zal het uitwijzen.
Reading through proteins with graphene
Dr G.F. (Grégory) Schneider (m), UL – Leiden Institute of
Chemistry
Graphene – a single layer of graphite – is a sheet that is only one carbon atom
thick at its edge. This research project aims to find out whether this
atomically thin edge can be used to ultimately read-off the structure and
chemical sequence in proteins with atomic precision.
The importance of export
Dr. C. P. (Chris) Williams (m), RUG – Moleculaire Celbiologie
Eiwit export uit celcompartimenten is cruciaal om defecte eiwitten te vervangen
of signalen naar buiten te sturen. De onderzoeker gaat biochemische en
microscopische technieken gebruiken om het recentelijk ontdekte exportsysteem
van eiwitten uit peroxisomen te bestuderen.
Exacte Wetenschappen
Experimentele kosmologie met supergeleidende nano-circuits
Dr. A. (Akira) Endo (m), TUD – Kavli Institute of
Nanoscience
De gevoeligheid van supergeleiders voor straling wordt gebruikt om de kosmos te
ontrafelen. Een nano-gestructureerde supergeleidende chip in een telescoop zal
onthullen waar en hoe diep weg de sterrenstelsels aan de rand van het universum
zitten.
Onzekerheid in ranglijsten zichtbaar maken
Dr. J. J. (Jelle) Goeman (m), UMC St .Radboud – Biostatistiek
Een ranglijst heeft altijd een winnaar en een verliezer, maar als de werkelijke
verschillen klein zijn speelt het toeval hierbij vaak een grote rol. De
onderzoekers ontwerpen methoden om aan te geven hoe zeker we zijn over een
gevonden rangorde.
Wegennet van het brein in beeld
Dr. A. (Alexander) Leemans (m), UMCU – Image Sciences Institute
De connecties in het brein zijn te vergelijken met een snelwegennet. De
onderzoekers gaan dit wegennet van verbindingen in kaart brengen door het
diffusieproces van watermoleculen in hersenweefsel te bestuderen.
Op zoek naar oorzaak en gevolg
Dr. J.M. (Joris) Mooij (m), UvA – Instituut voor
Informatica
Welke advertenties kan een website het beste tonen? Verlagen
bezuinigingsmaatregelen de staatsschuld? Hoe reageert een tumorcel onder invloed
van een bepaalde chemische stof? De onderzoekers ontwikkelen nieuwe theorie en
efficiënte algoritmes voor het maken van dergelijke causale voorspellingen.
Origins of super-Earths
Dr. C.W. (Chris) Ormel (m), UvA – Astronomy
Super-Earths are a new and very common class of exo-planets. They are big and
orbit close to their host star. The researchers aim to understand the origins of
these planets and the diversity in architectures of planetary systems.
Software snapt normen en waarden
Dr. M.B. (Birna) van Riemsdijk (v), TUD –
Interactive Intelligence
Technologie raakt steeds meer verweven in ons dagelijks leven. Om ervoor te
zorgen dat dit gebeurt met respect voor belangrijke waarden zoals privacy en
vrijheid, ontwikkelen onderzoekers slimme software die zich aanpast aan normen
en waarden van mensen.
Motieven als de ondeelbare deeltjes van de rekenkunde
Dr. L.D.J. (Lenny) Taelman (m), UL –
Wiskunde
Veel moeilijke rekenkundige problemen over bijvoorbeeld priemgetallen kunnen in
principe opgelost worden door de bijhorende meetkundige structuren te splitsen
in 'motieven'. De onderzoekers proberen meer over deze mysterieuze motieven te
leren door ze uitgebreid in een eenvoudigere context te bestuderen.
Analyse van vergelijkingen met ruis
Dr. ir. M.C. (Mark) Veraar (m), TUD
– Analyse
Modellen uit de praktijk zijn meestal onderhevig aan ruis. Wiskundig worden
zulke modellen beschreven door een stochastische partiële
differentiaalvergelijking. In dit onderzoek worden nieuwe klassen van
vergelijkingen met ruis onderzocht die tot nu nog vrijwel onbegrepen zijn.
