Kleuters voorbereiden op rekenonderwijs

11 oktober 2007

Kleuters die hebben leren schematiseren, behalen in groep 3 betere resultaten in het rekenwiskundeonderwijs dan leerlingen die deze vaardigheid niet hebben geleerd.

In haar onderzoek leerde Mariëlle Poland kinderen van 5 en 6 jaar te schematiseren. Het ging daarbij om het maken van betekenisvolle symbolische representaties in de context van spel, bijvoorbeeld tekeningen of grafieken, van onder meer hun eigen bouwwerken, liedjes en verhalen.

Door het schematiseren zijn de leerlingen in groep 3 niet alleen beter in rekenen/wiskunde, ze zijn bovendien in staat dynamische schematiseringen te maken. Dat zijn schematiseringen die relaties laten zien zoals processen of veranderingen. Dynamisch schematiseren is een voorbereiding op het wiskundige denken. Leerlingen zijn daardoor beter in staat dynamische opgaven op te lossen. Voorbeelden hiervan zijn opgaven waarin beweging, verandering, ontwikkeling of groei moet worden weergegeven en waarbij eenvoudige tekeningen, grafieken, getallenlijnen en pijlen kunnen worden gebruikt bij de representatie. Als kinderen leren schematiseren, leren ze wat de betekenis en de functie van symbolische representaties is. Ze leren tevens de achtergrond van rekenen/wiskunde kennen, waardoor hun leerresultaten op dit gebied verbeteren.

Poland adviseert het onderwijs om expliciete aandacht te besteden aan schematiseren in de kleuterklas. Dat kan door leerlingen te stimuleren hun activiteiten op eigen wijze te representeren door middel van schema's en symbolen, of hen te confronteren met bestaande schematiseringen zodat zij deze leren begrijpen. Leerlingen leren zo relaties te leggen tussen hun eigen informele kennis en de formele weergave van wiskundige problemen.

M. Poland, The Treasures of Schematising. The effects of schematising in early childhood on the learning processes and outcomes in later mathematical understanding. Proefschrift Vrije Universiteit Amsterdam, 2007.
E-mail auteur: m.poland@psy.vu.nl

Download hier de volledige publicatie

Kijk voor informatie over dit onderzoeksproject ook in de Narcis-database van de KNAW, via www.narcis.info