De overgang naar symbolische getallen: Cognitieve verschillen in interactie met het onderwijs
Projectnummer: 411-07-110
Project title: De overgang naar symbolische getallen: Cognitieve verschillen in interactie met het onderwijs / The transition to symbolic number processing: Cognitive differences in interaction with education
Hoofdaanvrager: Prof. Dr. Johannes E.H. van Luit, Universiteit Utrecht
Uitvoerders:
Tijdvak: 2008-2014
Publiekssamenvatting
Programma als geheel
Het huidige onderzoek richt zich op de rol van nosymbolische getalrepresentaties en de onderliggende cognitieve factoren in de ontwikkeling van vroege rekenvaardigheden. In eerder onderzoek is weinig aandacht besteed aan de belangrijke rol van het leren van de mentale getalrepresentaties en operaties. Er is weinig bekend over deze voorbereidende rekenvaardigheden en de consequenties voor verdere rekenontwikkeling, en nog minder over de consequenties voor atypische ontwikkeling, dat is minder of helemaal geen ontwikkeling in rekenvaardigheden (Gersten, Jordan & Flojo, 2005). In dit onderzoek wordt de transitie van nonsymbolische naar symbolische getalrepresentaties onderzocht. Er is bewijs voor gevonden dat tekorten in bijvoorbeeld de vaardigheid om de positie van een getal op een lege getallenlijn te schatten voorspellend zijn voor latere moeilijkheden met rekenen. Er worden drie deelprojecten uitgevoerd: 1) longitudinale voorspellers (zowel rekenspecifieke als algemene vaardigheden) van de ontwikkeling van rekenkennis, 2) de ontwikkeling van mentale getalrepresentaties in jonge kinderen, en 3) training van de cognitieve rekenvaardigheden en getalbegrip, zoals in beide andere studies genoemd wordt, bij kinderen die uitvallen op rekenvaardigheid. The drie deelprojecten zijn verbonden door het onderwerp in het domein van de transitie van nonsymbolisch naar symbolisch rekenen, gedeelde concepten zoals werkgeheugen en getalbegrip, en instrumenten. In iedere studie worden kinderen vanaf vijf jaar, aan het begin van het project, tot acht jaar, aan het einde van het project, gevolgd gedurende tweeëneenhalf jaar van groep 2 tot en met groep 4. De start is in groep 2vanwege de specifieke focus op de transitieperiode welke plaatsvindt in de rekenontwikkeling van kinderen tussen eind groep 2 en eind groep 3. Na deze periode zullen de kinderen gedurende een jaar gevolgd worden om te kijken naar de consequenties van de kwaliteit van dit transitieproces voor latere rekenvaardigheden (bv. Dowker, 2006).
Subprojecten
Ontwikkelingspaden naar taalvaardigheid en tekort aan wiskundige vaardigheden
Developmental paths to proficiency and deficiency in mathematical skills
prof. dr. E.C.D.M. van Lieshout, Vrije Universiteit Amsterdam
projectnummer 411-07-111
De hersen-gedrag-relaties van numerieke voorstellingen tijdens de overgang naar getalssymbolen in het vroege wiskundeonderwijs
The brain behavior relations of numerical representations during the transition to number symbols in early mathematics education
dr. E. van Loosbroek, Universiteit Maastricht
projectnummer 411-07-112
Het vergemakkelijken van de overgang naar de symbolische getalsvoorstellingen: De rol van het werkgeheugen en het getalsgevoel
Facilitating the transition to symbolic number representations: The role of working memory and number sense
mw. dr. E.H. Kroesbergen, Universiteit Utrecht
projectnummer 411-07-113