Coevolution for Autonomous Systems
Dr. S.A. (Shimon) Whiteson (m), UVA –
Informatica
Making intelligent systems like robots autonomous requires algorithms for
automatically discovering rules governing their behavior. This project will
develop such algorithms by exploiting the principle of coevolution to
simultaneously optimize both behavioral rules and the way those rules are
tested.
Geesteswetenschappen
Burgerlijke Ongehoorzaamheid – Democratisch, Globaal,
Digitaal?
Dr. R. (Robin) Celikates (m), UvA – Filosofie
Burgerlijke ongehoorzaamheid speelt een belangrijke rol in de geschiedenis van
de democratie. Denk bijvoorbeeld aan Martin Luther King, Jr. Maar hoe is deze
praktijk veranderd? Dit onderzoek bestudeert de uitdagingen van de
democratisering, globalisering en digitalisering van ongehoorzaamheid aan het
begin van de 21e eeuw.
Nieuws uit de Nieuwe Wereld
Dr. M. (Michiel) van Groesen (m), UvA – Geschiedenis
De eerste gedrukte kranten stonden vol met nieuws uit de Nieuwe Wereld. De
strijd om Brazilië en de komst van de jaarlijkse zilvervloot werden thuis
nauwlettend gevolgd. Dit onderzoek bestudeert de dynamiek van trans-Atlantische
berichtgeving in de nieuwe media van de Gouden Eeuw.
Paying for All the King's Horses and All the King's Men – Een
belastinggeschiedenis van het Oud-Perzische Rijk
Dr. K. (Kristin) Kleber (v), VU – Geschiedenis
Het Oud-Perzische Rijk (550-330 v.Chr.) was het eerste 'wereldrijk' met vele
culturen, dat zich uitstrekte van Griekenland tot het huidige Afghanistan. De
bestudering van het belastingstelsel helpt ons de stabiliteit van dit rijk te
verklaren.
Het uiteenvallen van de Indo-Europese moedertaal
Dr. A. (Alwin) Kloekhorst (m), UL –
Taalwetenschap
Alle talen van Europa tot aan India stammen af van één moedertaal, die duizenden
jaren geleden gesproken werd. In dit project zal door middel van taalkundig
stamboomonderzoek achterhaald worden hoe de allereerste opsplitsing van die
Indo-Europese moedertaal precies gegaan is.
Regels zijn (taal)regels! Maar hoe leer je ze?
Dr. J. E. (Judith) Rispens (v), UvA –
Taalwetenschap
Jonge kinderen zijn in staat om de regels van hun moedertaal te leren, zonder
dat het nodig is om hun expliciet deze regels uit te leggen. In dit onderzoek
wordt nagegaan welk neurocognitief proces daaraan bijdraagt.
Making Scientific Inferences More Objective
Prof. dr. J.M. (Jan) Sprenger (m), UvT – Filosofie
The authority of science with the general public depends on the objectivity of
scientific inferences. This research projects rethinks the foundations of
statistical reasoning in order to make scientific inferences more objective.
Paramilitarisme, georganiseerde misdaad en de staat
Dr. U.Ü. (Uğur) Üngör (m), UU –
Geschiedenis
Paramilitairen zijn speciale eenheden die tijdens etnische conflicten geweld
tegen burgers begaan. Deze groepen onderhouden nauwe banden met politieke
elites, maar ook met de georganiseerde misdaad. Dit onderzoek verklaart hoe en
waarom paramilitarisme ontstaat en hoe het bijdraagt aan etnisch conflict.
Het Darwinizeren van cultuur
Dr. K. (Krist) Vaesen (m), TU/e –
Filosofie & Ethiek
Cultuur onderscheidt de mens van andere biologische soorten. Toch worden taal,
techniek en religie tegenwoordig vaak bestudeerd aan de hand van methodes uit de
evolutionaire biologie. De onderzoekers bepalen de (on)zin van zulk gebruik van
Darwin's ideeëngoed.
Helden Hoezo?
Dr. J. (Joanne) van der Woude (v), RUG – American Studies
Zeelieden, ontdekkers en Indianenopperhoofden: we kennen ze als helden of
schurken. Maar waarom worden ze zo weergegeven? Dit onderzoek legt het politieke
nut bloot van helden in Engelse, Nederlandse, Spaanse en Nahuatl poëzie uit
vroeg-Amerika.
