Toekenningen Veni 2006-2


 Temmen terahertz oppervlakten golven
Dr. Ir. A.J.L. (Aurèle) Adam (m) 19-03-1977, TU-Delft – Imaging science and Technology
Zowel in de wetenschap als in de industrie is het van belang om moleculen te kunnen identificeren. De typische eigenschappen die een meetsysteem hiervoor moet hebben, zijn een hoge resolutie en een grote gevoeligheid. De onderzoeker stelt voor om dit te realiseren door het creëren en manipuleren van golven met TeraHertz frequenties in de directe nabijheid van metalen oppervlakken.

  Etnische verschillen in risico op hart- en vaatziekten
Dr. C.O. (Charles) Agyemang (m) 12-12-68, Kumasi (Ghana), AMC – Sociale Geneeskunde
Hart- en vaatziekten komen vaker voor onder etnische minderheden. Er is weinig bekend over de redenen daarvoor. Deze studie combineert gegevens uit grote onderzoeken in Nederland en het Verenigd Koninkrijk. Er wordt onderzocht of omgevingsfactoren in deze landen de etnische verschillen kunnen verklaren.

  What controls biodiversity in a complex ecosystem?
Dr. D. (David) Alonso (m) 29-1-1966, Barcelona, Spain, University of Groningen – Ecology
Wat is de rol van ziektekiemen (virussen, bacterien, parasieten) in ecosystemen? Zijn natuurlijke vijanden en ziektes van belang voor het behoud van biodiversiteit? In dit project zullen onderzoekers nieuwe kwantitatieve theory ontwikkelen om deze vragen te beantwoorden.

  Hoe ontstaan gezondheidsachterstanden in Europa?
Dr. M. (Mauricio) Avendano (m) 28-01-1976, Erasmus MC, Maatschappelijke gezondheidszorg
In westerse landen leven mensen met een lagere sociaal-economische status korter dan mensen met een hogere sociaal-economische status. Dit internationale onderzoek bestudeert via welke mechanismen sociaal-economische gezondheidsachterstanden ontstaan en wat de rol hierbij is van de economische en politieke inrichting van landen.

  Smakelijk eten in het water
Dr. E.S. (Liesbeth) Bakker (v) 31-03-1973, Haren, NIOO-KNAW – Plant-Dier Interacties
Watervogels en waterslakken eten graag waterplanten. De eetbaarheid van planten verschilt per soort, maar hangt ook af van de voedselrijkdom van het milieu waar ze opgroeien. Dit project onderzoekt de oorzaken en gevolgen van de eetbaarheid van waterplanten in het zoetwater ecosysteem.

  Deformation and anisotropy in the deep upper mantle and continental subduction zones: a study of Norwegian ultra-high pressure peridotites
Dr. A. (Auke) Barnhoorn (m) 26-12-1975, Groningen, UU – Structurele Geologie
Geologische processen actief aan het aardoppervlak worden aangedreven door bewegingen in de diepe delen van de aarde. Onderzoekers gaan die bewegingen analyseren door gesteenten afkomstig van 390 km diepte (de diepst bekende gesteenten nu aan het aardoppervlak) in detail te bestuderen.

  Darwin’s wetboek ontcijferen
Dr. H.J.E. (Bertus) Beaumont (m) 31-07-1973, Eindhoven, UL – Evolutiebiologie & Moleculaire Microbiologie
De evolutie van het leven op Aarde is afhankelijk van spontane mutaties in het DNA van organismen. Computermodellen voorspellen het bestaan van geheimzinnige regels die bepalen welke evolutionaire veranderingen hierbij mogelijk zijn. De onderzoeker gaat deze regels in de werkelijkheid  bestuderen door de evolutie van bacteriën experimenteel te versnellen.

  Zoektocht naar exotische materie
Dr A. (Aleksandra) Biegun (v) 18-09-1974, RuG - KVI
Het standaardmodel van de deeltjesfysica voorspelt het bestaan van exotische deeltjes opgebouwd uit bekende bouwstenen van materie. Een bewijs van het bestaan van deze deeltjes is nodig om onze kennis over de oorsprong van massa te verbeteren. De huidige technologische ontwikkelingen maken een speurtocht naar exotische materie mogelijk. In dit project wordt essentiële informatie geleverd om een succesvol experiment te kunnen garanderen.

  Kennis: van geheimzinnig naar meerzinnig
Dr. M.J. (Martijn) Blaauw (m) 11-04-1977, VU – Wijsbegeerte
Mensen streven naar kennis. Kennisverwerving staat bijvoorbeeld centraal in onderwijs en wetenschap. Maar het is verbazingwekkend onduidelijk wat ‘kennis’ precies is. Dit onderzoek zal een nieuwe visie op ‘kennis’ ontwikkelen waarbij ‘kennis’ in verschillende contexten verschillende dingen kan betekenen.

  Levensverhaal van een zieke zenuwcel
Dr. J.H. (Joleen) Blok (v) 22-01-1972, Veldhoven, EMC – Klinische Neurofysiologie.
Zenuwcellen gaan een mensenleven lang mee. Dit onderzoek gaat individuele zenuwcellen gedurende maanden tot jaren volgen in patiënten met een zenuwziekte. De zenuwcellen worden steeds teruggevonden via hun elektrische “vingerafdruk”, die van cel tot cel verschilt. Zo kan het ziekteverloop op celniveau worden beschreven.

