Nieuwsbrief Duurzame aarde - oktober 2009

Rien Herber: 'Kennis is alleen macht, als je de kennis ook deelt.'

Het leven van Prof.drs. Rien Herber, aardwetenschapper, is nogal in beweging de laatste tijd. Na dertig jaar exploratie (olie- en gaswinning) bij Shell en NAM, is hij sinds 1 juli voorzitter van de stuurgroep van het thema Duurzame Aarde. Hij volgt daarmee prof. dr. Gerbrand Komen op. En sinds 1 augustus is hij hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen voor de leerstoel Geo Energy. Herber was al lid van het gebiedsbestuur van ALW en voorzitter van de Programmaraad van het Zee- en Kust Onderzoek, onderdeel van Duurzame Aarde. 'Maar die laatste functie draag ik binnenkort over, want ik kan natuurlijk niet aan mezelf rapporteren,' vertelt hij. Een gesprek over multidisciplinariteit, kennisoverdracht en de dialoog tussen en onderzoekers en stakeholders. Lees verder

ZKO call 'Veranderende Draagkracht'

Binnen het nationaal programma voor Zee- en Kustonderzoek (ZKO) staat momenteel een call open voor beleidsgericht onderzoek op het gebied van veranderende draagkracht van de Nederlandse kustzone (Delta en Waddenzee). De sluitingsdatum voor het indienen van aanvragen is 3 november 2009.
Lees verder

Subsidieoproep Cocoon: conflict en natuurlijke hulpbronnen

Binnen het kennis- en onderzoeksprogramma Cocoon staat het onderzoek naar conflict en samenwerking op het gebied van natuurlijke hulpbronnen centraal. In dit kader worden onderzoekers opgeroepen om in samenwerking met NGO's en andere relevante partijen onderzoeksvoorstellen in te dienen. Dit kan tot en met 3 november 2009. Lees verder

Projectvoorstellen Energy Transitions binnen

Tot 20 mei konden onderzoekers vooraanmeldingen indienen voor het programma Energy Transitions. In totaal ontving NWO 23 vooraanmeldingen, waarvan er nu 12 zullen worden uitgewerkt. Het programma Energy Transitions is in samenwerking met het ministerie van Economische Zaken en SenterNovem ontwikkeld. Het richt zich op multidisciplinair onderzoek over de transitie naar een duurzame energievoorziening in Nederland. Het programma is vooral bedoeld voor gammaonderzoek, maar samenwerking met de bètadisciplines wordt aangemoedigd. Lees verder

Chinees-Nederlandse samenwerking zet in op biomassa

De tweede ronde van het Joint Scientific Thematic Research Programme (JSTP) staat het komend jaar in het teken van het thema biomassa. NWO en KNAW verbreden bovendien de samenwerkingsverbanden met China. Dat maakten Jos Engelen (voorzitter NWO) en Robbert Dijkgraaf (president KNAW) in september bekend. Lees verder

Stimulering onderzoek naar Biosolar cells

Het onderzoekprogramma 'Towards Biosolar Cells' krijgt een budget van 25 miljoen euro uit de FES-gelden. Dat maakte het Ministerie van LNV deze zomer bekend. NWO neemt financieel en organisatorisch deel aan het programma in het kader van het NWO-thema Energie. Het specifieke doel is de ontwikkeling van achtergrondkennis over zonnecellen gebaseerd op de primaire stappen in de fotosynthese. Die kennis moet uiteindelijk bijdragen aan duurzame energietoepassingen. Lees verder

EXPERIMENT NL 2, wetenschap in Nederland

Het vierde NWO-publieksboek Experiment NL 2 beschrijft in begrijpelijke taal de meest opmerkelijke, briljante, leuke en spannende onderzoeksprojecten van het afgelopen jaar, waaronder projecten binnen het thema Duurzame Aarde. Het boek ligt vanaf 1 oktober in de winkels.
Lees verder

Geo.brief

De wetenschappelijke kennis over Duurzame Aarde stamt voor een groot deel uit de geowetenschappen. Een belangrijke publicatie in de Nederlandse geowetenschappen is de Geo.brief. Het KNGMG (Koninklijk Nederlands Geologisch Mijnbouwkundig Genootschap) brengt samen met NWO dit blad acht maal per jaar uit. Het bevat artikelen over bijvoorbeeld delfstoffen, klimaatonderzoek. Het meest recente nummer ging onder meer over jubileum van de ontdekking van het gasveld van Slochteren en het International Year of the Planet Earth. Meer info over de Geo.brief op http://web.mac.com/kngmg/Service/Downloads.html

Klimaatmodellen niet compleet

Klimaatmodellen die hevige regenval voorspellen zijn niet compleet. Dat blijkt uit onderzoek van NWO-wetenschapper Martin Ziegler. Hij bestudeerde klimaatveranderingen in de afgelopen 800.000 jaar en ontdekte dat smeltende ijsbergen in de Noord-Atlantische Oceaan en veranderingen in de El Niño Southern Oscillation een grote invloed hebben op de hevigheid van Moessonregens. Hij promoveerde op 2 oktober aan de Universiteit Utrecht. Lees verder

