e-Science: de volgende stap voor de wetenschap

Sinds de komst van computers en het internet is er in de wetenschap veel veranderd. Waar in de beginjaren de computer als niet veel meer dan een opgevoerde rekenmachine werd gezien, blijkt dat dankzij ICT het werk van wetenschappers op veel meer niveau's dan alleen rekenen vergemakkelijkt en verbeterd kan worden. Computers zijn steeds directer gekoppelt aan meetapparatuur en kunnen even gemakkelijk theoretische modellen en abstracte kennis opslaan en hergebruiken. Het maken van visualiseringen met behulp van computers is de standaard geworden. Dankzij de aanwezigheid van voldoende geheugen en dataopslag kun je bibliotheken aanleggen die in combinatie met efficiënte algoritmen het oplossen van veel problemen aanzienlijk versnellen. Supercomputers rekenen enorme problemen door, die door mensenhanden en -hoofden alleen niet meer gedaan zouden kunnen worden.

Omdat het eigenlijk gaat om een nieuwe fase in de wetenschap (of eigenlijk een nieuwe aggregatievorm), wordt dit in analogie met de nieuwe economie ook wel e-Science genoemd. e-Science staat voor de koppeling tussen computertechnologie, moderne communicatiemiddelen en wetenschap. Dat gaat van het gebruik van een eenvoudige wetenschappelijke online-bibliotheek tot en met 'big science' zoals bij tienduizend wetenschappers die samenwerken aan de Europese deeltjesversneller LHC op CERN. Ook is 'in silico' onderzoek op veel gebieden een enorme stimulans voor vooruitgang.

Met name de onderdelen die voor de wetenschapper het minst aantrekkelijk zijn (hogelijk haalbaar en behoorlijk voorspelbaar), profiteren het meest van de inzet van ICT. Dankzij moderne netwerktechologie kan het inzetten van computers en software bovendien zonder problemen binnen internationale en nationale samenwerkingsverbanden.

Om de Nederlandse wetenschap ten volle te laten profiteren van de mogelijkheden die ICT-technologie aan de wetenschap biedt, vindt NCF het belangrijk om op het gebied van de facilitering van e-Science de nodige activiteiten te ontplooien. Het is immers niet denkbeeldig dat in de nabije toekomst een groot deel van de wetenschap e-Science zal worden. NCF wil graag investeren in gridtechnologie en andere belangrijke infrastructurele voorzieningen om de visie van e-Science ook op nationaal niveau te realiseren.