Ruim 1 miljoen voor vier innovatieve projecten in de C1-chemie

25 januari 2016

NWO Chemische Wetenschappen heeft uit het Innovatiefonds Chemie en binnen de programmatische Technology Area (TA) Catalytic C1 Chemistry (CatC1Chem) vier projecten toegekend op het gebied van C1-katalyse. In dit publiek-private NWO-programma CatC1Chem bundelen drie bedrijven (SABIC, Sasol en BASF) samen met Nederlandse academische groepen de krachten om nieuwe katalytische processen te ontwikkelen voor “C1-chemie”. Het totale budget voor de vier projecten bedraagt 1,1 miljoen euro. De projecten worden voor 1/3 door de industriële partners gefinancierd.

Academische onderzoekers konden voorstellen indienen voor nieuwsgierigheid gedreven onderzoek op het gebied van C1-katalyse. Tijdens  de zomer van 2015 werd hiervoor een call opengesteld. C1-chemie verwijst naar de omzetting van methaan (aardgas), synthesegas en methanol naar chemicaliën en brandstoffen. Het doel van het programma is om tot een volgende generatie, aanzienlijk verbeterde katalysatoren te komen. Hiervoor zijn doorbraken nodig zowel in de katalytische chemie als in de ontwikkeling van instrumenten en technieken. Een specifiek thema dat binnen de TA CatC1Chem aandacht krijgt, is de stabiliteit van katalysatoren. Naast de vier projecten in deze Technology Area werden in 2014 in het kader van ditzelfde samenwerkingsprogramma al een drietal CHIPPs (Chemical Industrial Partnership Programmes) gehonoreerd, met elk van de betrokken bedrijven één.

De vier projecten in deze Technology Area zijn:

Aardgas2.0
Prof. dr. ir. L. Lefferts, Prof. dr. K. Seshan (Universiteit Twente)
We kennen allemaal aardgas als energiebron. Maar aardgas kan ook worden gebruikt om chemicaliën en uiteindelijk bijvoorbeeld kunststoffen te maken, producten met veel meer waarde. De bestaande methoden zijn relatief ingewikkeld en duur. De onderzoekers willen een katalytische methode onderzoeken om dit in één stap voor elkaar te krijgen.

MethaMOF, van aardgas direct naar chemische producten
Prof. dr. J. Gascon (TU Delft), Prof. dr. F. Kapteijn (TU Delft),  Dr. E.A. Pidko (TU Eindhoven)
Katalysatoren versnellen chemische reacties. De onderzoekers gaan een nieuwe generatie van synthetische katalysatoren ontwikkelen die methaan direct kunnen omzetten in vloeibare methanol, waardoor natuurlijke hulpbronnen efficiënt gebruikt worden om brandstoffen en chemicaliën te produceren. Enzymen, de meest uitgelezen katalysatoren, zijn de inspiratiebron.

Niet conventionele chemie voor aardgas
Prof. dr. G. Mul (Universiteit Twente)
Dit voorstel onderzoekt of het mogelijk is door toepassing van een metaalhalide (chloride of bromide) en licht, methaan te activeren tot een methylhalide, waarbij een klein metaaldeeltje ontstaat. Met bestaande technologie kan het methylhalide worden gekoppeld tot halogeenvrije grotere moleculen waarbij broomzuur of zoutzuur het bijproduct is. De aanvragers voorzien dat dit broomzuur of zoutzuur het metaaldeeltje kan omzetten in een metaalhalide, waarmee de katalytische cyclus gesloten wordt.

Smile, you’re on camera: het ‘live’ bestuderen van katalysatoren voor waterstofproductie
Dr. I.M.N. Groot, Dr. L.B.F. Juurlink (Universiteit Leiden)
Toepassing van brandstofcellen als aandrijving voor auto’s blijft lastig wanneer de brandstof een zeer explosief gas is, namelijk waterstofgas (H2). De wetenschappers gaan onderzoeken hoe H2 aan boord van de auto kan worden geproduceerd uit de vloeistof methanol, CH3OH. Zij gaan middels hoge- en lagedrukexperimenten aan verschillende typen modelkatalysatoren bekijken hoe de structuur van Cu en Pd-gebaseerde katalysatoren de productie van CO-vrij waterstof uit methanol bepaalt.

Over TA

TA is één van de publiek-private samenwerkingsvormen die gefinancierd wordt uit het Innovatiefonds Chemie (voorheen het Fonds Nieuwe Chemische Innovaties) bij NWO Chemische Wetenschappen (CW). Een TA is bedoeld voor publiek-private samenwerking tussen minstens twee bedrijven en minstens twee kennisinstellingen. De gezamenlijke vraag vanuit verschillende bedrijven wordt door verschillende onderzoeksorganisaties onderzocht. TA's worden voor 1/3 gefinancierd door het bedrijfsleven en voor 2/3 door NWO. Onderwerpen over de volle breedte van de chemie komen voor financiering in aanmerking.


Bron: NWO