Maatschappij- en Gedragswetenschappen
Veroorzaakt chaos kindermishandeling?
Prof. dr. L.R.A. (Lenneke) Alink (v), UL – Pedagogische Wetenschappen
Heeft chaos in het gezin invloed op kindermishandeling? Met een babysimulator
wordt experimenteel getoetst of chaos de kans op mishandeling verhoogt. Ook
zullen de onderzoekers het effect van een interventie gericht op vermindering
van chaos in risicogezinnen bestuderen.
Kennis voor schone technologie
Dr. F. (Floortje) Alkemade (v), UU – Copernicus Institute of Sustainable
Development
Technologische doorbraken zoals CO2-neutrale auto's zijn nodig om tot
een duurzame samenleving te komen. De onderzoekers ontwikkelen nieuwe methoden
om systematisch te bestuderen welke mechanismen tot technologische doorbraken in
schone technologie leiden.
Rationele verwachtingen voorbij
Dr. A. (Aurélien) Baillon (m), EUR – Erasmus School of Economics
Hebben mensen perfecte (rationele) verwachtingen over hun toekomst zoals
economen doorgaans aannemen? Dit onderzoek bestudeert de werkelijk verwachtingen
van mensen. Dat leidt tot een beter begrip waarom mensen zich te veel verzekeren
en te weinig sparen voor hun pensioen.
Financiële beslissingen: lessen uit de geschiedenis
Dr. F.B. (Fabio) Braggion (m), UvT – Financiering
Belastingen en bijbehorende wetgeving zijn belangrijke factoren wanneer
bedrijven besluiten tot een aandelenuitgave of dividenduitkering. Hun werkelijke
impact is echter onduidelijk. Ik bestudeer hoe deze financiële beslissingen van
bedrijven veranderden toen overheden bedrijfsbelastingen en regelgeving
invoerden in de afgelopen eeuw.
De toekomst van de sterfte ontrafeld
Dr. F. (Fanny) Janssen (v), RUG – Demografie
Sterftevoorspellingen zijn cruciaal voor sociale zekerheid en de
gezondheidszorg, maar worden continue bijgesteld. Dit onderzoek verbetert de
sterfteprognose door nieuwe inzichten over ontwikkelingen in roken, obesitas,
alcohol en het uitstel van het ouder worden te verkrijgen en gelijktijdig te
beschouwen.
Aanpak klimaatverandering kan niet zonder vastgoed
Dr. N. (Nils) Kok (m), UM – Finance
Mensen verbruiken het meeste energie in woningen, kantoren en winkels. Om dit te
veranderen moeten we investeren in gebouwen of - bijvoorbeeld met slimme
technologieën - ons gedrag aanpassen. De onderzoekers kijken naar de
effectiefste methoden en de gevolgen voor economische waarde.
Emoties en economische beslissingen
Dr. G. (Gijs) van de Kuilen (m), UvT – Economie
Emoties zijn van invloed op economische beslissingen van mensen, maar hoe en
welke emoties precies een rol spelen is grotendeels onbekend. In dit project
gaan de onderzoekers de relatie tussen emoties en keuzegedrag in kaart brengen
met een nieuwe meetmethode.
'Mamma, bier is niet voor jou, dat is voor pappa's!'
Dr. E. (Emmanuel) Kuntsche (m), RU – Behavioural Science Institute
Nederlandse jongeren drinken hun eerste glas alcohol vaak al op jonge leeftijd.
Dit onderzoek richt zich op de rol van blootstelling aan het drinkgedrag van
ouders in de ontwikkeling van kennis over alcohol in de kindertijd (4-8 jaar) en
verwachtingen van alcohol en motieven om te drinken in de vroege adolescentie
(9-13 jaar).
Europa en de civiele rechtspraak
Dr. C. (Chantal) Mak (v), UvA – Centre for the Study of European Contract
Law
Het publieke belang begrenst de vrijheid van private partijen. Wat betekent dit
voor rechters die EU-doelstellingen tegen nationaal beleid moeten afwegen? De
onderzoekers ontwikkelen een theoretisch kader voor de invulling van het
publieke belang in Europese en nationale civiele rechtspraak.