  Sluipwesp (m/v)
Dr. J.G. (Jetske) de Boer (v) 16-08-1976, Groningen, RUG – Evolutionary Genetics
Inteelt leidt tot meer mannetjes en minder vrouwtjes bij de sluipwesp Cotesia vestalis. Dit onderzoek bestudeert of sluipwespen-gedrag de mate van inteelt beïnvloedt. Ook wordt de samenhang tussen genetische diversiteit en de verhouding mannetjes:vrouwtjes in natuurlijke populaties onderzocht.

  De ontwikkeling van het ‘luisterend’ brein
Dr. M.L. (Milene) Bonte (v) 09-03-1976, UM – Neurocognitie
Menselijke stemmen en spraak zijn de belangrijkste geluiden in ons dagelijks leven. Volwassenen herkennen deze geluiden snel en automatisch. Bij kinderen gaat dit langzamer. Dit project onderzoekt hoe hersenfuncties voor spraak en stem herkenning efficiënter worden van de kindertijd tot volwassenheid.

  Erkenning en republicanisme
Dr. B.P. (Boudewijn) de Bruin (m) 22-06-1974, RuG - Wijsbegeerte
Wat is goed voor de individuele burger? Republicanisme benadrukt het belang van politieke deelname. Erkenningstheorie benadrukt het belang van erkenning van (ethnische, religieuze, enz.) identeit. Het onderzoek brengt deze opvattingen bij elkaar. Resultaat is onder meer een argument voor de vrijheid van meningsuiting dat toegespitst is op westerse multiculturele samenlevingen.

  Communicatie in het beenmerg
Dr. M. (Miranda) Buitenhuis (v) 22-08-1975, Vaassen, UMCU – Immunologie
Bloedcellen ontstaan in het beenmerg door uitrijping van bloedstamcellen. Om gedurende het hele leven van een mens voldoende bloedcellen aan te kunnen maken is een goede regulatie van dit proces van belang. Dit onderzoek richt zich op de vraag hoe beenmergcellen communiceren met bloedstamcellen en hoe deze communicatie de ontwikkeling van bloedcellen beïnvloedt.

  Water in het universum
Dr. S. M. (Stéphanie) Cazaux (f), 02-05-1973, RUG - Sterrenkunde
Water komt veel voor in het heelal. Het ontstaat bij, en beïnvloedt de eigenschappen van, pasgeboren sterren. Laboratoriumexperimenten, theoretische modellering en satellietwaarnemingen, zullen het ontstaan van water, en de effecten ervan op de geboorte van sterren en planeten onthullen.

  Gromov-Witten potentials via l-stable curves
Dr. A. (Alessandro) Chiodo (m), 22-11-1975, Utrecht - Mathematics
The proposal targets Gromov–Witten potentials, important invariants in geometry originally motivated by physics. Our recent results on l-stability allow a new effective line of approach for GW calculations in two major research areas: orbifold GW theory and r-spin GW theory.

  De biologie achter de zorgende vader
Dr. C.C.C. (Celina) Cohen-Bendahan (v) 31-01-1970,  RU - ontwikkelingspsychologie
Sommige vaders staan te trappelen om voor hun kind te kunnen zorgen. Andere vaders zien daar liever vanaf. Wat bepaalt de individuele verschillen tussen vaders? Dit onderzoek probeert de mogelijke rol van hormonen en neuropeptiden hierin te bepalen.

  Mind embodied and emotional
Dr. G. (Giovanna) Colombetti (v) 01-03-1974, Tione TN (Italy), University of Trento, Cognitive Science Laboratory
Some philosophers see the mind as embodied in the whole organism. This project will enrich this view, emphasizing the emotional character of the embodied mind, and arguing that emotions and their physiology are what make up cognition and consciousness.

De neolithisatie van Noord-Centraal Anatolië
Dr. B.S. (Bleda) Düring (m) 29-10-1976, UL – Archeologie
Over Noord-Centraal Anatolië tussen 10.000 en 6000 voor Christus weten we vrijwel  niets. Een oppervlakte-onderzoek van twee obsidiaanbronnen in de regio en de toepassing van thermoluminiscentiedateringen op een aantal ongedateerde aardewerkcomplexen pogen hierin verandering te brengen.

  Nieuw type vet als oorzaak van suikerziekte
Dr. EC (Ed) Eringa (m), 19-06-1974, Groningen, VUmc – Fysiologie
In dikke ratten hebben de onderzoekers een nieuw type vet ontdekt, dat mogelijk suikerziekte veroorzaakt. Door dit vet weg te halen of heel gericht te manipuleren wordt onderzocht of dat vet suikerziekte veroorzaakt en zo ja, hoe het dat precies doet.

  Hoe langzame deeltjes DNA kunnen breken
Dr. M. (Meta) van Faassen (v) 20-03-1978, Groningen, VU - Theoretische Chemie
Elektronen die heel erg langzaam bewegen blijken, ondanks hun geringe energie, in staat te zijn om DNA moleculen te breken. Beschadigd DNA kan niet altijd door het lichaam gerepareerd worden en dat kan leiden tot kanker. Het is daarom van belang om dit proces goed te begrijpen. 
Door het ontwikkelen van een nieuwe theoretische methode willen de onderzoekers dit proces ontrafelen.

  Stamceldifferentiatie, een kwestie van leefomgeving 
Dr.Ir. B.C.G. (Birgit) Faber (v) 28-10-1969, TU/e - Biomedische Technologie
Door een hartinfarct sterft een gedeelte van de hartspier af. Stamcellen kunnen worden gebruikt om de hartspiercellen te vervangen, maar directe injectie in het hart heeft beperkt succes. In dit project wordt de leefomgeving van cellen in het hart nagebootst,  zodat de stamcellen zich al buiten het lichaam kunnen ontwikkelen tot hartspiercellen.

