Ontwikkeling van praktijkkennis

21 november 2006

Natuurkunde-, scheikunde- en biologiedocenten geven op grond van hun in de loop der jaren opgebouwde kennis en opvattingen, én persoonlijke en schoolfactoren een eigen invulling aan het vak Algemene Natuurwetenschappen (ANW). Tot die conclusie komt Ineke Henze na onderzoek naar de ontwikkeling van praktijkkennis van ervaren docenten tijdens de implementatie van ANW in de tweede fase voortgezet onderwijs.

De uitkomst van dergelijk onderzoek is vooral van belang voor leerplanontwikkelaars en onderwijsvernieuwers, die dan rekening kunnen houden met de kennis en opvattingen van docenten bij onderwijsinnovaties. Uit de resultaten van het onderzoek blijkt dat de docenten op grond van hun kennis en opvattingen én persoonlijke en contextuele factoren, verschillende programma's ontwikkelen. Programma's die in relatie staan tot de manier waarop ze hun bekwaamheid als ANW-docent hebben uitgebouwd. Sommigen hebben bijvoorbeeld bij een bepaald onderwerp samen met collega's verschillende groepsopdrachten ontworpen, uitgeprobeerd en verfijnd. Anderen maken weer individueel met behulp van internetinformatie een Powerpoint-presentatie.

Henze adviseert om bij vernieuwingen in het bètaonderwijs flexibiliteit in het programma in te bouwen, zodat docenten de vernieuwing uit kunnen voeren op een manier die bij hen past. Wat betreft de professionalisering van docenten bij zo'n onderwijsvernieuwing lijkt het wenselijk om niet langer uit te gaan van een one size fits all-aanpak, maar de persoonlijke kennis van docenten en de specifieke context van de school voorop te stellen. Meer autonomie voor docenten en scholen dus, geheel in lijn met het beleid van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW).

Ineke Henze, Science teachers' knowledge development in the context of educational innovation. Proefschrift Universiteit Leiden - Interfacultair Centrum voor Lerarenopleiding, Onderwijsontwikkeling en Nascholing (ICLON), 2006. [ISBN 90-9021200-0]
E-mailadres auteur: F.Henze@uva.nl

Download hier de volledige publicatie

Kijk voor informatie over dit onderzoeksproject ook in de Narcis-database van de KNAW, via www.narcis.info