Wat maakt de mens zo sociaal?
Dr. R.B. (Rogier) Mars, RUN –
Donders Instituut voor Brein, Cognitie en Gedrag
Wij mensen zijn sociale wezens. Onze sociale vermogens zorgen ervoor dat wij de
aardbol domineren. In dit onderzoek kijken we welke veranderingen in ons brein
ertoe geleid hebben dat juist wij zo sociaal geworden zijn.
De politiek van het economische meten
Dr. D.K. (Daniel) Mügge (m), UvA –Politicologie
Kencijfers zoals inflatie of werkeloosheid staan centraal in economisch beleid.
Die cijfers lijken vaak objectief, maar in de praktijk is het allesbehalve
vanzelfsprekend hoe we onze economieën moeten meten. Dit project onderzoekt
waarom overheden bepaalde meetformules boven anderen verkiezen.
Een stabiele visuele wereld
Dr. S. (Stefan) van der Stigchel (m), UU - Psychologische Functieleer
Ondanks dat we continu oogbewegingen maken, ervaren we een stabiele visuele
wereld. Na een hersenbeschadiging kan deze stabiliteit echter verstoord zijn en
ervaren patiënten problemen in het dagelijks leven. Dit onderzoek gaat na hoe
visuele stabiliteit in het brein werkt.
Grote roofdieren en het natuurbeschermingsrecht
Mr. dr. A. (Arie) Trouwborst (m), UvT – Tilburg Law School
Wolven, beren en lynxen zijn in Europa bezig met een terugkeer. Goed nieuws voor
de natuur, maar het leidt ook tot conflicten met de mens. Dit onderzoeksproject
zoekt uit hoe het natuurbeschermingsrecht de ‘carnivore comeback’ in goede banen
kan leiden.
Rol van de media in de economische crisis
Prof. dr. R. (Rens) Vliegenthart (m), UvA – Amsterdam School of
Communication Research
Veel van wat mensen merken van de economische crisis is niet gebaseerd op
directe ervaring, maar via de nieuwsmedia. Dit project gaat over hoe die
berichtgeving tot stand komt en hoe het economische en politieke percepties
beïnvloedt.
Het brein op automatische piloot
Dr. S. (Sanne) de Wit (v), UvA –
Psychologie
Goede voornemens sneuvelen omdat het inspanning vergt om oude gedragspatronen af
te leren en nieuwe patronen geleidelijk te automatiseren. Dit onderzoek gaat na
of het brein dit moeizame proces over kan slaan door strategisch op de
automatische piloot te gaan.
Natuurkunde
Gravity as a hologram
Dr. A. (Alejandra) Castro (f), UvA - Instituut voor Theoretische Fysica
Physics Black holes give rise to a radical possibility: our universe is like a
hologram. The goal of the project is to explore the repercussions of holography.
The basic question to answer is: how does geometry emerge from a quantum theory?
Kunnen verontreinigingen een fusieplasma in toom houden?
Dr. ir. I.G.J. (Ivo) Classen (m), DIFFER – Fusiefysica
Het succes van fusiereactoren hangt voor een groot deel af van het onder
controle krijgen van een instabiliteit die plotselinge warmteverliezen
veroorzaakt. Het is gebleken dat deze instabiliteit beïnvloed wordt door
verontreinigingen in het plasma. Dit onderzoek gebruikt zowel een fusiereactor
als een plasma-wand-simulator om de effecten van verontreinigingen te verklaren
en methodes te vinden om instabiliteit te vermijden.
Listening to quantum sound
Dr. G. A. (Gary) Steele (m), TUD - Quantum Nanoscience
In quantum mechanics, objects move in counterintuitive ways: quantum footballs
can "tunnel" through walls while classical footballs always bounce back. Here,
new experiments will listen to the quantum sounds of carbon nanostrings and
nanodrums, exploring quantum motion and its applications.
Kijken naar een kwantumstemvork
Dr. E. (Ewold) Verhagen (m), AMOLF
– Center for Nanophotonics
Ook 'grote' objecten – die bestaan uit vele atomen – zouden een extreem kleine
'kwantumbeweging' moeten uitvoeren. Door met laserlicht heel snel en precies de
positie van een trillend bruggetje op een chip te bepalen, gaan de onderzoekers
de kwantumtrillingen van het bruggetje bekijken en zelfs beïnvloeden.