  Grootste plantenfamilie eindelijk georganiseerd
Dr. C. M. (Christina) Flann (v) 21-11-1974, Melbourne (Australia), WUR – Biosystematiek
Madeliefjes (de Asteraceae) zijn een van de grootste plantenfamilies ter wereld.  Vreemd genoeg is er geen definitieve lijst met correcte namen voor de ongeveer 25000 soorten.  Dit project verzameld alle bestaande data, controleert het en maakt het beschikbaar voor iedereen.

  Hervonden herinneringen aan seksueel kindermisbruik
Dr. E. (Elke) Geraerts (v) 13-01-1982, UM – Clinical Psychological Science
Kan een slachtoffer van een traumatische jeugdgebeurtenis zoals seksueel misbruik zo’n ervaring vergeten en het zich geruime tijd later weer gaan herinneren? Dit onderzoek gaat na of er verschillende typen van hervonden herinneringen bestaan. Representeren hervonden herinneringen authentieke gebeurtenissen of kunnen hervonden herinneringen ook fictief zijn?

  Voorspellen met voorkennis
Dr. J. J. (Jelle) Goeman (m) 24-06-1976 Leiderdorp, LUMC – Medische Statistiek
Artsen gebruiken grootschalige metingen van de activiteit van genen om de prognose van patiënten in te schatten. Die inschatting kan worden verbeterd met behulp van biologische kennis over de rol van genen. Dit onderzoek ontwikkelt de statistiek die daarvoor nodig is.

  Voorkomen van dikkedarmkanker met cholesterolverlagers
Dr. J.C.H. James Hardwick (m) 21 mei 1967, Haselmere (Engeland), LUMC – Gastroenterologie
De kans op dikkedarmkanker wordt verminderd door gebruik van cholesterolverlagers, de zogenoemde "Statines". Dit onderzoek gaat na hoe dit precies werkt en hoe Statines het best ingezet kunnen worden in de strijd tegen Nederlands een na grootste kankerdoodsoorzaak.

  Biologische veroudering van hart en bloedvaten
Dr. P. (Pim) van der Harst (m) 07-11-1977, Wageningen, UMCG – Cardiologie
Hart- en vaatziekten treden op bij veroudering, maar niet bij iedereen op hetzelfde moment. De onderzoekers denken dat dit komt door biologische veroudering van DNA in cellen. Zij gaan dit fenomeen bestuderen in patiënten met aderverkalking en hartfalen.

  Smaakaversie door inspanning
Dr. R.C. (Remco) Havermans (m) 13-10-1974, UM – Experimentele Klinische Psychologie
Ratten ontwikkelen een afkeer tegen voedsel dat ze voor fysieke inspanning hebben gegeten. In dit onderzoek wordt gekeken of ditzelfde fenomeen ook optreedt bij mensen en zo ja, wat dan de effecten van lichamelijke inspanning zijn die zo’n smaakaversie veroorzaken.

  De verandering van dialecten in regiolecten
Dr. W.J. (Wilbert) Heeringa (m) 02-08-1970, Meertens-Instituut – Variatielinguïstiek
Jonge dialectsprekers gebruiken andere klanken en woorden dan oude dialectsprekers. Daardoor versmelten dialectgebieden tot grotere regiolectgebieden. Dit onderzoek gaat na of dialecten echt veranderen, en wat er vooral verandert. Ook wordt onderzocht of oude sprekers gedifferentieerder luisteren dan jonge sprekers.

  Stemmen horen door cannabis
Dr. C.E.C (Cécile) Henquet (v) 13-08-1975, Maastricht, UM – Psychiatrie en Neuropsychologie
Het gebruik van cannabis kan leiden tot het horen van stemmen en het hebben van paranoïde gedachten. Hoe komt dit? De onderzoekers zullen mensen cannabis toedienen en door middel van hersenfoto’s bestuderen wat er vervolgens in de hersenen gebeurt.

  New gravity theories vs. Einstein
Dr. J.J. (Joe) Henson (m) 31-10-1977, UU - Institute of Theoretical Physics
Hoe kunnen we er zeker van zijn dat een nieuwe theorie over de natuur klopt? Zo'n theorie moet op zijn minst alle succesvolle voorspellingen van aanvaarde theorieën omvatten. Dit project toetst een nieuwe kwantumzwaartekrachttheorie door die op elementaire punten met de theorie van Einstein te vergelijken.

  Handel in wapens en grondstoffen tijdens oorlogen
Dr. L.J. (Larissa) van den Herik (v) 22-09-1975, UL - Internationaal publiekrecht
Illegale handel in wapens en grondstoffen, zoals diamanten, kan bestaande oorlogen verder aanwakkeren of zelfs de bron van het geweld zijn. Dit onderzoek gaat na hoe het internationale recht hier paal en perk aan stelt en of dit samenhangend gebeurt.

  Radical Passivity: Ethical Problem or Solution?
Dr A. B.  (Benda) Hofmeyr (v) 07-06-1972, Pretoria, South Africa, Radboud University Nijmegen - Faculty of Philosophy, Department of Philosophical Anthropology
When confronted by a child begging on the street one feels obligated to help before one thinks about it. This research project aims to find out whether this preconscious (passive) obligation is more decisive for ethical action than a conscious choice.

