Biografie en Abstract Frans van Dijk

Uitdagingen voor onderzoek naar ICT en Recht

Frans van Dijk is hoofd Ontwikkeling van de Raad voor de rechtspraak en houdt zich onder andere bezig met vernieuwing van en onderzoek naar de rechtspraak. Hij heeft een achtergrond in de (experimentele) economie.  

De toepassing van ICT bij de opsporing, vervolging en berechting van strafbare feiten en de berechting van civiele en bestuursrechtelijke geschillen wordt gestaag uitgebreid. Er is een ontwikkeling van administratieve systemen en afzonderlijke kennissystemen naar toepassingen voor het digitaal aanbrengen van zaken en daarop voortbouwende digitale dossiers met geïntegreerde kennissystemen voor rechter en voor burgers. Op strafrechtelijk gebied is daarnaast digitalisering gaande van informatieanalyse en methoden van forensisch onderzoek. Ook kan ICT een grote rol spelen bij de bewaking van de legaliteit van opsporingsonderzoek. In het kader van Token heeft op veel van deze terreinen onderzoek plaats gevonden van zeer uiteenlopende aard. De meeste voortgang lijkt te zijn gemaakt bij methoden voor opsporing van misdrijven en forensisch onderzoek. Dit is echter een zeer uitgebreid terrein en veel ligt nog braak. Op civielrechtelijk gebied hebben vooral kennissystemen voor de burger aandacht gekregen. De ontwikkelde ideeën hoe mensen via internet geholpen kunnen worden bij het zelf oplossen van conflicten zijn vruchtbaar en sluiten goed aan bij de ontwikkelingen in de praktijk. De oplossing van het tamelijk fundamentele en ambitieuze vraagstuk hoe kennissystemen leken kunnen helpen zich op basis van de jurisprudentie een oordeel te vormen over hun rechtspositie is echter niet dichterbij gekomen. Voor de toekomst lijkt het vooral belangrijk in te zetten op (1) digitalisering van forensische methoden en (2) het fundamentele vraagstuk van de ontsluiting van de jurisprudentie voor de burger. Tenslotte is de tijd rijp aan het worden, nu digitale dossiers binnen bereik komen, om Token-onderzoek rond digitale dossiers en keteninformatisering dat noodzakelijk theoretisch moest blijven in de praktijk door te ontwikkelen.