Shedding light on dark matter
Dr. C. (Christoph) Weniger (m), UvA
– Physics
The Universe is dominated by dark matter, a puzzling substance that is not made
of anything we know. I will use telescopes and particle colliders to search for
telltale signs of dark matter and figure out what it is.
Spiraalvormige elektronen worden supergeleidend
Dr. J. (Jasper) van Wezel (m), UvA
– Instituut voor Theoretische
Fysica
De elektronen in sommige metalen kunnen zodanig met elkaar samenwerken dat ze
allemaal tegelijk de vorm van een kurkentrekker aannemen. De elektronen zien er
dan uit als links- of rechtsdraaiende spiralen. Dit onderzoek gaat bekijken
welke rol zulke spiraalvormige elektronen spelen in de formatie van
supergeleiders: metalen die, als je ze afkoelt, elektrische stroom kunnen
geleiden zonder weerstand.
Nano-goud belicht individuele enzymen in een levende cel
Dr. P. (Peter) Zijlstra (m), TU/e
– Molecular Biosensors
Enzymen reguleren biochemische processen in een cel. De onderzoekers gaan een
klein gouden nanodeeltje gebruiken om de biochemische activiteit van een enkel
enzym te bestuderen.
Hoe ontcijferen cellen zonder fouten ruizige signalen?
Dr. J.S. (Jeroen) van Zon (m), AMOLF
– Systems Biophysics
In het embryo moet iedere cel het juiste celtype kiezen op basis van
moleculaire signalen die vaak willekeurige variatie vertonen. De onderzoekers
gebruiken nieuwe microscopietechnieken en informatietheorie om te begrijpen hoe
zulke ‘ruizige’ signalen toch tot extreem betrouwbare celtypekeuzes leiden.
Technologiestichting STW
De geheimen van chipkaarten afluisteren en beschermen
Dr. L (Lejla) Batina (v), RUN –
ICIS
Chipkaarten worden gebruikt als bankpasjes, SIM-kaarten, ov-kaarten,
identiteitskaarten en ook in paspoorten. Dit project onderzoekt de beveiliging
van zulke kaarten tegen de meest bedreigende vorm van aanvallen, zogenaamde
side-channnel attacks, waarbij nauwkeurige analyse van bijvoorbeeld het
stroomverbruik geheime sleutels verraadt.
Spontane vorming van complexe batterijen
Dr. ir. M. (Mark) Huijben (m), UT - Anorganische Materiaalkunde
Batterijen spelen een belangrijke rol in de huidige energieopslag, maar voldoen
nog niet aan onze wensen. De onderzoekers gaan de interne verbindingen
verbeteren door middel van complexe, driedimensionale structuren. Deze vormen
zich door zelforganisatie spontaan uit de losse onderdelen.
Tomaten uit de houdgreep
Dr. M. (Merijn) Kant (m), UvA - Moleculaire en Chemische Ecologie
Sommige parasieten kunnen de natuurlijke afweer van gewassen onderdrukken. De
onderzoekers gaan deze achilleshiel in kaart brengen en tomatenplanten
selecteren die niet onderdrukt kunnen worden. Deze eigenschappen gaan ze
inzetten om gecultiveerde tomaten te bevrijden uit de houdgreep van plagen.
Efficiënte organische zonnecellen
Dr. L. J. A. (Jan Anton) Koster (m), RUG – Photophysics and
Optoelectronics
Organische zonnecellen zijn een veelbelovend, nieuw type zonnecel. Om ze
commercieel toe te kunnen passen moet hun efficiëntie worden verbeterd. Daarom
gaan de onderzoekers uitzoeken hoe het weglekken van ladingen in zulke
zonnecellen kan worden onderdrukt.
Taai biokeramiek voor botherstel
Dr. ir. S.C.G. (Sander) Leeuwenburgh (m), UMC St Radboud
– Biomaterialen
Calciumfosfaat biokeramiek wordt veelvuldig toegepast als kunstmatig materiaal
voor botvervanging. Helaas is biokeramiek bros en daardoor niet geschikt voor
lastdragende toepassingen. De onderzoekers gaan een nieuwe klasse van taai
calciumfosfaat keramiek ontwikkelen dat wel aangebracht kan worden in
lastdragend bot.