  Genetische variatie in psychiatrische stoornissen
Dr. J.R. (Judith) Homberg (v) 14-05-1976, Purmerend, Hubrecht Laboratorium – Functionele Genetica
Serotonine, een boodschapper stofje in de hersenen, is betrokken bij belangrijke psychiatrische aandoeningen, welke vaak heterogeen van aard zijn door individuele verschillen in genetische achtergrond. In dit onderzoek worden dergelijke genetische factoren geïdentificeerd met behulp van een uniek rat model.

  Een nieuw eiwittransportsysteem in ziekteverwekkende bacteriën
Dr. E.N.G. (Edith) Houben (v) 17.10.1974, Roermond, VUmc - MMI
Ziekteverwekkende bacteriën moeten eiwitten uitscheiden om hun gastheer aan te tasten. Recentelijk is ontdekt, dat Mycobacterium tuberculosis, de veroorzaker van tuberculose, een nieuw transportsysteem gebruikt om zulke eiwitten naar buiten te krijgen. De studie gaat dit eiwittransportsysteem ontrafelen om zodoende meer inzicht te krijgen in “het succes” van deze beruchte ziekteverwekker.

  Zout buiten de deur houden
Dr. K. (Klaartje) Houben (v) 15-03-1976, Zaandam, UU, NMR spectroscopie
Planten houden niet van zout want dat hindert hun groei. Eiwitten in het celmembraan zorgen ervoor dat er niet te veel zout de plantencel ingaat. De onderzoekers bestuderen de 3-dimensionale structuur van deze membraaneiwitten om te begrijpen hoe ze functioneren.

  Tijd voor een biertje?
Dr. E.H. (Edwin) Jacobs (m) 31-08-1972, Sittard, EMC – Genetica
Verstoring van de biologische klok ontregelt talloze processen in het lichaam. De onderzoekers gaan na hoe een verstoring of afwezigheid van de biologische klok kan leiden tot alcoholverslaving. Tevens wordt onderzocht hoe alcoholconsumptie leidt tot een verstoorde biologische klok.

  Beesten als aanjagers van tropische biodiversiteit
Dr. ir. P.A. (Patrick) Jansen (m) 04-09-1967, Hilversum, RUG – Community Ecology
Veel tropische bossen zijn extreem rijk aan boomsoorten. Hoe kan het dat dit bos niet wordt ‘overgenomen’ door een handvol ‘sterke’ boomsoorten? Biologen gaan na of zaadverspreidende en zaadetende dieren door eigenaardig foerageergedrag de boomdiversiteit in stand helpen houden.

  Dood doet leven
Dr. A.P. (Arnon) Kater (m) 22-10-1972, AMC – Hematologie
Het probleem van chemotherapie bij chronisch lymfatische leukemie is dat door veranderingen in celdood regulerende genen de kankercellen niet meer vernietigd worden. Dit onderzoek is erop gericht om de cellen weer gevoelig te maken voor chemotherapie door specifieke celdood bevorderende genen te activeren.

  Het interactienetwerk van regulerende genen
Dr. P. (Patrick) Kemmeren (m) 09-09-1976, Waalwijk (Nederland), UMC Utrecht - Fysiologische Chemie
Regulering van genexpressieniveaus is essentieel voor veel taken in de cel.
Kemmeren gaat dit systematisch bestuderen door de verschillende genen, betrokken bij deze regulering, te veranderen. Hierdoor wordt inzicht verkregen in de rol en onderlinge samenhang van de genen.

  De test getest
Dr. L. (Liesbeth) Kester (v) 03-03-1970, Open Universiteit Nederland, OTEC
Het onderwijs gebruikt tests vooral als beoordelingsinstrument. De psychologie leert ons dat je door het maken van tests beter onthoudt. Dit onderzoek bekijkt waaraan een test moet voldoen om zowel een betrouwbare beoordeling als een sterk leereffect op te leveren.

  Diversiteit door eenvoud
Dr. S. S. (Sape) Kinderman (m) 05-05-1975, Rijperkerk, UvA, Biomolecular chemistry (of synthese)
Er is een grote maatschappelijke behoefte aan nieuwe, synthetische moleculen met zeer uiteenlopende structuren. Dit is van groot belang voor de ontwikkeling van moderne medicijnen. Dit onderzoek heeft als doel om met eenvoudige chemische omzettingen structureel zeer diverse, biologisch actieve stoffen te maken.

  Algebraïsche methoden in niet-lineaire modellen
Dr. A. V. (Arthemy) Kiselev (m), 05-04-1978, UU - Wiskunde
Hamiltoniaansche differentiaalvergelijkingen worden bestudeerd en opgelost met behulp van meetkundige methoden. We zullen een algebraïsche theorie construeren die niet alleen alle belangrijke systemen bevat, maar ook nieuwe modellen in de mathematische- en theoretische natuurkunde genereert.

  Economic prosperity and the role of neighbors
Dr. M. (Michael) Koetter (m) 02-07-1974, RUG – Economics
In today’s global village, regions are no isolated islands. Economic activity in one region most likely affects the prosperity of neighboring regions and vice versa. I analyze these interdependencies to explain why regions continue to grow differently.

  Hoe betrouwbaar zijn geologische tijdschalen?
Dr. K.F. (Klaudia) Kuiper (v) 29-04-1974, Steenwijkerwold, VU – Isotopen Geochemie
De ouderdom van geologische gebeurtenissen kan op verschillende manieren worden bepaald.
De onderzoekers gaan deze technieken met elkaar vergelijken om een zeer nauwkeurige tijdschaal op te stellen. Deze is onmisbaar om belangrijke gebeurtenissen in het verleden, zoals klimaatsveranderingen, te begrijpen.

