Moleculen onder de hamer

29 januari 2007

Hoe belicht je een preparaat dat transparant is? Hoe kun je door een microscoop toch een driedimensionaal beeld zien? Promovendus Rajesh S. Pillai onderzocht in een door Technologiestichting STW gefinancierd project een nieuwe manier van belichten van een preparaat onder een microscoop. Zo kon hij bijvoorbeeld de microstructuur van voedsel onderzoeken, die belangrijk is voor de smaak en de houdbaarheid. De techniek is bovendien veelbelovend voor onderzoek naar de manier waarop vet in het menselijk lichaam is opgeslagen. Pillai promoveert op 27 februari aan de Universiteit van Amsterdam.

Een klap met de hamer

Beelden maken met een microscoop kan alleen als het preparaat belicht wordt. Soms kan dat niet met een eenvoudige lamp, bijvoorbeeld wanneer een driedimensionaal beeld nodig is of wanneer het preparaat transparant is. In dit project gebruikt Pillai een laser die ultrakorte pulsen van infrarood licht uitzendt. Op die pulsen reageren moleculen alsof ze heel kort, maar heel hard met een hamer worden geslagen, waarop ze licht uitzenden van precies drie keer de frequentie van het inkomende licht. Door dat licht te meten verkrijgt Pialla de gezochte informatie. De klap met de hamer gaat zo snel dat de moleculen er geen permanente schade door ondervinden.

Goede resultaten

In het onderzoek bekeek de onderzoeker in samenwerking met Unilever de microstructuur van voedsel. Deze structuur is van groot belang voor zowel de houdbaarheid van voedingsproducten als voor de smaak.

Daarnaast is de techniek gebruikt voor het visualiseren van lipide druppels in cellen. Lipide druppels verzorgen de opslag van vet in ons lichaam. Een aantal veel voorkomende ziektes is gerelateerd aan verstoringen in de vorming en afbraak van lipide druppels. Een vervolgproject moet meer licht werpen op deze veelbelovende resultaten.

 
 
 
 
Microscoopbeeld van lipide druppels in een HeLa cel
Klik op de afbeelding voor een grotere versie