Het verminderen van door turbulentie veroorzaakte wrijving
Dr. C. (Chao) Sun (m), UT –
Technische Natuurkunde
Meerfasenstromingen met deeltjes of belletjes zijn komen overal voor, vooral in
industriële toepassingen. Deze systemen lijden grote verliezen door wrijving die
wordt veroorzaakt door turbulentie. Het doel van dit project is het fysische
mechanisme van wrijvingsvermindering met bellen, druppen, en deeltje te
begrijpen, wat mogelijkheden biedt om de huidige industriële processen te
verbeteren.
Shaping Segregation
Dr. A.R. (Anthony) Thornton (m), UT –
Mechanical Engineering and Applied Mathematics
Granular segregation is a major problem to numerous industries who often rely on
empirical rules of thumb. The researchers will develop a model of this effect
allowing us for the first time to control and shape segregation to our will.
Nanodeeltjes verbeteren efficiëntie van kankertherapie
Dr. ir. T (Tina) Vermonden (v), UU
– Biofarmacie & Farmaceutische
Technologie
Geneesmiddelen tegen kanker moeten kankercellen doden, maar ze vernietigen ook
gezonde cellen waardoor ernstige bijwerkingen optreden. In dit project worden
biomaterialen ontwikkeld waaruit nanodeeltjes beladen met geneesmiddelen
gedurende een langere periode vrijkomen. Hierdoor verbetert de efficiëntie,
terwijl de gebruikte dosis lager kan zijn.
ZonMw
Zieke bloedvaatjes in zieke bloedvaten
Dr. C. (Caroline) Cheng (v), UMCU – Vaatwand Biologie
Aderverkalking is het dichtslippen van bloedvaten waardoor organen niet meer
voldoende zuurstof kunnen ontvangen. Bij een ernstige vorm hiervan treedt er
ingroei op van slecht functionerende microvaatjes. Dat verergert de
aderverkalking en daarom kijken de onderzoekers hoe dit tot stand komt.
Van mutatie tot ziekte
Dr. L.H. (Lude) Franke (m), UMCG – Genetica
Voor veel ziekten zijn nu genetische risicofactoren bekend. Voor de meeste
ziekten blijft het echter onduidelijk hoe deze mutaties uiteindelijk tot ziekte
leiden en welke biologische processen zij verstoren. De onderzoekers gaan dit
uitzoeken met behulp van 'big data'.
Rol van bindweefsel bij boezemfibrilleren
Dr. J.R. (Joris) de Groot (m) AMC/UvA – Cardiologie
Boezemfibrilleren is de meest voorkomende hartritmestoornis en ontstaat door
bindweefselvorming in de linker hartboezem. De onderzoekers zullen de
bindweefselopbouw en -afbraak in de boezem van patiënten bestuderen en
onderzoeken of boezemfibrilleren te genezen is door het bindweefsel te
behandelen.
Sleutelen aan de motoren van de spier
Dr. J. (Joris) Hoeks (m), UM – Humane Biologie
In de spieren van type-2 diabetespatiënten is het functioneren van mitochondria,
de cellulaire energieleveranciers, verminderd. Het verbeteren van deze
mitochondriële capaciteit kan daarom bijdragen aan de behandeling van diabetes.
Dit onderzoek bestudeert nieuwe regulatiemoleculen die de werking van
spiermitochondria kunnen beïnvloeden.
Verkeerschaos in darmcellen veroorzaakt ernstige diarree
Dr. S. (Sabine) Middendorp (v), UMCU – Kindergastro-enterologie
Darmcellen hebben een gespecialiseerd transportmechanisme om vertering en opname
van voedingsstoffen efficiënt te laten verlopen. Verstoring in dit transport
leidt tot levensbedreigende diarree bij heel jonge kinderen. De onderzoekers
bestuderen hoe dit werkt en zoeken naar nieuwe therapieën.