  Zuurstofloos leven in de zeebodem
Dr. A.M. (Sandra) Langezaal (v) 08-11-1974, Schiedam, Universiteit Utrecht -Stratigrafie en Paleontologie
Kleine schelpdiertjes die in de zeebodem leven, foraminiferen, hebben geen zuurstof nodig, maar gebruiken nitraat. Biogeologen gaan het proces achter deze bijzondere ademhaling onderzoeken. Daarnaast wordt onderzocht of deze diertjes een rol spelen in de voor het klimaat belangrijke stikstofcyclus.

  Sayings in Ancient Egypt and Greece
Dr. N. (Nikolaos) Lazaridis (m) 19-05-1977 Greece, Radboud Universiteit – Classics
Sayings were extensively used in Ancient Egyptian and Greek literature. This project aims at studying the way sayings were formed and the role they played in literature. Hence, it will show how ancient writers produced words of timeless wisdom.

  Amygdala – de kern van alcoholisme?
Dr. H.M.B. (Heidi) Lesscher (v) 10-01-1976, UMCU – Farmacologie en Anatomie
Hoe ontstaat alcoholisme? In deze studie wordt de amygdala, een hersengebied belangrijk voor emoties én alcoholisme, onder de loep genomen. Onderzocht wordt welke moleculair mechanismen in de amygdala door alcoholgebruik ingeschakeld worden en hoe specifieke genen bijdragen aan het ontstaan van alcoholisme.

  Terugredenerend de files oplossen
Dr. Ir. J. W.C. (Hans) van Lint (m) 15-04-1971, TUDelft – Transport & Planning
Je ziet een file maar waar komt dat nou door? Slecht afgestelde verkeerslichten, een ongeluk of andere problemen? In dit onderzoek wordt een innovatief terugredenerend verkeersmodel ontwikkeld om die oorzaken sneller en beter te achterhalen en daarmee betere oplossingen voor het fileprobleem te kunnen genereren.

  Algebraïsche constructies als brug van wiskunde tot fysica
Dr. S. (Sara) Lombardo (v), 28-01-1972, V – Wiskunde
Niet-lineaire systemen spelen een zeer belangrijke rol in natuurkunde en biologie, maar helaas zijn dit soort systemen meestal zeer moeilijk op te lossen. Dit project bestudeert de zgn. automorfe Lie algebra's, onlangs ontdekte algebraïsche structuren, als wiskundig gereedschap voor het vinden van oplossingen.

  Leren voor klein en groot
Dr. M. (Marco) Loog (m), 02-06-1973, nog onbekend waar het onderzoek zal plaatsvinden
Net als mensen kunnen computers leren problemen op te lossen aan de hand van gegeven voorbeelden.  Dit principe wordt op een fundamenteel niveau geïntegreerd met een ander krachtig concept, te weten, multi-resolutiemethoden. Dit maakt de aanpak van uitdagende
beeldverwerkings- en -analyseproblemen mogelijk.

  Eiwitten elektronisch schakelen
Dr. R. (Regina) Luttge (v) 19-12-1968, UT - Elektrotechniek
In een cel moeten de juiste eiwitten in de juiste hoeveelheid op de juiste plaats hun functie vervullen. De e-Ceptor, een electronisch schakelend nanoelement, maakt het mogelijk om individuele eiwitprocessen te coördineren voor medische toepassingen.

  Printen van levend kraakbeen
Dr. ir. J. (Jos) Malda (m) 07-03-1976, UMC Utrecht - Orthopedie
Beschadigingen van gewrichtskraakbeen genezen niet vanzelf. De onderzoekers willen kraakbeencellen van de patient isoleren en deze buiten het lichaam tot groei aanzetten. Met deze cellen en een speciaal hiervoor ontwikkelde printer wordt natuurlijk kraakbeen nagemaakt waarmee beschadigingen hersteld kunnen worden.

  A case for case
Dr. M. (Marijana) Marelj (f) 21-10-1970, UU – UiL OTS
Natuurlijke taal zorgt voor een systematische afbeelding tussen vorm en interpretatie. Het is een wijd verspreide eigenschap van talen dat zij een vorm van naamvalssysteem hebben. Aangezien naamval wijd verspreid is over talen moet het een rol spelen in de interpretatie. Het doel van het project is te verklaren hoe deze bijdrage tot stand komt.

  Hybride antibiotica gericht tegen resistente bacteriën
Dr. N. (Nathaniel) Martin (m) 30-03-1976, Red Deer, Canada, Utrecht University – Scheikunde
Terwijl resistente bacteriën een almaar grotere bedreiging voor de volksgezondheid vormen komen steeds minder nieuwe antibiotica beschikbaar. Hier worden hybride antibiotica ontwikkeld die gunstige eigenschappen van meerdere antibiotica combineren. Deze hybriden kunnen worden ingezet tegen de beruchte ziekenhuisbacteriën, de "superbugs".

  Vrije wil onder een psychiatrische loep
Dr. G. (Gerben) Meynen (m) 25-12-1971, VU – Filosofie
Filosofen verwijzen vaak naar psychiatrische stoornissen in hun argumentaties over de vrije wil. Maar kloppen die verwijzingen wel? We onderzoeken hoe kennis van de psychiatrie van betekenis kan zijn voor de filosofie van de vrije wil.

  Angst en depressie bij kinderen en volwassenen
Dr. C.M. (Christel) Middeldorp (v) 04-11-1973, Breda, VU – Biologische Psychologie
Verschillen tussen mensen in angst en depressie worden veroorzaakt door genen en omgeving. Dit geldt voor kinderen én volwassenen. Dit onderzoek brengt in kaart of dezelfde genen van belang zijn bij kinderen en volwassenen, rekening houdend met de invloed van de omgeving.