Wie belooft milieuvriendelijker te handelen, doet dat ook

Wie publiekelijk belooft zich milieuvriendelijker te gedragen, doet dit meestal ook echt. Dit geldt ook voor agrarisch natuurbeheer, blijkt uit het onderzoek van Anne Marike Lokhorst. Boeren die zich committeren aan natuurvriendelijk werken, zullen zich in de praktijk ook daadwerkelijk inzetten voor agrarisch natuurbeheer – vooral wanneer dit niet gefinancierd wordt door de overheid. Lokhorst promoveerde op 17 september aan de Universiteit Leiden.
Lees verder

Klein aantal partnerships levert grote bijdrage aan biodiversiteit

Internationaal milieu– en biodiversiteitsbeleid is allang geen zaak meer van overheden alleen. Talloze andere organisaties en hun onderlinge strategische allianties spelen een rol van betekenis. Zonder hen geen duurzame vis in de supermarkt en geen FSC–hout bij de doehetzelfzaak. Ingrid Visseren–Hamakers (Universiteit Utrecht) ontdekte dat slechts een klein deel van deze 'partnerships' een substantiële bijdrage aan biodiversiteit levert. Lees verder

Nature-publicatie: CO2-uitstoot veen kan doelen Kyoto-protocol tegen werken

Opwarming klimaat versnelt CO2-uitstoot van subarctisch veen 1°C opwarming van het klimaat gedurende de komende decennia kan leiden tot een wereldwijde toename in CO2-uitstoot uit noordelijke venen. Die kunnen een aanzienlijk deel van de emissiereductiedoelen uit het Kyoto-protocol van de hele EU teniet doen. Dat blijkt uit onderzoek van systeem-ecologe Ellen Dorrepaal en collega's in een veengebied in Lapland. De resultaten verschenen deze zomer in Nature. Lees verder

Koraalsoort op Great Barrier Reef past zich aan aan opwarming klimaat

De koraalsoort Acropora millepora kan zich aanpassen aan opwarming van het klimaat. Dat blijkt uit onderzoek van bioloog Jos Mieog. Het aanpassingsvermogen is echter beperkt. Als de aardopwarming onverminderd voortgaat, zou het Great Barrier Reef, een van de indrukwekkendste natuurgebieden ter wereld, deels kunnen veranderen in een slijmerige algenpoel. Mieog promoveerde op 4 september 2009 aan de Rijksuniversiteit Groningen.
Lees verder

Onderzoekers en beleidsmakers moeten 'strategische vriendschap' aangaan

Maak onderzoekers vanaf het begin medeverantwoordelijk voor de communicatie met beleidsmakers rond hun eigen onderzoek en hou de contacten informeel, kort en interactief - 'upstream engagement communicatie'. Dat is de kernboodschap van TUD-studente Marjoleine Georgette van der Meij. Zij deed haar communicatiewetenschappelijke stage bij het NWO-programma ZKO (Zee- en kustonderzoek).
Lees verder

Ingenieursland Nederland kan nog heel wat leren van andere delta's

Afgelopen zomer vond voor de vijfde keer de conferentie People & The Sea plaats, deze keer in de Waalse kerk te Amsterdam. Ton Dietz, hoogleraar in Amsterdam en Utrecht en voorzitter van de programmacommissie van NWO-VAM (het gammaprogramma voor klimaat), opende de dag en gaf na afloop zijn impressies. 'Buitenlandse experts vinden dat we goed zijn in het voorkómen van rampen, maar daarmee hebben we wel een schijnveiligheid gecreëerd. Wat doen we wanneer het echt mis gaat?'. Lees verder

Zee- en Kustonderzoek 'afgetrapt'

Op 3 en 4 September j.l. vond het ZKO kick-off symposium plaats. Het symposium werd georganiseerd door NWO in samenwerking met NIOZ. Locatie was het NIOZ op Texel en het deelnemersaantal lag rond de 80 personen.
Lees verder

Weblogs

In samenwerking met de Stichting ZeeInZicht worden er geregeld weblogs gepubliceerd over het werk van ZKO-onderzoekers. Deze zijn goed leesbaar voor een algemeen publiek en tegelijkertijd erg informatief. Te vinden op de ZKO website

NWO op de 'Beagle'

Op vrijdag 28 augustus heeft de Nederlandse driemaster Stad Amsterdam de trossen losgegooid en volgt ze als de Beagle opnieuw de vaarroute over de wereldoceanen die Darwin van 1831 tot 1836 aflegde met de HMS Beagle. NWO is erbij. Meer informatie op http://www.nwo.nl/beagle en op http://beagle.vpro.nl

18 - 20 oktober 2009
Conference Energy Behaviour

SenterNovem organiseert met ondersteuning van de ministeries van EZ, VROM en V&W de eerste Europese conferentie over energie-efficiency en gedrag in Maastricht. Hoofdthema is het verkrijgen van inzicht in beslissingsgedrag van individuen rond hun bijdrage aan CO2-emissiebeperking. Meer informatie

Meer klimaatconferenties en andere activiteiten
www.klimaatportaal.nl

Een uitgebreide agenda met activiteiten vindt u op de website Klimaatportaal, www.klimaatportaal.nl