Bacteriën: van ongewenste darmbewoners tot veroorzakers van
suikerziekte
Dr. M. (Max) Nieuwdorp (m), AMC/UvA – Inwendige en Vasculaire
Geneeskunde
Overgewicht veroorzaakt vaak een ontsteking in het buikvetweefsel. Deze
ontsteking bevordert het ontstaan van suikerziekte bij mensen met overgewicht.
De onderzoekers proberen te ontrafelen of specifieke darmbacteriën de bron van
deze ontsteking vormen en of er mogelijke behandeling tegen is.
Licht laten schijnen op hartritmestoornissen
Dr. D.A. (Daniël) Pijnappels (m), UL/LUMC – Hartziekten, Hart Long Centrum
Leiden
Bij ritmestoornissen is de elektrische stroom in het hart verstoord. Dit
komt veel voor en kan dodelijk zijn. Algen produceren elektrische stroom door
licht-gevoelige ionkanalen. Biologen en artsen gaan deze ionkanalen gebruiken om
hartritmestoornissen te onderzoeken én te behandelen met lichtpulsen.
Over- en onderschatters vallen vaker
Dr. M. (Mirjam) Pijnappels (v), VU –
Bewegingswetenschappen
In ons dagelijks bewegen stemmen we ons gedrag af op wat ons lichaam kan. In dit
project wordt onderzocht of ouderen vaker vallen omdat zij zichzelf overschatten
of onderschatten. Een verkeerde inschatting zou tot een hoog valrisico of tot
inactiviteit kunnen leiden.
Complexe elektrische geleiding in het hart
Dr. C.A. (Carol Ann) Remme (v), AMC – Experimentele Cardiologie
Natriumkanalen in hartspiercellen zorgen voor een normale elektrische geleiding
in het hart. Een verstoorde functie van deze kanalen kan levensbedreigende
hartritmestoornissen veroorzaken. Dit onderzoek zal de complexiteit en
diversiteit in samenstelling, structuur en functie van natriumkanalen in het
hart in kaart brengen.
Wat zeggen de medische gegevens?
Dr. D. (Dimitris) Rizopoulos (m), Erasmus MC – Biostatistiek
Tegenwoordig beschikken artsen over veel medische gegevens voor elke patiënt. In
dit project ontwikkelen we innovatieve statistische modellen om op basis van
deze gegevens op een optimale wijze de prognose te bepalen.
Immuuncellen in het hart ontmaskerd
Dr. B.L.M. (Blanche) Schroen (v), UM - CARIM, Department of Cardiology
Ondanks de aanwezigheid van immuuncellen in gezonde en zieke harten, is hun
bijdrage aan het (dis)functioneren van de hartspier onderbelicht. De
onderzoekers vonden dat recent-ontdekte niet-coderende genen zoals “mascRNA”
immuuncelgedrag aansturen. Onderzocht wordt of mascRNA in immuuncellen bijdraagt
aan hartfalen.
Wormen als middel tegen astma
Dr. H.H. Smits (v), LUMC – Parasitologie
Astma is een ontstekingsziekte aan de longen. Wormen onderdrukken juist
ontstekingsreacties door de aanmaak van speciale B-cellen die tolerantie
opwekken. De onderzoekers gaan uitzoeken welke wormmoleculen deze B-cellen
activeren. De wormmoleculen kunnen vervolgens voor nieuwe therapiedoeleinden
ingezet worden.
De natuurlijke rem gesaboteerd
Dr. F (Femke) van Wijk (v), UMCU – Pediatrische Immunologie
Het afweersysteem bij kinderen met een jeugdreuma is verstoord. Op de plaats van
ontsteking wordt de natuurlijke rem van het afweersysteem gesaboteerd. De
onderzoekers gaan uitzoeken wie er verantwoordelijk is voor de sabotage en hoe
dit werkt.
Chronische infecties sussen het afweersysteem in slaap
Dr. M.C. (Monika) Wolkers (v), Sanquin Research –
Hematopoiese
Tijdens chronische infecties verliest het afweersysteem het van de
ziekteverwekker doordat steeds minder afweerstoffen worden aanmaakt. Dit
onderzoek zal ontrafelen hoe de eiwitproductie wordt geremd en zal bestuderen of
men daar therapeutisch op in kan spelen.