  Een zieke lever door zwangerschap?
Dr. S.W.C. (Saskia) van Mil (v) 30-01-1975 Maasland, UMCU - Metabole en Endocriene Ziekten
1 op 150 vrouwen heeft een slecht functionerende lever tijdens de zwangerschap. Dit heeft ondraaglijke jeuk tot gevolg, maar ook de kans op dood-/vroeggeboorte van het kind. Met dit onderzoek willen we leren begrijpen waarom sommige vrouwen deze aandoening ontwikkelen.

  Formele talen en hun gebruik in de logica
Dr. C. (Catarina) Dutilh Novaes (v) 14-02-76, UvA – ILLC
Onderzoek op het gebied van de logica wordt tegenwoordig vrijwel uitsluitend gedaan met behulp van talen die bestaan uit (wiskundige) symbolen en aan strenge regels onderworpen zijn (formele talen). Ik bekijk in welke mate het gebruik van deze talen in de logica noodzakelijk is.

  Watermeloen als nieuwe behandeling voor ernstige intensive care infecties?
Dr. M. (Martijn) Poeze (m) 11-08-71, Muiden, UM – Algemene Heelkunde
De stofwisseling van eiwitbestanddelen bepaalt de orgaanfunctie van patienten met een ernstige infectie op de intensive care. Van het eiwitbestanddeel citrulline, dat veel in watermeloenen voorkomt, gaan de onderzoekers bepalen of het de gevolgen van een ernstige infectie kan beperken.

  De complexiteit van koolhydraten ontrafelen
Dr. N.C. (Nick) Polfer (m) 20-09-74, Luxemburg, FOM Instituut Rijnhuizen
In de natuur voorkomende suikers zijn zeer divers van structuur en daardoor moeilijk te identificeren. In dit project wordt een combinatie van lasertechnieken en andere analytische technieken toegepast om deze uitdaging aan te gaan.

  Challenge the most extreme magnets of the Universe
Dr. N. (Nanda) Rea (f), 01-12-1978, UU
"Magnetars" are neutron stars with a magnetic field 10000000 times stronger than what we can produce in the laboratories on Earth. This research is aimed at unveiling why they are such strong X-ray emitters and test the physics we cannot test anywhere else.

  Ik of wij?
Dr. A.A.T.S. (Simone) Reinders (v) 06-04-1974, UMCG – Nucleaire Geneeskunde en Moleculaire Beeldvorming
Bij mensen met een meervoudige persoonlijkheidsstoornis lijkt het of het brein meerdere personen huisvest. Dit zal worden onderzocht door het effect van autobiografische woorden op het brein in beeld te brengen en dit te vergelijken met een controle groep.

  De kleinen beheersen de groten
Dr. H. (Holger) Rehmann (m) 22-03-1975, Mülheim an der Ruhr (Duitsland), UMC Utrecht
De cellen van het menselijke lichaam communiceren met behulp van kleine moleculen, die aan grote eiwitten binden en op deze manier de activiteit van de eiwitten controleren. Dit project analyseert de structurele basis van zulke bindingen.

  Golven in een-dimensionale vaste stoffen
Dr. B. W. (Bob) Rink (m) 05-02-1977, Vrije Universiteit Amsterdam – Toegepaste Analyse
In vaste stoffen zoals kristallen plant informatie zich voort door middel van golven. In dit onderzoek proberen we met wiskundige technieken te begrijpen hoe deze golven er uitzien, hoe ze elkaar beïnvloeden en of ze voor altijd blijven bestaan.

  Zeg eens ‘feupamies’
Dr. J. E. (Judith) Rispens (v), 10-07-1972
Kinderen met een taalontwikkelingsstoornis hebben grote moeite met het nazeggen van onzinwoorden. In dit onderzoek wordt nagegaan waarom dat zo is. Factoren als werkgeheugen, woordenschat en bewustzijn van de verschillende klanken in een woord zullen hiervoor onder andere onderzocht worden.

  De natuur helpt innovatieve kerncentrale
Dr. ir. M. (Martin) Rohde (m) 11-01-1969, TUD – Radiation, Radionuclides and Reactors
Door het opraken van onze steenkool-, gas- en olievoorraden moeten we zoeken naar andere, veilige, liefst CO2-uitstootvrije energiebronnen. Dit onderzoek zal duidelijk maken of een nieuw type kernreactor, gevuld met superkritisch water, nóg veiliger wordt door de zwaartekracht het water rond te laten pompen.

  Doden van kankercellen in zuurstof arme gebieden
Dr. K.M.A. (Kasper) Rouschop (m) 28-06-1978, Heerlen, UM-Maastro
Tumor-cellen kunnen zich aanpassen aan zuurstofarme omstandigheden en, door aktivatie van mechanismen die eiwit-produktie remmen, dit zuurstof tekort overleven. Dit onderzoek gaat bepalen of aangrijpen op deze mechanismen een nieuwe therapie kan zijn voor het doden van deze cellen.

  Meten aan één redoxeiwit
Dr. J.M. (Jante) Salverda (v) 23-08-1972, UL – Biofysica
In dit onderzoek aan redoxeiwitten wordt fluorescentiemicroscopie gecombineerd met elektrochemische technieken. Daardoor kan met fluorescentie de aanwezigheid van één elektron op één redoxeiwit worden gemeten. Zo wordt ontrafeld hoe de elektronenoverdracht van en naar zo’n eiwit precies plaatsvindt, en hoeveel variatie er is in eigenschappen tussen de verschillende exemplaren van hetzelfde eiwit.

