Wat is het NWO-thema Ethische en maatschappelijke aspecten van onderzoek en innovatie

De resultaten van het genomicsonderzoek stellen ons steeds vaker voor fundamentele vragen. Is het wenselijk dat informatie over het genoom wordt gepatenteerd? En zo ja, welke eigendomsrechten moeten we er dan aan toekennen? Inzicht in de relatie tussen het genenpatroon en de individuele voedselbehoefte stelt ons voor vragen als: hoe ga je de mensen die het betreft opsporen? Welke voorlichting geef je ze? Hebben personen het recht om onwetend te blijven over wat hun genetische toekomst voor hen in petto heeft?

Wetenschappelijke of technologische ontwikkelingen die aanleiding geven tot ethische en maatschappelijke discussie zijn er op tal van terreinen. Biotechnologie leidt tot discussies over risico's, over leven en respect voor dieren, en over identiteit en voedselvoorziening. Digitalisering en informatisering leiden tot grootschalige koppeling van databestanden en daarmee tot discussies over hoever informatieuitwisseling mag gaan en over de persoonlijke levenssfeer.

Door dit soort vragen aan de orde te stellen en te overdenken, worden adviezen voorbereid voor:

• onderzoekers, zodat zij in een zo vroeg mogelijk stadium nadenken over de mogelijke gevolgen van de kennis die zij verzamelen
• burgers, om hen in staat te stellen gefundeerd zelf te bepalen wat zij willen weten en waar zij grenzen willen stellen
• beleidsmakers en beleidsvoorbereiders, als kennisinput voor het nadenken over hun beslissingen.

Grafisch ontwerper Rhonald Blommestijn (Amersfoort) liet zich inspireren door de negen NWO-thema's. Navigeer via de plaatjes naar de thematische onderwerpen.