  Hersenstofjes voor een goede geheugenwerking
Dr. A. (Anke) Sambeth (v) 16-06-1977, UM – Neuropsychologie en Psychofarmacologie
In de hersenen zitten verschillende stofjes, de zogenaamde neurotransmitters, die ons ‘denken en doen’ beïnvloeden. Sommigen van hen zorgen ervoor dat we een goed geheugen hebben. Hoe ze dit nou precies doen zal in dit project worden onderzocht.

  Verbeteren van beloop na hersenbloeding
Dr. I.C. (Irene) van der Schaaf (v) 16-11-1975, Hoogwoud, UU - Radiologie
Een hersenbloedng tussen de hersenvliezen heeft een heel slecht beloop. Met dit onderzoek maken de arts-onderzoeker een stap om dit beloop te verbeteren. Met behulp van CT en MRI scantechnieken wordt de onstaanswijze van de grootste complicatie ( nl. een herseninfarct) van de hersenbloeding ontrafeld. Vervolgens wordt er een test ontwikkeld om deze complicatie aan te tonen en het behandel-effect te monitoren.

  Kijken naar moleculen in beweging
Dr.ir. G. (Georg) Schitter (m) 28-04-1974, TU Delft – DCSC
Met Atomic-Force microscopie kunen afzonderlijke moleculen en atomen gevisualiseerd worden. Observatie van processen op nanoschaal is echter nog onmogelijk. Door middel van een beter mechatronisch ontwerp en regeling van deze microscopen wordt het mogelijk de moleculen in actie te visualiseren.

  Broeikasrampen in het verleden
Dr. A. (Appy) Sluijs (m) 16-03-1980, Woerden, UU - Palaeo-ecologie
Tussen 60 en 50 Miljoen jaar geleden waren drie periodes van ‘Global Warming’ door snel stijgende CO2 concentraties in de atmosfeer, vergelijkbaar met de huidige trend. Om toekomstvoorspellingen te verbeteren, bestuderen de onderzoekers hoe deze broeikasrampen het klimaat toen veranderden.

  Vissen naar een biopolymeer
Dr. ir. L.C.P.M. (Louis) de Smet (m) 06-04-1977, Oostburg, UL - Grensvlakfysica
Hyaluronan is een biopolymeer dat bijdraagt aan zowel celcommunicatie als de structuur van celweefsels. Met behulp van een tast- en een fluorescentiemicroscoop worden modeloppervlakken en viscellen bestudeerd wat moet leiden tot meer inzicht in de in vivo eigenschappen van hyaluronan.

  Locatiekeuze en prijsconcurrentie in regionale markten
Dr.ir. A.R. Soetevent (m) 14-01-1976, Emmen, UvA - Economie
Ondernemingen zoals winkelketens en benzinemaatschappijen hebben vaak verscheidene filialen of verkooppunten. In dit project onderzoek ik de locatiekeuze van ondernemingen en hoe de gevolgde prijsstrategie voor individuele filialen afhangt van de eigen locatie, de locatie van concurrenten alsmede de woonplaats en het  verplaatsingsgedrag van consumenten.

  Onder invloed van imago
Dr. R. (Renske) Spijkerman (v) 05-10-1972, RU – Orthopedagogiek
Veel jongeren vinden hun imago belangrijk. Ook bij alcoholgebruik speelt dit een rol. Aantrekkelijke drinkers in reclame en vriendenkring geven alcohol een positief imago. Door middel van experimenten in een bar(lab) wordt nagegaan hoe het imago van drinkers het alcoholgebruik van jongeren beïnvloedt.  

 Joodse Nederlanders of Nederlandse joden?
Dr. P.J.R. (Peter) Tammes (m) 22-0 3-1972
Dit onderzoek gaat over assimilatie van joden: sociale omgang en gelijkenis met niet-joden. Joden vormden een minderheid van enige omvang tot aan de Duitse bezetting. Met gegevens uit bevolkingsregisters worden individuele levenslopen gereconstrueerd. Een levensloopbenadering maakt inzichtelijk wie in sterkere mate assimileerden en waarom.

  Schandelijk hormoon zorgt voor stress
Dr. M. (Mattie) Tops (m) 11-06-67, UL – Algemene en Gezinspedagogiek-Datatheorie
De emotie schaamte zorgt voor uitscheiding van het hormoon cortisol. Dit heeft negatieve gevolgen voor de geestelijke en lichamelijke gezondheid. Dit onderzoek bestudeert onder welke omstandigheden schaamte voor een hevige uitscheiding van cortisol zorgt, en hoe de hersenen dit aansturen.

  DNA buiten de cel is gevaarlijk
Dr. L.A. (Leendert) Trouw (m) 26-08-1974, Rotterdam, LUMC – Reumatologie
DNA dat buiten lichaamscellen terecht is gekomen, kan het afweersysteem activeren en leiden tot weefselschade. Dit onderzoek gaat na in hoeverre DNA bindende eiwitten uit bloed deze activatie voorkomen en of dit proces verstoord is bij met mensen met reuma.

  Sensorische reactivatie is geloven?
Dr. V.G. (Vincent) van de Ven (m), 26-03-1977. Universiteit Maastricht – Neurocognitie
Tijdens een visuele herinnering worden hersengebieden die betrokken waren bij de oorspronkelijke waarneming gereactiveerd. Dergelijke hersenactivatie vindt ook plaats tijdens mentale voorstelling en hallucinaties. Dit project onderzoekt of de mate van reactivatie de echtheid en gedetailleerdheid van een visuele herinnering beïnvloedt.

  Tijd, restitutie en het recht
Mr. Dr. W.J. (Wouter) Veraart (m) 10-05-1971, VU – Rechtsgeleerdheid
Recht is er om onrecht te herstellen, maar na verloop van tijd verjaart een claim. Maar wat moet er gebeuren als het gaat om extreem onrecht dat meer dan veertig jaar oud is? Heeft het recht dan toch nog een functie? Deze vraag wordt getoetst aan praktijkvoorbeelden uit Duitsland, Nederland en Zuid Afrika.

  Gegarandeerd de juiste plaats
Dr.ir. A.A. (Sandra) Verhagen (v) 01-05-1976, TUD - Mathematische Geodesie en Puntsbepaling
Satellieten van het GPS en toekomstige Galileo cirkelen op 20.000 kilometer boven de aarde. Nieuwe toepassingen vereisen plaatsbepaling tot op de millimeter nauwkeurig met een zekerheid boven de 99.999%. De onderzoekster zal algoritmes ontwikkelen om dit mogelijk te maken.

  In gesprek met Hollandse meesters
Dr. M.A. (Thijs) Weststeijn (m) 30-04-1975, UvA-Kunstgeschiedenis
Hoe spraken zeventiende-eeuwse schilders over hun werk? In kunsttraktaten uit deze periode werden oudere, Italiaanse termen aangepast aan de specifieke Nederlandse schilderpraktijk. Met het achterhalen van deze woordenschat wil het onderzoek ‘door de ogen van de kunstenaar’ kijken naar schilderijen uit de Gouden Eeuw.

  Een positief licht op depressie
Dr. MC. (Marieke) Wichers (v) 06-12-1977, Gorssel, UM – Psychiatrie & Neuropsychologie
Genen veroorzaken depressie, maar hun negatieve invloed kan worden geneutraliseerd als mensen regelmatig positieve emoties ervaren. Kan emotionele weerbaarheid in de vorm van positieve emoties worden aangeleerd bij mensen die niet opknappen van depressie, en welke genen versterken dit?

  Meetproblemen in psychologische experimenten
Dr. J.M. (Jelte) Wicherts (m) 13-09-1976, UvA – Psychologische Methodenleer
Psychologische constructen zoals angst en werkgeheugen moeten in onderzoek op een bepaalde manier worden gemeten. In psychologische experimenten kunnen sommige van deze metingen onbedoeld kwalitatief veranderen. In dit onderzoek wordt gekeken naar dit methodologische probleem en naar een mogelijke oplossing.

  Longschade aangepakt
Dr. C.W. (Catharina) Wieland (v) 07-03-1978, Weinheim, Duitsland, AMC – Centrum voor Experimentele en Moleculaire Geneeskunde
Tijdens bacteriële infectie van de long kan té veel ontsteking leiden tot weefselschade. De balans in de cel wordt bepaald door kinases. De activiteit van deze enzymen tijdens longinfectie en de mogelijkheden tot remming van slechte kinases zullen worden onderzocht.

  Naar een betere beschrijving van diffusie op kristaloppervlakken
Dr. A. S. (Astrid) de Wijn (v) 28-09-1979, RU - Theory of Condensed Matter, IMM
Conventionele statistische mechanica is niet van toepassing op (nano)systemen met weinig deeltjes, waar fluctuaties en relaxatie een grote rol spelen.  Met behulp van scheiding van tijdschalen belooft dit onderzoek chaos, statistische mechanica en transport in zulke systemen met elkaar in verband te brengen, en daarmee een verklaring te geven voor de soms verbazingwekkend snelle diffusie van moleculen en clusters op kristaloppervlakken.

  Hoe T-cellen infecties onthouden
Dr. M.C. (Monika) Wolkers (v) 29-04-1974, Paderborn (Duitsland), AMC – Laboratory for Experimental Oncology and Radiobiology (LEXOR)
Het immuunsysteem beschermt ons tegen terugkerende infectieziektes. T-cellen vormen hierin een belangrijk onderdeel: ze slaan eerder tegengekomen ziektekiemen in hun geheugen op en reageren hierdoor sneller bij herinfectie. Dit onderzoek richt zich op het ontcijferen van deze T-cel programmering.

  How our brains attend to what we want
Dr T. (Thilo) Womelsdorf (m) 29-01-1974, Bad Oeynhausen (Germany), RUN. - F.C. Donders Center for Cognitive Neuroimaging
Our brain is composed of billions of cells. How do these cells interact to achieve our remarkable flexibility of thinking? The researcher will probe the activity patterns among cells to understand how paying attention dynamically controls which cells interact.

  Optimal layout design and operation of compact storage systems
Dr. Y (Yugang) Yu, 01-03-1975, RSM Erasmus University - Operations Management
Nederland is bekend als Europees distributieland, maar staat inmiddels vol met magazijnen.
Een oplossing voor het gebrek aan ruimte is om verschillende producten compact -dicht op elkaar- op te slaan, zoals bijvoorbeeld gebeurt op container terminals. Dit onderzoek gaat na hoe de in- en uitslagtijden dan geminimaliseerd kunnen worden en hoe het optimale compacte magazijn eruitziet.

  De ontdekking van grammatica
Dr. W. H. (Jelle) Zuidema (m), 5-6-1975, UvA – Computationele Taalkunde
Cruciaal bij het leren van taal is het vermogen om hiërarchische structuur te ontdekken in zinnen. Wij gebruiken leertechnieken uit de computationele taalkunde en data van kinderen, zangvogels, apen en walvissen om te zien of dit vermogen uniek is voor mensen.